Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

3506 emaitza etxe bilaketarentzat

Sarrera buruan (338)


Sarrera osoan (499)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
azoka.
sense-1
1. (V, G), azoke (HeH Voc, Dv), azoga (V-m). Ref.: A (azoga); EAEL 70; Etxba Eib; Elexp Berg .
Mercado; plaza del mercado. "Plaza pública del mercado" Izt VocC. " Azokea, adi diteke plaza ageriaz, zeintan merkhatua egiten baita" HeH Mc 12, 38 nota. " Azokea, sal-erosketako bil-tokia, plaza, karrika" HeH Voc. "Lonja, mercado" A. " Eguenetan egoten da Markinan azokea (V-m)" A Apend. "Mercado de granos. Santixauetako urrengo domekan, azokia eitten zan Ermuan " Etxba Eib. Cf. LzG Voces: "Azoque, plaza donde se hacía el mercado público. '11ª Otrosi mandamos que ninguno no sea osado (echar) en las callejas...y del portalejo que suben al azoque basura ninguna' (OA [=Ordenanzas municipales del Ayuntamiento] Vitoria 1487)". v. merkatu. Tr. Documentado en textos guipuzcoanos y vizcaínos a partir de mediados del s. XIX. Entre los autores septentrionales se encuentran ejs. en HeH y J. Etchepare. En DFrec hay 55 ejs., meridionales.
Irurogei anega ta geiago azokean saltzen dituztenak. Izt C 151. Dauzkaten zamariak dira menditik olara ikatza eramatekoak, [...] gazta ta arto gariak azokera eta etxera erabiltzekoak. Ib. 183. Zorroa alzopean eta laborea azokean. Ib. 180. Begirauzue Iskiribauetarik, zeinei lakhet baitzaie soineko luzeekin ibiltzea, eta agurrak izaitea azoketan. HeH Mc 12, 38 (He plaza publikoetan, TB, Dv plazetan, Ol zeietan). Neguko egun batez aita-semeak kaleko merkatu edo azokera jetxi ziran. Arr EE 1882a, 100. Doña Mariak berak Lekeition azoka edo plaza-ondoan eukazan iauregiak ez, beste guztiak. A Ezale 1898, 1. Azoka da, menditarrentzat, ez bakarrik salerosketako garaia, baita ere albisteak jakiteko era ederra. Ag G 79. Gure uri eta erriyetan saltoki (denda) eta azoka (merkatu) asko diradelako. IPrad EEs 1915, 121. Lurreko emaitzen salneurri edo prezioa azoketan. EEs 1917, 113. Abere-iltoki, azoka ta onen antzeko enparau uri-ardurak. ForuAB 155. Azokatik arako atorra ta barreneko motx, burruko-azal ta maindire, esku ta sudur-zapi, ugari zituela agertuz. A Ardi 76. Nola ardogeiyan, azoka ondorenen batian, egiten dituzten aita eta amak euren semien ezkontzak. IArt Itzald II 53. Eruango ete zeustan zorro au azokara (merkatura)? Altuna 61. Eta eguberdijan, gixoztia azokara joianian. Ib. 47. Beste zer egin gabe / azoka eta feri, / atso ipurtaundiak / dabiltza ugari. MendaroTx 191. Azokatik ekarri ebazanak untxiak zireala, ez ollaskoak. Kk Ab II 113. Hori azoka da, baratzeko-gauzen merkatu-tokia. JE Ber 44. Porroskak urerat aurdikiz geroz aldi bakotx, errexki dagoke xahu Tolosako azoka. Ib. 44. Azokak, auzetegiak, salerosleen bideak arenak dituzu. Goen Y 1934, 185. Azokan erakutsiko due gero gaztai oek aurpegi dirdaitsua. TAg Uzt 89. Negutean baserritarrak or-emendik azokara bidean dijoazen garaian. Ib. 313. Larru azoka araututzea degu gogoan. EAEg 23-2-1937, 1135. Azokara joan bearko zun sukalderako janarik erostera. JAIraz Bizia 18. Bestela, galdetu Ordizia ta Beasaingo azoketan. Munita 64. Egunon, Nere --otsegin eutsan pozez-- ez aunat ikusi goizean azokan. Erkiag Arran 23. Auzune apal bateko azoka txikerraren alboan diardu Nikanor-ek azkenengo bere korbatak saltzen. Erkiag BatB 180. Azoketako zarata ta ardaila ugariak bazterrean utzi. Zait Plat 29. Azoka polit bat ganbeluak eta guzti. Anab Aprika 99. Egia da ere, erri berrietan, azokaetarako joera izaten detala. Ib. 30. Urrengo egunean Bergaran azoka zan. NEtx LBB 27. Pandero zarra ta alboka, / biak ari gera joka, / biak ari gera joka. / Gazte jendeak or dauka / bere biotzen azoka. Ib. 331. Leengo mendetan ere izan bait-da, azokaren erdian sermoi edo itzaldia emandako zaldun ibiltaririk, Parisko Unibersidadean graduak artua balitz bezela. Berron Kijote 203. Aitarekin batera azokara iritxi izan giñun. Ataño TxanKan 83. Bala-bala albiste au etxe, sakristi, kale, atari ta azoketan. Onaind STeresa 61. Azoka batean iltzeko saltzen diran arkume gaixoak egoten diran antzera. AZink 81.
sense-2
2. (Lar, , A (que cita el msLond)).
Alhóndiga, almacén.
sense-3
3. "Trajinería (G)" Aq 176. "Trajinería, tráfico" A.
Bertarakoan baña burua / nerabillan alderoka, / ikusiz ango mendi eskerga, / gizadi arrotz, azoka. "El ajetreo" . Atutxa Mugarra 26.
azpisarrera-1
AZOKA-EGUN. Día de mercado.
Azoka eguna zan ta egunik andienetakoa. Ag G 82. Bergaratik erakarri oi zuten ogi ta aragi berria oso ugari, jaietarako ta azoka egunetarako. Ib. 324. Azoka-eguna zan. Kk Ab II 111. Azoka-egunen bat aukeratu ta Azpeitira baninjoa bezela, Loiolaraiño iritxiko naiz. NEtx LBB 28.
azpisarrera-2
AZOKA-ENPARANTZA. Plaza del mercado.
Eta berdura plaza edo azoka enparantzara joan giñan. Etxabu Kontu 18s.
azpisarrera-3
AZOKA-PLAZA. Plaza del mercado.
Azoka-plazan panpano aiek / gaur ez dirade ageri. AZink 75.
azoka
<< azken 0 / 0 azpi >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper