Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

328 emaitza hainbertze bilaketarentzat

Sarrera buruan (0)

Emaitzarik ez


Sarrera osoan (328)

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
burujope.
tradizioa
tradizioa
Tr. Propio de la tradición septentrional, se encuentra desde Etcheberri de Ziburu; hallamos la var. guriope en Hiribarren.
sense-1
1. (-y- Dv?A), buriope (SP), guriope, buruiape (L-côte ap. A ; Ht VocGr) Pretensión, presunción, petulancia. "Estime de soi, présomption" SP s.v. burupea. "Prétention, buruiapea. Je ne pretend pas, ez dut buruiaperik" Ht VocGr 409. "Prétention orgueilleuse, insolente. Ez du bere jakitatez buruyoperik zeren hartu, il n'a pas à s'enorgueillir de ses connaissances. Hura baino jakinago batek laster erorraraziko du haren buruyopea, un plus savant que lui fera vite tomber sa fierté. Larreguy et Haraneder disent burupe" Dv. "Presunción, pretensión insolente, orgullosa" A (que da además el sdo. "quebradero de cabeza", producto de una interpretación errónea del ej. de Dv Lab). "Buruyape (L-côte), pretensión" Ib. v. burupe (2).
Burioperekin nihor / etzinduen manatzen; / baiñan hitzaz baino lehen / exenpluaz atzartzen. EZ Noel 152. Buruyope, banaloria bat ematen darokute munduko abantaillek. Mih 5. Aragon menditsua bixtan iguzkitik; / Iguzki sartzealde, Kastilla zaharra, / guriopez duena agertzen mustarra. Hb Esk 78. Sinheste-gaben guriopea, ergelkeria. Hb Egia 28. Ikusiz hekien arinkeria eta guriopeak, errateko da hobe izanen zela deus ez balute ikhasi. Ib. 124s. Badu non har guriope! Ib. 63. Eta ni, Jauna, zutaz ahanzkor eta zure dohainez; eta nik hauetaz buruiope, nereak eta nere baitharik banitu bezala. Dv LEd 109. Ttipiak ez du hainbertze buruyope, ez dabila erresuma manatu beharrez. Dv Lab 4. Bainan bere aberastasun handietan eman du bere pheskiza eta bere ahal ezdeusaz buruyope hartu du. Dv Ps 51, 9 (Ol arrotua, Ker arrotuta). Ikhas dezazuen, batzuek bertzeen kontra buruyoperik ez atheratzen norbaiten izenetik. Dv 1 Cor 4, 6 (Lç hant etzaiteztenzát, He ez altxatzen, Ol, Ker ez arrotzen, IBe ez dadin batengatik harro, Bibl (urguluz) hant ez zaitezten). Bat-bederak bere burujopeari uko egiteaz. Leon Imit I 9, tít. Harrigarriak dira bere mihi txarraz, bere burujopeaz, bihurriaz, ihakin eta trufez, bere buruari lehenik eta gero bere herriari dakartzan kalteak. JE Ber 71.
azpiadiera-1.1
(En sdo. no peyorativo).
Buruyopez eta nausitasunekin manatzen ditu izpiritu lohiak, eta goaten dire. "In potestate et virtute" . Dv Lc 4, 36 (He, HeH burupe).
sense-2
2. Anhelo, inquietud.
--Behar derauzkidatzu bi hitz erran gure azken Misione hunek utzi derautan burujope batez [...]. Oxala! gogoz banazki prediku haren xehetasun guziak! [...] --Hori duka hire burujopea? Ah! bertzerik ez baduk, jarraik hadit, eta hitzez-hitz emanen derauzkiat Misionestaren elheak. Arb Igand 55s
burujope
<< 1 bota 0 / 0 burutzia >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper