Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

218 emaitza hutsik bilaketarentzat

Sarrera buruan (21)


Sarrera osoan (197)

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
mailegatu.
tradizioa
tradizioa
Tr. Documentado, desde Leiçarraga, en autores septentrionales, a excepción de los suletinos; al Sur se encuentra en Eguzkitza y Olabide. La forma mejor documentada es mailegatu, seguida de maileatu ; hay mailebatu en el único ej. de Leiçarraga y en HeH (junto a maileatu ), y maileratu en Prop.
etimologikoa
Etim. Préstamo románico; cf. manlevar, manllevar .
sense-1
1. (L, BN-mix-lab, S ap. A; SP (-aill-), Ht VocGr 274, Dv (BN), H), mailebatu (H; -aill- H, A), maileatu (L, BN, S ap. A ; VocBN .(-all-)H), maileratu.
Tomar prestado, pedir prestado (sentidos prop. y fig.). " Maillegatu diot, j'ai emprunté de lui" SP. v. jasan (5).
Eskatzen zaianari emók, eta hireganik maillebatu nahi duena eztezála iraitz. Mt 5, 42 (TB, HeH, SalabBN maileatu, EvL, Dv, Leon mailegatu; He prestamuz galde egin, Echn prestamuz eskatu, Ip, (y-) Ol jesan, Ker ordaiñez emon, BiblE uzteko eskatu). Maillegazazu zure hauzoko guzietarik hainitz untzi hutsik, eta duzun olioa ixurezazu hetara. SP Phil 197 (He 199 har zetzala prestamuz). Zer bihotz gaberia da bere balentia maillegatzeaz, zamari, plumaia, blanxeta edo koleta hantu eta ixurtu batetarik? Ib. 199 (He 201 maillegatzea eta hartzea). Mugarriztatua, maillegatua da mundutarren handitasuna. Mih 54. Ongi gogo kontra abiatzen niz diru maileratzen. Prop 1876-1877, 204. Aitoren semek, deus ez baizuten maileatzen Yudueri. Elsb Fram 181. Zortzi mila liera maileatu zazkoten. Arb Igand 133. [Eskuara] bere baithakoa delarik osoki, ez duelarik deus maileatzen gaineratiko hizkuntza arrotzeri. Ib. 14. Beharretan den batek, maileatu edo prestamuz hartu balinbadu, hartu duena osoki bihurtuko [du] . Prop 1906, 84. Maileatzekotan, ez othe dautazu emanen lau liberako ogi handi bat? Barb Leg 143. Diru-etxeai nai domudunai dirua eskatu, euneko onenbeste edo ainbestean mallegatu. Eguzk GizAuz 80. [Irria] ez ditake eros, ez mailega, ez eta ebats. JEtchep 117. Gizon batek bere lagunari (abere bat) mailegatuko dionean. Bibl Ex 22, 13 (Dv maileguz galdatu, Ur prestamenean eskatu, Ol yesan, Ker baituran emoteko eskatu, BiblE uzteko eskatu).
azpiadiera-1.1
(Hablando de préstamos lingüísticos o culturales).
Latinari mailegaturik dauzka eskuarak erlisionezko hitz gehienak. HU Aurp 212. Ipuin-beretsu keta ederra kausi ditakeela nonahi, nehork ez dakielarik nork nori dituen ebatsi edo mailegatuak. Lf ELit 65. [Koblakariak] ez ziozkatena munduko zernahiren goresteko, ez ziozkatena munduko lili, xori eta izarreri maileatzen beren iduripenak? Ib. 89. [Esaera zaharrak] gehienbat erbestetik mailebatuak ditugula uste zuen. MEIG IV 94. (MEIG VI 186 mailegatu) Distrito universitario, izenez eta izanez, Frantziako ressort académique-tik mailebatua da. MEIG IX 31.
azpiadiera-1.1.1
(Part. en función de adj.).
Zenbait iritzi agertu izan dira gure artean hitz mailebatuen iturburuari dihoakionez. MEIG VII 189.
sense-2
2. + mailebatu (-aill- Lar; -all- H), maileatu (S). "Prestar" Lar. " Mallebatu diozkat ogei zaku gari " H. " Adiskideari mailleatu duk (sic), adiskidea galdu duk (S), has prestado al amigo, has perdido al amigo" A (s.v. maileatu trae adiskidea maileatu duk, probablemente error, y traduce "has tomado prestado").
Gaixtoek ere gaixtoei mailebatzen ohi diote, ordainaren hartzekotan. HeH Lc 6, 34 (Lç, He, TB, Brunet prestatu, Dv maileguz eman, Ol, BiblE aurreratu, Ker aurretiaz emon). Urkoari zerbait mallegatzean, ez sartu arenean baikiña yasotzeko. Ol Deut 24, 10 (Dv galdatu, Ker baituran emon, BiblE maileguz eman).
mailegatu
<< 1 mahuka 0 / 0 maixukeria >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper