Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

3460 emaitza etxe bilaketarentzat

Sarrera buruan (331)


Sarrera osoan (499)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
atxon.
sense-1
(A (que cita LE Kop); axon Dv, H, A), atson (Ae ap. A Apend ), atzon.
Olor, aroma (referido siempre a buenos olores). En Duvoisin y en Harriet aparece escrito <achon>: "Axon (AN-mer). v. usain" Dv; "axona (G). 1. bonne odeur (de haize-axe-ona). Axona edo usain ona (LE)" H. Sin duda la grafía meridional <ch> --<achona> escribe Lizarraga-- confundió a los lexicógrafos septentrionales. Azkue, que trae "axon (AN), olor", lo habría tomado seguramente de Duvoisin; E. Arrese sigue a Azkue.
Kasto barin banaiz, naiz nola Jangoikoaren jardin ta paraiso bat, lore ta atxon suabea barratzeuntena zeruraño. (177) LE-Ir. Sentitzen ze aien kuartoan alako atxon miragarria (340). Ib. Sandu bakotxak errespiratzen du atxon bat ezin obea (340). Ib. Garade Kristoren atxon ona leku guzietan (2 Cor 2, 15). "Christi bonus odor sumus". Ib. Gloriako atxonbát gozo. LE Doc 53. Sinés ala déla bái, / sinésta alabér dióna: / Alá garéla nonnai / gú Kristorén atxón óna. LE Kop 147. Gero ontzia autsi ta aren buru gañera isuri zuen, eta gantzukariaren atxonaz bete zan etxea. Ir YKBiz 371s. Nazareth loratsuan / lore zinan lerden, / etxe ertsi ua atxonez / Zuk zenun betetzen. Or BM 102. Gari gotti eta arto musker / nok jarijok ainbeste atzon? Laux AB 88. Nayen dan eraz / maita det beraz / axon darion belarra. EA OlBe 70. Milla atson idaroki dizkio ezatasunak guziari, ta margo arrigarriak argitu etxeak eta kaleak. Txill Let 50. Arantz artean lore usaingozo, likurtez bete, urrin zoragarrizkoak azi, marduldu ta atson eskeinka dagokizuna, ezin uka. Erkiag Arran 175. Batorrek urrea, bertze orrek mirra, / Beleneko insensu atxona. (Ae). CEEN 1971, 327.
atxon
<< atxilozain 0 / 0 atzaparka >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper