Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

781 emaitza dantza bilaketarentzat

Sarrera buruan (118)


Sarrera osoan (496)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
1 artazi.
sense-1
1. (V; Mic (-s-), Lar, Mg Nom 67, (V), H), artezi (V-ple-och), artesi (V-ple). Ref.: A (artasi, artazi , artesi , artezi); AEF 1955, 189; Iz ArOñ (artaas(z)ixak); Etxba Eib ; SM EiTec1 ; Elexp Berg.
(Pl.). Tijeras. " Zuk diñozun jostunak artazi ona dau " Etxba Eib. " Txapia ebateko artazixak galtzairu onezko auak biar ditxu " SM EiTec1. v. aiztur. Tr. Documentado en textos vizcaínos ya desde Micoleta y en un ej. guipuzcoano de EEs (artaz ).
Indazu espillua ta artaziak, dagida ondo imini bizarrau. Mic 2. Onek [josliak] biar ditu artazijak, arraatza, arija [...]. Mg PAb 140s. Joslaak artuten dabee / eun ateria, / An da artazijakaz / Zuzen ebatia. Ib. 147. Atera zituban artazi batzuk, ta min emoten beutsan bere, botoia ebagirik luzatu eutsan pobreari. CrIc 153. Ez eukan indarrik artazijak erabilteko biar dan legez. Ur MarIl 102. Para cortar traseras / artazi zorrotzak. Azc PB 179. Orixe da iarduna ebateko artaziak daukazuzana. Ag AL 115. Zertako ditut nik aizturrak (guraizak, artazixak, erderaz tijeras)? Urruz Zer 123. Argizari ta berun (plomo) urtua, sua, artaz [sic] gorituak, ganibetak eta osterontzeko oñazgarriyak. J.M. Tolosa EEs 1913, 178. Gero aitek ardiyek moztuteko artazi barriyek artu ditu ta gure arrebai ule guztiye ebai ta burumotz ipiñi ditu. Kk Ab II 55. Josteko-otzara bat bere artazi ta aril ta titara ta orraztontzi ta enparau guztijekaz. Ib. 37. Arturik zorroztuta / Bere artazijak, / Josi biar eutsala / Soñeko osua. Enb 100. Eta itzok argi ta zoli bein ta barriro esanik, kaleak kale iragan zituan atso ximur arek, leengo artazien ezten-mintzoa, zuzentasun-ezpata biurturik. Erkiag Arran 187. Burdiña-negarrez beteriko artaziak. Erkiag BatB 21. "Enciclopedia Espasa"ko tomo batetik santuak ebagiten, pozik zegoan muthila. Ama ethorri, liburua ta artaziak khendu, [...]. Osk Kurl 40. Eta zu, haizturrekin? Artaziekin? Arti Tobera 270.
azpiadiera-1.1
(Empleado como segundo término de comparación).
Beren ezpanak motsaillen artazi edo guraizak legez gelditu baga alkar ioten. A BeinB 67.
azpiadiera-1.2
(Uso adj.). Cortante.
Buru, esku ta oiñak okerreri ta biurrikerietarako lez, miña bere, berbetarako bizkor ta artazia eben morroiok edo mutikuok. Erkiag Arran 54.
azpiadiera-1.3
" Artazidxek zorroztu, murmurar, criticar (V-ger)" Ort Voc. .
Txalupie ezpazan porture sartun, aur ongo-zien [andra arraidxuok] ba artadzisek zorroztuten gauerartien. Ort Oroig 21.
sense-2
2. Pirueta. Cf. DANTZA-ARTAZI.
Belaunikatzerik etzuen egin, artazi ta gora-gorak bai. A Ardi 70. Mutillak, Banako Zarra egiten, erakutsi eben euren bizkortasuna. Areik ziran artazijak; areik gora-gorakoak, eta areik oñari eragitiak. Euzk 1930, 460. (ap. DRA) Gorritxo suz ari da gurpil eta artazi. "Campanelas y cabriolas" . Or Eus 21. Ara gero, aren artaziak eta gerri-dardakadak. Erkiag Arran 41.
artazi
<< artasoro 0 / 0 1 arte >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper