Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

2962 emaitza odol bilaketarentzat

Sarrera buruan (128)


Sarrera osoan (500)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
antsikabe.
sense-1
1. (G, AN, L ap. A ; Urt II 44, Lar (-ns-), H), antsibaga (V ap. A ), antsibage (-ns- (AN)), antsigabe (G; Foix ap. Lh.; -ns- SP, (AN)), antsiagabe (Dv; -ns- (AN)), aintsikabe (-kh- Ht VocGr) Descuidado, despreocupado. "Qui n'a point de soin, nonchalant" SP. "Negligentior amictus, tresna aphurbat antsikabeak ['porte un poco descuidado']" Urt II 44. "Imprudent, aiñtsikhabea" Ht VocGr 373. "Lâche, laxoa, aintsikhabea" Ib. 378. "Ansikabea, descuidado y flojo" Lar (s.v. ansia). "Omiso, descuidado" Añ. "Descuidado, flojo, [...] (AN) ansia gabea" Ib. "Perezoso, [...] ansibagea" Ib. "Insouciant" Dv.
[Iesus Kristen] ezagutzera laxo eta ansikabe direnek kontu gutia hunez eginen dutela. ABC A 2r. Hain behar handian eta ondikozkoan notxalent eta ansikabe izanen gara? Adv ** 6v. Huts xipiaz antsikabe den arima gerora / Antsikabe egiten duk noizbait handiagora. EZ Man I 17. O buraso (diostee) gutzaz antsikabeak, / zeinen faltaz baititugu illhunbean etxeak! Ib. 130. Arimako bonaxera gatik eta sendatzea gatik harrituak eta ingratak dira, ansikabe eta laxo. Harb 211. Alferren trabailla arazitzea, lotien iratzartzea eta antsikaben ansiatsu eta arduratsu egitea. Ax 28 (V 16). Den presunarik lazoenak eta antsikabenak ere arratsean etxeko atheak hersteintu. Ib. 187 (V 127). Izatu etxeko lanetan edo egitekoetan ansikabe eta ez axolduri. Hm 197. Han nagiak eta antsikabeak izanen dire suzko punta zorrotzez punxikatuak. Ch I 24, 3. Ephelak eta antsikabeak bere buruari erakhartzen dio atsekabea atsekabearen gaiñean. Ib. 25,7. Ala urrikari izan behar baiditugu presuna lazo eta antsikabeak, zeinek ez bai-dute artharik bere buruez baizik. Lg I 240. Ene egiteko bakharrarentzat antsikabe, ezaxolatu eta alfer izatu naiz. Brtc 137s. Herri bat da, zoiñtan alegera, triste, / Gauza orotaz antsikabe, / Prest egitera zer nahi / Yendeak baitire bethi. Gy 212s. Zer! zu yabea zarena, / Eta gauza doatzuna, / Antsikabe lo bazaude, / [...] Nahi duzu ni zakurra / Nerea ez dela afera, / Lorik gabe nagon erne? Ib. 283.
sense-2
2. (S ap. Lh, que cita a Ip; Lar).
Despreocupación. "Descuido, [...] ansikabea " Lar. "Indifférence, tiédeur" Lh.
Gure bihotzaren arhinkeriak eta gure erraitekoez dugun antsikabiak, ezkütü üzten gure arimaren zaurien senditzera. Ip Imit I 21, 2 (Ch ansikabetasunak). Lekuko bakar ta jakina, [...] / dakizuna nire pekatu-bide / antsikabe nahiz grina. Azurm HitzB 51s.
azpisarrera-1
ANTSIKABEKO. "Antsiagabeko, insouciant" Dv.
azpisarrera-2
ANTSIKABENIK (Estar, etc.) más despreocupado.
Hartan da ageri usoaren inozentzia eta ergelkeria, perilik gehien duenean baita erhoenik eta antsikabenik. Ax 342 (V 228).
azpisarrera-3
ANTSIKABERIK. Despreocupadamente.
Ikhus othe dezakete odol hotzean eta antsikaberik, galtzen [...] arima bakhar bat ere? Lg I 243.
azpisarrera-4
ANTSIKABEZ. Por despreocupación.
Den premiazkoena ansiagabez iragaiten dugu. SP Imit III 44, 2. Zenbait obra on alferrez eta ansigabez utzi duzun egin gabe. Ib. 4,4. Pobre behar bat ikusi dut eta enatzaio heldu izan ahal bezala, ansi gabez, edo bihotz gogorrez edo mesprezioz. SP Phil 157.
antsikabe
<< antolatzaile 0 / 0 antz >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper