Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

152 emaitza idazti bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
muturka.
sense-1
I. (Adv.).
azpiadiera-1.1
1. (V-gip ap. Elexp Berg ; Lar).
" Muturka, a hocicadas" Lar (s.v. amurcar). " Txarrixak muturka apurtu dau atia " Elexp Berg. .
Asten zaio [basurdea] muturka / eramanik griñak. It Fab 154. Alkarri muturka ekiten zioten maiz kurrintzaka. TAg Uzt 209.
azpiadiera-1.1.1

(Gc, AN-egüés, L-ain, B ap. A; H (+ -th-)).
"Hocicando, hozando" A.
Au izango da ganadu beltzen eran [...] zikinkerietan muturka asitzea. AA III 358. Aketzak muturka ik baño obeki lantzen dik lurra. Or Mi 113.
azpiadiera-1.2
2. Pegándose, luchando. "Bojeando, dándose de puñadas" A.
Atzó musuká, egún mutúrka. LE Urt ms. 61r (Harriet traduce "hier se baisant, aujourd'hui se boudant"). Musuka ta muturka, parrez ta negarrez. Ag G 248. Idazti bat au bezelakorik muturka, burruka, irakurri naiez. EArzdi in Kk Ab II 5. Burrukazale ziranekin alkar-joten eta muturka ibiltea. Erkiag BatB 24.
azpiadiera-1.2.1
Hutsuneari muturka dago. "Rechaza el espacio." MEIG IX 138 (en colab. con NEtx). Euskaldunak hor nabaritzen du alde bietatik, elkarri muturka datorkion deia. Ib. 132.
azpiadiera-1.3
3. (Estar, etc.)de morros, enfadado. "Torpeza, hacer o recibir a uno con torpeza, agiraka, muturka " Izt 117r.
Patroiakin muturka gaudela, / ori gezurra sortzia! (1919). Auspoa 61, 112. Zurekin alai ala asarre, adiskide ala muturka, izketan, jardunian, bañan zurekin. ABar Goi 52. Etxean muturka baiño, auzotik musuka obe. EZBB I 104.
azpiadiera-1.3.1
"(G-goi), con hosquedad" JMB At. .
azpiadiera-1.4
4. De bruces. "(Lc), cabeza abajo" A.
Muthurka joan ziren elgarren gainerat. Barb Leg 137. Bideko ibillera / ez daukat abilla, / nunai abiyatzian / zerbaiten billa, / balantz eta muturka / nere eskanbilla. Auspoa 115, 125. Balantzaka-balantzaka batera ta bestera, emen oztopo, an erori, muturka ta zutituz. Ataño MLanak 138.
azpiadiera-1.4.1
Oso igoera gaiztoa gurea, aitzarte artan gora, muturka, iñundik iñora bidea erabaki ezinda.AZink 82.
azpiadiera-1.4.2
(En expresiones del tipo presaka eta muturka, 'a toda prisa').
Lasterka ta muturka, besteren batek aurrea artzeko bildur, bakoitzak ebaki nai zuan sailla neurtzen asiko giñun. Ataño TxanKan 138. Gorrotoa diot presaka ta muturka hitzegiteari. PPer Harrip 92. Presaka eta muturka, itobeharrez, jaioak direla hemen agertzen diren zenbait izkribu. MIH 371.
sense-2
I I (Sust.).
azpiadiera-2.1
1. "Bouderie, action de faire la moue" H.
Ekusiko dezu mirabe bat, aginduak egiñ nai gabe dabillena, muturka ta lotsagabekeria andiak egiten dituana. AA III 603.
azpiadiera-2.2
2. Pelea a puñetazos. " Ukabilka ta muturka, iotea bada; bestela, bera botatea " A Ezale 1897, 173n.
Jostaldiak aieka danetan, ta... ez arramaiska bat, ez muturka bat, ez ordi bat. M.A. Iñarra Ezale 1897, 240b. Igaro zan igande gaban muturka bat gogor xamarra izan genduban. EgutTo 19-5-1918 (ap. DRA).
azpiadiera-2.3
3. (B ap. A ; H (+ -th-), VocB ).
"Hozadura" A.
azpiadiera-2.4
4. (G-to, B ap. A ; VocB ).
"Tropiezo con caída" A.
azpisarrera-1
MUTURKAKO. Contrario, contradictorio.
Lehenagoko lanarekiko [...] lehengoarekiko muturkakoa izan arren, badu halako [...] antza. MEIG IX 140. (en colab. con NEtx)
muturka
<< morroikide 0 / 0 1 nahi >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper