1 emaitza obra bilaketarentzat

obra (V-gip, S; Lcc, SP, Urt I 47, Lar, Añ, Izt 71v, VocBN, Gèze, Dv, H). Ref.: Lrq; Etxba Eib.

Obra, acción, acto. "Œuvre, action" SP. "Obras son amores, que no buenas razones, obrak dirade amore, ez hitz onen kolore" Lar. "Œuvre (lang. relig.)" Lrq. "Fedia ala obrak, zer da aurreragokua?" Etxba Eib. Tr. De uso gral., aunque bastante menos frecuente desde finales del s. XIX. Hay obron 'obra on' en BOEanm (Mt 5, 16), BOEr 142 y ASJU 1992, 463 (Ae). En DFrec hay 255 ejs. (14 de ellos septentrionales) correspondientes a todas las acepciones.

Obra honak ukhenen du goalardona frangoki. E 13. Eta delibraturen niauk Iaunak obra gaixto guzitarik. Lç 2 Tim 4, 18 (TB obra; He eginkari, Dv eskukhaldi, Ker egite, Bibl egintza). --Nola andraen bildur zara, / aek baga onik ez badozu? / --Aen obraen oi ta bildur nax. Lazarraga 1175r. Iaungoikoak libradu gagizan / obra eta deseo deungetarik. Bet 3. Fedeareki batean egin bear ditugula obra onak. Ber Trat 58r. Gizonen obrarik gabe Iesus semea konzebitua. EZ Man II 176. Desonheski behatuagatik eta mintzatuagatik ere, aitzinago iragaiten ezpada, ezta obrarik bedere. Ax 418 (V 271). Ofrezietan deutsudaz neure obra guztiak. Cap 123. Intenzinoa nolako, obra halako. Hm 198. Ezin daidikegula eztitasun eta pazienzia handiagoko obrarik. SP Phil 196. Haragiaren obra eztezala desira ezkonzez baizi. Tt Onsa 179. Konsentitzea, obrara pasatzen ez dalarik ere. OA 159. Zer-nahi dagiten gizonek, intenzinoak neurtzen tu hekien obrak. ES 403. Miserikordiasko obren gañean. El 78. Akzino da obrarik prinzipalenak. Urqz 7. Saintiak uhuratzen, eta hen obrak imitatzen dütüzülarik. Mst I 23, 8. Munduan sekulan egin dan obra ta milagrorik aundiena. Cb Eg III 325. Sinhestea heien hitzak yarraiki gabe hekin obrei. Lg II 243. Egin zituban obra onen premiyo edo sariya artuteko. Zuzaeta 104. Berbia Jakob onarena, esku edo obrak Esau dongiarenak. Mg CO 38. Zure itz, pensamentu eta obra guziak. AA III 460. Kendu belarriak, / irazi begiak, / ola nolako obra / izigarriak! FrantzesB I 133. Penitenziazko obrak pratikatzen badütüzü. UskLiB 87. Egintza sainduak eta obra onak. Jaur 143. Uri danetan egin zituben karidadezko obrak. Aran SIgn 108. Gizona oi dabela obrak erakutsi. AB AmaE 302. Yende xehea phasatzen dela fite hitzetarik obretara. Elsb Fram 63. Zonbait othoitze edo obra hun. Ip Hil 6. Hainbertze lanek, elhe eta obra onek, othoitzek higaturik. JE Bur 67. Obrak begiyen bistan or daude, / gezurrak ez du baliyo. Tx B I 98. Horiek baitira frangotan obra miresgarrienen eta egitate ederrenen haziak. JEtchep 117. Obra sarigarri bat egiten badut. Vill Jaink 103. Obra da amodio / agertutakoa. Ayesta 130. Gehiagoko zerbaiten gostua, xedea, urratsak eta obrak behar ditugu. Larre ArtzainE 143. Baiña bigarren denborak / ekarri zituan golak [...] / Era onetako obrak / poztu euskaldun jatorrak. Insausti 203. Gogoa, nik baino hobeki daki Aita Mokoroak, obretan erakutsi behar da. MIH 396.

v. tbn. (Para autores del s. XX): CatJauf 82. CatUlz 11. Urruz Zer 49. StPierre 33. Barb Sup 112. Etcham 136. In BAyerbe 37. Yanzi 200. Zerb IxtS 71. SMitx Aranz 96. Arti Tobera 277. Ardoy SFran 333. Xa Odol 93. Mattin 93.

(V-gip, G-azp-to; SP, Urt I 294, Ht VocGr, Lar, Lecl, Arch VocGr, H). Ref.: Etxba Eib; Elexp Berg; EAEL 60. Obra, trabajo. "Haren obratikakoa da, il est venu de son ouvrage" SP. "Ouvrage" Ht VocGr. "(Obra) mosaica [...] arri nabartxoz egiñikako obra" Lar. "San Iñazioko obrak, Loiolan" Etxba Eib. "Obra de construcción, generalmente" Elexp Berg. Tr. Menos frecuente que en la acepción anterior. Es más usual en textos septentrionales. Akabatu diat egiteko eman draután obrá. Lç Io 17, 4 (He, LE, TB obra, EvS obrak; Dv, Leon, Ker lan, Ol, Or, IBk, IBe egiteko). Ofiziale batei zeñei ematen baitzaio obra bat egin dezan. Ber Trat 26r. Lanhabesak, tresnak, eta obraren egiteko gai guztiak. Ax 26 (V 15). Etziala [Appenes-ek] igaraiten egunik bat ere [...] zonbait luma ukaldi eman gabe bere artian bere obrari. Tt Arima 127. Jainkoaren obra handia deitzen du Salomonek iguzkia. Gç 29. Ofizialek bere obretan kausituko baitute bere laudamena. ES 145. Palazio haren eta Salomonen bertze obra ederren ospea hedatu zen. Lg I 334. Gorphützezko obra, nekazalek eta ofizialek ordinariozki egiten ditüztenak. CatLan 88. Obra zimendurikgábe fálsuan, edo usgúne duéla parétean, urratu ta erorikodá. LE Urt ms. 86r. Igandean alabaña asi zan munduaren obra andia. AA II 46. [Loiolan] obra bat badago, / ikusgarri andi au / Azpeitiyan dago. FrantzesB II 64. Eginza edo obraren bat abasberuan, destaju edo onenbestian arzen dabeenak. Astar II 162. Aita gure Kreatzailea da, maite du bere obra. Jaur 206. Inguma baten obra da seda. It Dial 4 (Ur, Dv e Ip lan). Españako eta kanpoko errijak bata bestoaren artuemonetan alkartu biar dituban obra guztiz andi eta entzunari. (1858). BBatzarN 179. Komentuko langilen aitzurrak obra zahar bat jo du. Laph 239. Iru leioko obra berri bat. Xe 335. Masabiellko obrak eta mudantzak. Goñi 106. Obra gaitzak egin zituen hor. StPierre 25. Obra berri bat egin dutela / Zor aundi bat erdian. LuzKant 76. Iragintza edo obra andi areetan ezebiltzan euzkeldunak bakarrik. Kk Ab II 182. Hanbatenaz non molde hartako obrarik ez baita hanbat ikusten Eskualerrian. JE Ber 54. Kortasoneko obran ebillen pioi bat. SM Zirik 75. Obretan langilleak eguneko asi-amaitu aldiak adierazoteko oi dabenaren antzera [kanpaia]. Erkiag BatB 121. Geldi dagoan obra. Uzt Sas 351. Izan gaiten lankide obra berekoak. Xa Odol 276. Ekar-arazi zuen jaun apezpikua obraren benedikatzeko. Etchebarne 105. Obra ori egingo eban tekniko bat aurkitu biar. Gerrika 136. Makiña bat kostatako obra bikaiñak ere egin ziran-da etxe ontan. Insausti 41.

"San Iñazioko obria baño luziagua, se suele decir aludiendo a las obras de Loyola, para ponderar la duración de alguna cosa en realización. San Iñazioko obrak baño luziagua izan da zure arriua prestatzia" Etxba Eib.

Obra literaria. Heuskaraz zerbait obra egitera eta skributan imeitera. E 5. Obra barri bat ei daukazu / nigaiti konponidurik. Lazarraga 1195r. Entreprenitu dut obra xume bat eskoaraz inprimatzera. Mong 585. Hark iskiribatu duen obra. ES 153. Mundu guzia Obra zarrez, edo Dotore Santu ta maisu jakinsuen libru ederrez betea dago. Cb Eg II 3. Irakhurtu diala Apollionosen obretan. Egiat 189. Aipatu obran. Mde Pr 267. Buero Vallejoren azkeneko obra. MEIG I 192. v. tbn. In Mat XVI. MarIl 9. Gy X. Aran SIgn 2. In CatJauf II. In Arti Tobera 262.

Conjunto de las obras de un autor, artista. Michel-Angelen harrizko obrari ohartzen zaizkotenek. JE Ber 51. Baroja eta Barojaren obra. MIH 267.

  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper