Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

328 emaitza hainbertze bilaketarentzat

Sarrera buruan (0)

Emaitzarik ez


Sarrera osoan (328)

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
gontz.
etimologikoa
Etim. Préstamo románico; cf. fr. ant. gonz, cast. ant. gonce, etc.
sense-1
(Aq 531, Chaho, H), gontza (BN-lab), guntz (BN-mix, S; Gèze (-nz), Chaho), guntza, kontz (Chaho), kontza (AN, L-ain; Lar, , H), kuntza (L-ain), ontza (G-to, AN-gip, L-ain), huntz (Hb), untza (G?, AN-5vill). Ref.: A (gontza, guntz, kontza, kuntza, ontza, untza); Lrq (guntz).
Gozne. "Bisagra" Lar. "Gonce" , "quicio" Lar y Añ. "Sacudir bravamente, gorostiaren gonza txastarazi (AN)" Aq 531. "Gond, huntz, kuntz, erro " T-L. v. elgontza, gonde.
Atia saltarazi zuen bere partadura edo gontzetarik. Harispe EE 1885b, 53. Partadera bat gonzaikin. HerVal 226. Estalgia buru batetik gontz batez lothua zen askari. Lf GH 1924, 394n. Murruko zilho handi hoik, lehenagoko leihoak, taula puska bat guntza-muthur batekin dilingan. Herr 18-9-1958, 1. Ate kuntzak dardaran. Zelaiberri Herr 17-3-1960, 4.
azpiadiera-1.1
(BN-arb), guntz (BN), kontza (BN-lab-arb). Ref.: Gte Erd 272, 193.

(En caso ablativo, gralmte. pl.).
(Sacar, salirse, etc.)de sus casillas. " Guntzetarik jalgi (BN), sortir des gonds, ne sachant plus ce qu'il fait. La colère est une courte folie" Lander Eusk 1925 (IV), 51. " Bere gontzetarik aldaratzen ditu (BN-arb)" Gte Erd 272. " Kontzetik jali da (BN-lab)" Ib. 193.
Gizonen jüdikamentiegatik bere guntzetarik ez jalkitia. "Nec humano judicio disturbari" . Mst III 28, 1 (SP ez aldaratzea, Ch ez altaratzea). Horrek jauzarazi zuen gobernadorea bere gontzetarik. Jnn SBi 99. Aita Jakemein ginuen guk gontzetarik jauzia, uste gabeko hainbertze atseginen gatik. Prop 1904, 257. Algerko jendea errabiatua da, eta gauza batek jauzarazten du oraino gehiago gontzetarik. Herr 28-1-1960, 4. Ha! barka datazu... Zainak gontzetik atheraiak ditut. Larz HilEspos 126 (ap. DRA).
gontz
<< gero 0 / 0 gora-behera >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper