Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

773 emaitza dantza bilaketarentzat

Sarrera buruan (116)


Sarrera osoan (496)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
1 berriki.
sense-1
1. (G-goi, B, AN-burg, Sal, S; Dv, H). Ref.: A; Gte Erd 241.
Recientemente, hace poco. " Berriki (= no hace muchos días) heben izan da (G-goi, B, S) [...]. berriki jan düzü (S)" Gte Erd 241. v. berriro (2), berriroki, berrikitan, berritan (2).
tradizioa
Tr. Documentado en autores septentrionales desde principios del s. XIX; a partir aprox. de 1930 lo emplean tbn. algunos autores meridionales, sobre todo navarros. En DFrec hay 32 ejs., 9 septentrionales.

Bizitze prestuari berriki emanak zaizkonek, eta bekhaturako pendurak oraino bizizko dituztenek. Dh 99. Berriki zait handitsu bat athera erdi-erdian. Gy 73. Letra mintzo da Dahomei deithu Afrika bazterreko eskualdean berriki abiatua izan den misione batez. Prop 1889, 61. Prefet hau zen Daziano, / Kristauen etsai nausia; / Berriki zuen oraino / Bixintxo hil-arazia. Zby RIEV 1908, 417. Hortaz orhoitzeko lukete, zenbait aldiz, Jainkoa ganat berriki itzuli arima batzuk. Beren lehenbiziko su hartan egiten dute asko sakrifizio [...] bainan gero [...] eskasten zaiote bihotza. Jnn SBi 77. Murde Inchauspe, jaun bikario jeneralak [...] berriki moldatu duen . Maria Birjinaren Hilabetea. In Ip Hil III. Neronek huna zer ikhusi dutan berriki. Arb Igand 146.
( s. XX.) Apez gazte lehen meza berriki eman dutenen karietarat aspaldiko ohitza delakotz hori Eskual-herrian. JE Bur 127. Huna, bi aldetarik, gari-landa ttipi batzu, berriki ebakiak. JE Ber 17. M. Saroihandyk --damuz berriki hila-- erran zien etzela gisa batera Laphurtar mintzorik. Zub 103s. Berriki apez suhar bat hil beharrez zeramaten. Iratz 25. Ohiko joku, dantza eta kantak bazter utzirik [...] berriki egin edo kanpotik etorritakorik hartuko du. Mde Pr 43. Horra zer berri zabaldu zaukun berriki Euskal-herrian. Xa Odol 173. Arras berriki sort-herriko gaieri lotu zaizkie. Lf in Casve SGrazi 15. Berriki zendua dena. Larre ArtzainE 87. Formalistak, izan ere, ez dira berriki baizik sartu gurean. MEIG VIII 105.
azpiadiera-1.1

(Tras orain ).
" Orain berriki il da (G-goi)" Gte Erd 241.
Azkue jakintsuak eta langile azkarrak Erronkarin bertan maiz luze egonik eta, orai berriki an ikasi bildu dituen berri argi eta garbi ematen digu. FIr 178. Bañan, Maisua, erantzun zioten ikasleak; orain berriki Yuduak arrika egin nahi zizuten, eta berriz ara zoaz? Ir YKBiz 356. Zu, Kesar, guren, Asiako lur bazterrak menperatu ondoren, orain berriki, inditar iskillu gabetuak Erromako mendietatik alderatzen dituzuna. Ibiñ Virgil 86. Orai berriki agertu zauzkigu berriz, alde huntan ere, pertsulari gazteak. Xa Odol 51. Alabainan, orain berriki arte, herrika egiten ziren Pastoralak. Lf in Casve SGrazi 11.
azpiadiera-1.2
Hacía poco.
Gizonki fanfarrun ihizikoi bati / Hill baitzitzaion berriki / Zakur arraza oneko bat. Gy 323. Erori zenean bere lagunekin, Uztailaren 27an, 1794an, baziren bi gauza phentsatuak berriki Parisen. Elsb Fram 125. Suedako errege berriki Miarritzen zelarik, erreboteko partida bat Frantziako eta Espainiako pilotari hoberenek jokhatu izan diote. Zby RIEV 1908, 89. Nondik ederki ikusten baizuten berek berriki ustu etxea. FIr 144. Balditen giñan, ain berriki, gure egunetantsu, olako gauza arrigarriak egiazko alakoak entzunez. Or Aitork 195. Hain xuxen berriki Nafarratik jina zitzaion Frantsesi... zuela zonbait urte galdegin papera. Ardoy SFran 122.
sense-2
2. (L, S ap. A ; H).
De nuevo. "Nuevamente" A. v. berriro, berriz.
sense-3
3. + barriki. Nuevamente, de una forma nueva.
Zuur-itz ["Urte-berri, gogo-berri"] orrek baño, ez nau ezerk iguiñagotzen [...]. Baña zurea gogoz irakurri det: berriki erabillia dezu, ta, gutxik oi-dutena, badakartzu zuzendu-asmo zeatzik eta, dirudienez, egiazko garbairik ere. Ldi IL 87s. Ain berriki egiña dago kopla au, ain berriki ta ain egoki. Lek SClar 129. Itz oituenak berriki elkarturik esan-nai berria irixten dute. Zait Plat 27.
azpisarrera-1
BERRI-BERRIKI. (Intens. de berriki).
a) Recientemente.
Pena handirekin jakin dugu Jeanne Lasalle itzali dela berri-berriki Ameriketan. Herr 10-9-1959 (ap. DRA). Bere ikasle ohiak ukanak baitzituen eta bat bederen oraino berri-berriki. Larre ArtzainE 231.
b) De una forma nueva.
Ordurarte guztian iñoiz ere ikusi ez bai'leuan, barri barriki begien aurrera etorkion mutil samur, mazal, xalo ta begibetegarria. Erkiag Arran 81.
azpisarrera-2
BERRIKIDANIK. Desde hace poco.
Guziz izkiriatzeaz bezenbatean, huntan berriki danik hartua duen itxura baldin ez balakio begira eskuarari. JE Bur 180.
azpisarrera-3
BERRIKIKO. "Récent" Ht VocGr 414.
azpisarrera-4
BERRIKITAN. v. berrikitan.
berriki
<< berezi 0 / 0 bertso >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper