Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

2962 emaitza odol bilaketarentzat

Sarrera buruan (128)


Sarrera osoan (500)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
barnatu.
sense-1
1. (Ht VocGr).
Hundir, introducir. "Enfoncer" Ht VocGr 352.
Eztirokianak, arren, holako griñaldia iñharraus gogoan denian eskentzen, da falta gaberik mespretxiaz ta ordariaz handitzen ta erran dütügün zaiñak dütü barnatzen. Egiat 223. Ukondoz elkar jotzer aizkora barnatuz, / gerriz dardara, eta belaunak jokatuz. "Hundiendo bien el hacha" . Or Eus 149.
sense-2
2. (Lar, (G, AN), Dv).
Introducirse, penetrar, meterse. "Penetrar" Lar, . "Entrer plus profondement" Dv. " Barnatu zait zangoan sarthu zaitan elhorria, l'épine qui m'est entrée au pied s'est enfoncée plus profondément" Ib.
Bere mintzaéra zé [...] amóltsu leún, baña tzorrótz, barnatzenzéna biotzarén ondarreraño. LE JMSB 441 (cf. en otra versión, ib. 171, penetratzenzéna). Arrotz horren gogoan beharrez barnatu / edo zure burua nahiz enganatu / herri aiherkundea duzu zu ganatu [se refiere al sacerdote que no dice misa en vascuence cuando hay algún extranjero] . Xa Odol 242.
azpiadiera-2.1
Hundirse.
Bainan ikhusirik haizea borthitz zela, beldur izan zuen, eta nola hasi baitzen barnatzen, oihu egin zuen. 'Cum coepisset mergi' . TB Mt 14, 30 (Lç hundatzen hasi, Dv ondorat abiatzen baitzen).
sense-3
3. (L, BN, S ap. Lh; Lar, Añ (G, AN), VocBN, Gèze, Dv, H).
Ahondar. "Profundar" Lar, . "Rendre plus profond" VocBN . "Approfondir" Gèze. "Rendre profond, approfondir" Dv. " Zilhoa barnatu du, il a approfondi le trou" Ib. " Zilho bat, putzu bat barnatzea, barrutzea, barrenatzea, rendre profond un trou, un puits" H. "Approfondir, creuser" Lh.
Humilatasúna dá nola barnátzea lúrra, plantatzekó fedearén ziméndua. LE JMSB 87. Errekako ura gurekin batean badoa, suge luze bat bezala bihurdikatuz ixil eta ezti, ez dakigu nola loditurik bere ohantzea barnatuz, apur bat zabalduz ere ba bere auzkia. JE Ber 40. Harrobia hor baita, Biblia [...] eta Ebanjelioak [...], beti ari baitira hortakoak direnak harrobi zilo horren barnatzen, harria atera eta atera. Larre ArtzainE 195.
sense-4
4. Ahondar, meditar, considerar. " Barnatü behar dügü (S)" Gte Erd 269.
Estute barnatzen misterio soberanoa. (85) 'No penetran el soberano misterio' . LE-Ir. Eta barnatu ondoan aski konsiderazioa. LE-Fag. Debozionerekin eta zuhurki erakuspen hauk barnatzen edo meditatzen dituenak, hemen aurkhituko du giristino biziaren perfetasun osoa. DvHtoy 16 nota. Ez ginuen jendakitasun hori gehiago barnatu egun hartan. Larre ArtzainE 141.
azpiadiera-4.1
(Con gogoan, bihotzean, etc.).
Nola imitatzendút nik Sandugáu, zeñen izéna baitut? Bonifacio naidu errán ongi eginzálea: Onék eginzue óngi, ez nik. Alá barnátus pensamentuan erresolbituzé, bada edo ez naiz deitubeár Bonifacio, edo izanbearnáiz Bonifacio. 'Profundizando en este pensamiento'. LE Doc 70s. Estute barnatzen gogoan nor den errezibitzen dena. 'No piensan a quién reciben (en la Comunión)'. Ib. Barnatu gabe biotzean (372). 'Sin recapacitar'. Ib.
azpisarrera-1
BARNATZEKO. "Qui est à rendre plus profond. Erreka hori barnatzekoa da, cette rigole est à approfondir" Dv.
barnatu
<< barna 0 / 0 barne >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper