Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

218 emaitza hutsik bilaketarentzat

Sarrera buruan (21)


Sarrera osoan (197)

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
betile.
sense-1
(G, AN-gip; SP (-th-)?Dv, Aq 837, H), betule (V; Lar, Mg PAbVoc, , H), betilla (G-goi), betula (V-gip), begitila (G-nav), begile (Bon ms. (AN) ap. DRA ), beille (Bon (G) ap. DRA .). Ref.: A (betule, betilla); Etxba Eib (betuliak); Iz ArOñ (betúle), UrrAnz (betillía), Als (begitilat); FDA 142; Elexp Berg (betule).
Pestaña. "Bethazala, bethespala, bethilleak, paupières" SP (sin duda con "paupières", en el sdo. de 'pestañas', sólo para la última voz citada). "Pestañear, betuleak erabilli" Lar y Añ. "Abeñuelas, betileak (G, AN)" Aq 837. "Pestañas" Mg PAbVoc. "Betilea (begi ile), id. (V) betulea (begi ule), bepiloa, cil" H. "Betulia sartu jata begixan, se me ha metido una pestaña en el ojo" Etxba Eib. "Begitilat, una pestaña" Iz Als. "Es extraño que Azkue cite [...] sólo betilla como guipuzcoano de Ormáiztegui, cuando betille llega por lo menos hasta Oyarzun" FDA 142. Cf. IC II 123: "Betulona [...] como si enteramente dijéramos en vascuence betulea ona".
Betuliak erdi zuri, ta erdi murritubak; betazpiak baltzitubak. Mg PAb 72. Par-uxi bildurgarriya jostatzen dabill bere suteozko aoan; eta pozezko tximista bat, betille kizkurren azpiyan. EE 1884a, 547. Betuleai zirkin eragin baga altarara begira ta beren ezpanak motzaillen artazi edo guraizak legez gelditu baga alkar ioten. A BeinB 67. Begiyak barriz txalena bata, katuak egunez eukitten dabezan lakoxe txiki betule bakue bestia. A BGuzur 155s. Gizonaren itxurarik eztu, bekañik eta betillerik eztauka, arpegi dana puslatu zaio, ura ta zorna dario. Ag G 345s. Apaintzeko egingo / ditu alegiñak, / ondo orraztu eta / garbitu agiñak; / beztuaz betilliak / ta ille urdiñak. Urruz Zer 105. Ik ere bai, Marsella arro orrek, betilleak itsasoari zabal, begia itsasotik okertu bage orrek. 'Que sur la mer ouvres tes cils' . Or Mi 137. Uste-erdi bakar duena buru-loka dabil, / betilleak dar-dar eta bulartea pil-pil. "Hace vibrar sus pestañas" . Or Eus 57.
azpiadiera-1.1
betule (V-gip), begitila (G-nav). Ref.: Etxba Eib (betulia); Iz Als (begitilat).
Ceja. " Sasikarte latz baten itxuran ziran aren betuliak, eran sus cejas como un áspero zarzal" Etxba Eib. "Ceja y también pestaña. Betuliak, eta onei be begittako betuliak esate jako. Batzuk betuliak eta onek bekaiñeko betulia. "Ceja"-ri bekaiñeko betule deitzen dio Don.-ek eta "pestaña"-ri begiko betule edo betule soilik. Bekaiñ, hutsik, ez omen da esaten " Elexp Berg.
Betule beltzen azpitik, galtzairuaren zaztada zorrotza zegioen begiak. TAg Uzt 177.
betile
<< betegarri 0 / 0 bezainbat >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper