Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

67 emaitza nahaste bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
josteta.
tradizioa
tradizioa
Tr. Documentado desde Dechepare (dostetan ) en textos septentrionales y baztaneses; se encuentra además en Mendiburu, Cardaberaz y Soroa (en los tres en la var. jostaeta ), en unos versos guipuzcoanos del s. XIX, en Orixe y en Etxaide (jostetan ). En cuanto a la distribución de variantes, hasta principios del s. XVIII sólo aparece dosteta; a partir de esta época josteta va aumentando su frecuencia, y en el s. XX es la única forma documentada. Maister emplea txosteta . En DFrec hay 6 ejs. de josteta, 4 de ellos septentrionales.
sense-1
1. (L, B, BN; T-L; y- VocB ), jostaeta (Lar, (V)), dosteta (SP, Ht VocGr 415, Dv, H). Ref.: A; Satr VocP (i-); Izeta BHizt (y-); Gte Erd 183.
(Sust.). Diversión, pasatiempo, entretenimiento; broma, chanza. "Passetemps", "badinerie" SP. "Récréation" Ht VocGr 415. "Juego, entretenimiento", "pasatiempo" Lar, Añ. "Deporte, diversión, holgura", &c. Lar. "Amusement" Dv. "Pantalonnade" T-L. "Ze jostetan aiko gara? (B)" Gte Erd 183.
Iarri izan da populua iatera eta edatera, eta iaiki izan dirade dostetara. Lç 1 Cor 10, 7 (He dostetarat; Ol kiroletara, Ker jolas egitera, IBk dantzarako, Bibl jostatzeko). Dosteta debekatuetarik apartatu. Harb 426. Haurren iokoak eta dostetak. SP Phil 457. Minervaren dosteta ezti eta kanta-alosien bidez. ES 175. Josteta alferretan. CatLav 180. (V 93) Beren jostaetak aoan, gogoan, biotzean darabiltzatenak. Lar SermAzc 54. Eztüzü hori egün baten lana, ez haur txipien txosteta bat. Mst III 32, 2 (Ch dosteta; SP ioko). Bere jostaetak kentzen badiozka. Mb OtGai I 26 (en la ed. de 1904, jostaera). Gerrak eta pakea [...] onen aldean ametsak ta jostaetak dira. Cb OC I 9. Hekien dosteta, kolpe eta insolentzia guzien erdian. Lg II 263. Etziren dosteta baizik / harekiñ konparaturik. Gy 248. Ihautiriko azken egunetan [...] josteta tzar bat egin gogo dutela. Laph 246. Yosteta gizaseme eta emakumien artekubak [sic] . (Zugarramurdi, 1875). ETZ 294. Ez da, nere jendeak, / umeen josteta. JanEd I 107. Jostaeta jostirudikoa euskaraz jarriya. Sor AKaik 107. Salbai-josteta bat [zezen kurtsa] . HU Zez 77. Erraten dautzuet zinez eta jostetak bazter utziz. Ib. 144. Gure hango josteta guzia, leihotik karrikaren harat hunata. StPierre 25. Bere baitan eginik josteta horrek aski iraun zuela. Zerb Azk 98 (ref. a los hurtos de las lamias). Aundien ikuskari ta iostetak. Or Aitork 22. Yostetako gogo gutti zuten aitzindariak. Izeta DirG 41. Bainan jostetak barna dituen egun saminean zitaken gure fraidea. Etcheb MGaric 202. Deneri ohore zitzaien josteta hortan baltsatzea. Lf in Casve SGrazi 9. Huna beraz, Semenarioan, teologiakoak deitzen ginituen hiru urteak. Josteta guti hortik goiti. Larre ArtzainE 189.
v. tbn. ES 180. Dv Telem 109. Hb Egia 121. Jnn SBi 121. Zby RIEV 1908, 760. Arb Igand 125. Prop 1903, 124. CatJauf 80. Barb Sup 116. Ox 181. Etcham 240. Iratz 14. JEtchep 87. Ardoy SFran 177. Xa Odol 207. Etchebarne 36. Dosteta: He Gudu 119. Brtc 67. Dh 116. Dv LEd 229. Arb Igand 182.
sense-2
2. (BN-arb ap. Gte Erd ), dosteta (H).
(Uso adv.).
" Lana utzirik, hari da dosteta, quittant le travail, il s'amuse" H. " Haurrak bezala ari dira josteta (BN-arb)" Gte Erd 184. " Soldadoka josteta (BN-arb)" Ib. 275.
Sorhoan arkumiekin dosteta zabilltzala. Gy 40. Etxearen inguruan josteta ari nintzalarik. JE Bur 21. Etziren gero josteta ari Espainiako "inkestari" sobera aipatuak. Ardoy SFran 100. Leihotik so egin baitzuen eta Isaak ikusi Rebeka bere emaztearekin josteta ari. Bibl Gen 26, 8 (Urt dostatzen).
v. tbn. Jnn SBi 141. Ox 130.
azpisarrera-1
JOSTETA-KARMAÑOLA. Juego, entretenimiento.
Garbi eta argi erakusten zutela Europaren egitea ez zela ez heientzat elhasturi-melhasturi edo josteta-karmañola. SoEg Herr 31-5-1962, 1.
azpisarrera-2
JOSTETAK ERAKUTSI. "Jostetak irakutsi, poner dificultades. Herr Erran-zahar" DRA.
azpisarrera-3
JOSTETAK IKUSI. "Jostetak ikusi, encontrar dificultades. Herr Erran-zahar" DRA.
azpisarrera-4
JOSTETAN (AN-5vill, B, BN-ciz-lab; d- Volt 7, Urt I 458, H). Ref.: A Apend; Gte Erd 183, 275. Divirtiéndose; jugando; en broma. "Par jeu ou moquerie, dostetan edo ziñetan" Volt 7. "Soldadukoan jostetan aitzen ginen (B)" Gte Erd 275.
Hek dostetan, ni neketan. E 139. Gezurrak erraitea trufaz edo dostetan. Harb 164. Iokari batek, nahiz hari dadilla dostetan [...] guztiarekin ere atsegin hartzen du irabazteaz. Ax 510 (V 328). Nahiago dute ibili ohitu bezala jostetan. ES 182. Andreen bilho-bukletan / banabila ni dostetan. Gy 287. Bertzekin yostetan nahaste. Hb in BOEl 41. Zinez edo jostetan / oro erasi. Zby RIEV 1909, 105. Sahetsetik jostetan igortzen giniozten kitzikez. JE Bur 80. Aize lasaia yostetan ari zen zutoin-ezurretan zintekin. Or Mi 119. Zartuta ere oraindik / modu oritan jostetan, / nolakua ote ziñan, / Rafael, zu gaztetan? Yanzi 89. Kaxkarin utsa baita eta mutillekin jostetan ibiltzea geiegi maite dik. Etxde JJ 53. Hantxetan jostetan artzen zirela batzu, eta gu pilotan. Larre ArtzainE 115.
v. tbn. CatLav A 6r (V 7). Hb Egia 123. Elzb Po 206. Barb Sup 157. Ox 90. Iratz 119. FIr 165. Dostetan: SP Phil 365. Gç 75. He Phil 368.
azpisarrera-5
JOSTETAZKO. Frívolo, lleno de diversiones.
Jostetazko <-zt-> bizi baten orhoitzapena penitentziarik garratzenetan nahi zuen itho. Laph 37.
josteta
<< itzulika 0 / 0 kasta >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper