Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

3487 emaitza etxe bilaketarentzat

Sarrera buruan (337)


Sarrera osoan (499)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
alboko.
sense-1
1. (V, G; ). Ref.: A; Etxba Eib; Elexp Berg.
Vecino; persona o cosa cercana, próxima. "Albokua ikusi eziñik bizi zan gizajua, el pobre vivía no pudiendo ver al vecino" Etxba Eib. . "Vecino que vive en el mismo piso o en una casa contigua. Alboko guztiekin asarretuta ei dabill, ume zaratak diela ta eztiela" Elexp Berg. . Cf. ALBOKO (s.v. 1 albo).
Dantzarijak albokuari belaarrijan esaten deutsazan berba desonestubak. fB Olg 160 (121 edo noberari edo albokuari). Zure izena zapaldu nairik eregiten dau / Buru altsua, eta biltzen dauz albokoak, / Gu galdutea erabagirik batzarre atan. AB AmaE 437. Jakintsu andi bat oian geldirik / Eguan lo gozuagaz / Eta amesetan etorri jakan / San Anton albokoagaz. Ur PoBasc 206 (ref. a un cerdo). Aurrekoari emon da albokoa gorde, au jo ta bestea zapaldu [...] an izan ziran angoak, eliz-aurreko enparantzatxoan. Ag Kr 175. Albokoa norbera baño goraxeago ez ikusteagatik larogei eguneko garizuma igaroko lutekenak badira. Ag G 259. Oni ta besteari, aurreko ta albokoari bultza egiñaz [...] bear aña leku idoro eziñik. Ib. 180. Eldu eutsoen besoetatik. Berak albokoai ukabilkada onak emoten eutsezan. Or Tormes 113. Gizaldietan bazterra zaintzen / gau ta egun or egona, / begira orain gudari orri / zartzaroan el yakona: / albokoen etxamona. Atutxa Mugarra (ap. DRA). Euren bizitzan alboko ta auzo, lagun ta adiskide [izan daben itxasoa] . Erkiag Arran 85. Etxe zaar orrek ez dauka zer salbaurik! deadar egin eutsen alkateak. Albokoak su artu dagien egin bear dozue alegin. Erkiag BatB 12. Albokoen ormak baiño beteagoak [...] ziran zaldunaren baratzekoak. Ib. 43. Norbera izaten dek norberaren berri ondoen dakiena, ta ez albokoak. Zendoia 123. Orduan, esan legez, sartu zan nire alboko ori, eta laster preguntau eutsan. Gerrika 202.
v. tbn. Otx 35.
azpiadiera-1.1
Pozik yoian Xirdo bere, Arantza beltzerana alboko ebala.Erkiag Arran 47.
azpiadiera-1.2
Euskotasunaren gaizkakunderako, IRU MILLA lagun zintzo bear ditugu. Bear-dirua ta iragarkiak orren [egunkariarekiko asmoaren] alboko ta ondorengo yo ditzakegu. Ldi IL 81.
sense-2
2. "(AN), padrino de boda" A.
sense-3
3. "(G), pulmonía" A. v. alborengo.
Gaizki zegoan gizagaixoa, birikeri, alboko edo alborengoarekiñ (pulmonía). Ezale 1897, 187b.
azpiadiera-3.1
Zainduko dabez aberiok alboko (alberi), garmu, gaitz gorri ta ostantzeko gatxetatatik etorri leikijoen kaltetik. "Perineumonía".(1918). ForuAB 123.
sense-4
4. "Albokoak, los privados (cortesanos)" A Apend. .
sense-5
5. Ayudante.
Alboko batek Loiolaz ere / berori aitortzen zuan. "Y de Loyola afirmó lo mismo uno de sus adláteres" . Or Eus 257. Yosue, Nunen semea, zure albokoa. Ol Deut 1, 38 (Ker, BiblE zure laguntzail(l)ea).
sense-6
6. "Albóko bat artu, un golpe en el costado" Iz ArOñ. .
alboko
<< 1 albo 0 / 0 alborada >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper