Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

21 emaitza talka bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
lerro.
tradizioa
tradizioa
Tr. Documentado en la tradición septentrional desde la primera mitad del s. XVII. Al Sur se encuentra en la ed. de Iturriaga de Urteco de Lizarraga de Elcano (lerro-lerro ), Iztueta (lerroko ) y otros autores desde finales del s. XIX. En DFrec hay 111 ejs., 89 de ellos meridionales.
sense-1
1. (V, G-to, L, B, BN-mix-baig; SP, Urt III 52, Ht VocGr 413, Lar, Arch VocGr , VocBN , Dv, H). Ref.: A; Izeta BHizt.
Fila, hilera. "Rang, ranchée" SP. "Acera de casas, etxe errenkada, lerroa " Lar. "Fila" Ib. " Bigarren eta hirugarren lerrokoa, ceux du 2.e et du 3.e rang" Dv. " Bigarren lerrotikakoak, ceux qui viennent du second rang" Ib. " Etxe, zuhaitz lerroa, rangée de maisons, d'arbres. Ahakuan dohazen gizon eta emazte lerroak, [...]. Lertsunek lerroak nahasten dituztenean, orduan dira kharrankak, quand les grues mêlent leurs files [...]." H. " Sagar-lerro, fila de manzanos" A. En AxN se explica botean (232) por lerroak (¿por -n?). v. herronka, ilara.
[Elizak] hiru edo lau lerro seilharu baditu. Hb Esk 200. Seigarren mendea zen eskas bortz urtheren / Laphurdin hedatzean Eskaldun lerroen. Ib. 85. Lerro ezin akhabatuak arthaldetan. Hb Egia 56. Drain lerroak aski usu ezarriak. Dv Lab 114 (v. tbn. LEd 185). Ikhusten ditu bi lerrotan jiten, jaun aphezak eta herriko buruzagiak aitzinean. Laph 147. Proasionea izan dadin bi edo lau edo orobat zortzi lerrotakoa. Zby Pel 18. [Erregek] ezin trenka baitziron etsaien lerroa, / othoiztu zuen oihuz kristauen Jainkoa. Zby RIEV 1908, 605. [Karrikaren] bi bazterretan bazirela bi argi lerro. Jnn SBi 109. Jaun ihiztaria goizetan ernerik [...] / othe denez airean ihizi-lerrorik. Arb Igand 8.
( s. XX.) Hor bagoazi gero denak elizarat bi lerrotan. JE Bur 183. Zillarrezko kate luzea, ainbeste lerrotan, txilborretik bera esekita. Ag G 110. Korneta-otsera lerruak ausi ta sakabanatuten dira errijan. Kk Ab I 96s. Gure arbasoek garbitu ziozkaten Ibañetako lepoan bere armadako jateko guziak, gibeleko azken gizon lerroekin. StPierre 25. Mendi lerro andana gora batzuez inguratua. JE Ber 51. Eskuin eta ezker, etxe-pollit-lerro bat. Ib. 36. Habe lodiari datxizkola gapirio-lerroak. Ib. 59. Zuhatz-lerroen hutsgunetarik [...]. Ib. 16. Urruntxago, lerro bakotxean elgarri lotzen dira mendixkak. Ib. 42. Txitta-lerro luzia. Otx 172. Arerioak laster oi dautse / guda-lerrua ebagi. Enb 40. [Yantzariak] badoazilaik yantzan [...] lerroak galdu gabe. Zub 116. Matsondo ta gingillurritz lerroak. Or Mi 4. Irukoitzaren Elizattora / jende-saillaren lerroa. Or Eus 258. [Legebatzartokian] irugarren lerroan bainago. Ldi IL 20. Bi lerro lore / gorri ta ori. Iratz 78 (v. tbn. 156). Gudari-lerroak. Zait Sof 180. Lehengo harri-lerroa [...] eraikirik. Mde Pr 114. Zenbait [bururakizun] errez eta lerro galdu gabe eskatu bezala datozkit. Or Aitork 253. Arrizko aulki lerroak urrenez urren zeuden. Zait Plat 21. Kandela ttipi bana eskuan, lerro luzean sartu ziran lau lagunak. Osk Kurl 193. Ta badoa jente-lerroaren musturrera. Erkiag BatB 162. Gehienetan etsaiak bi lerrotan emaiten dira bisian-bis tauladan. Lf in Casve SGrazi 13. Gizon lerroa aurreko aulkietan jarte kontuan beste polit bat be ba-da. Etxabu Kontu 77. Mariaren Haur andere xuriz beztituen lerro luzea. Larre ArtzainE 82.

v. tbn. Elzb PAd 50. HU Aurp 220. SMitx Aranz 25. Ibiñ Virgil 88. Azurm HitzB 63. Lasa Poem 117. Ayesta 144.
azpiadiera-1.1
(V, G-to, L, B, BN-mix-baig ap. A; Dv, H).
Rango, categoría, orden. "Série, ordre" Dv. "Rang, place qui convient à une personne ou à une chose. Zuhurren lerroan ezarri beharra, qui doit être mis au rang des sages. Salkerien lerrotikako ekintza, action qui provient du rang, du nombre des traîtrises" H.
Dabitek kreatura guztiak gonbidatzen ditu, zein bere lerroan Iainkoaren laudatzera. EZ Eliç 190. Illhabeteen izenak dire zein bere lerroan. Urtharilla, otsailla, marxoa edo iorailla [...]. Ib. XXIV. Apostoluen lerrora / zinituen hautetsi. EZ Noel 147. Errege puxantek bethi, / derrakioten zer nahi, / guziak beren oldean / dauzkate lerro berean. "Tout en même catégorie" . Gy 223. Behar othe dugu eman Numa ere Yainko lerroan? Hb Egia 71. Errentak ttipi, bainan handi gutiziak / aberatsen lerroan agertu nahiak. Elzb Po 220. Mustafa izena zuen mahometano guziz lerro gorako batek khanbiatu zuen. Ducq 329. Eskuararen begiratzeko [...] lanari lotuko [...] direnen artean apezek atxikiko dute zuzenez eta eginbidez doakoten lerroa. HU Aurp 219.
( s. XX.) Zozoen lerrorat, alegia hori entzunik, nahi gintuzkezu gure oldez erortzen ikusi, aithorrazu bederen! JE Ber 81. Gaizkigillen lerroan yarri dute. (Lc 22, 37) Ir YKBiz 448 (He gaixtagiñen nonbrean, TB gaistoen herronkan, BiblE bekatarien kidekotzat). Guda-gaiak, gaurkoan lenengo lerrokoak diran aldetik, lenengotzat jotzen ditugun arren. EAEg 9-1-1937, 761. Hamazazpigarren mendeko misionest jakintsun horietan ez du segur azken lerroa [Duhaldek] . Zerb IxtS 110. Aiengatik ez baiña on-doaiak gaiñeneko lerroan zitulako aitortu zutela santu. Or QA 172. Esan ere baituzu mendi ontan iritxi ziñala gaiñeneko lerrora. Ib. 177. Bikaindu ez diranek eztitute [...]; gain-lerrora igoek Iainko-ixuri ori pake ta maite goxoan sumatzen dute. Ib. 171. Horiek ezarri dute Breizal elertia, oraindar elertien lerroan. Mde Pr 285. Onela ezarri dituzu zein bere lerroan eta bere aldian, ondasun mota guziak. Or Aitork 190. Beuren lerroari zegokionez etzala on aieri gaiñak artzea. "Conditionis" . Ib. 228s. Egun batez Elizak behar zuela Dohatsuen lerroan ezarri! Ardoy SFran 95. Japoniako jaun handi bat "zerrien" eta "zakurren" lerroan denen aitzinean ezartzerat menturatzen zena [...]. "Au rang" . Ib. 289s. Nola bada nola Saindu lerro hortan ez den ez Lapurtarrik ez Xuberotarrik [galdatu] . "Dans cette phalange" . Ib. 17. Orai artean bizi izanik haur denborako gradoan [...] / egundik goiti sartzen zaiztela kreatzaileen lerroan. Xa Odol 290. Egi haundien lerroan baita norbaitek erran zuena: [...]. Ib. 212. "Aberri": jeinu ez ezaguna; "Adarduna", Apolonen lerrokoa. Lf CEEN 1973, 125. Arrunt gaitzetsiak dira, etsai gaixtoenen lerroan ekarriak. Lf in Casve SGrazi 10. Bainan ez direa bi lerrotan dauden gauzak, aferak eta lagunartea? Larre ArtzainE 19. Euskal artisten lerroan ipini du bere burua. MEIG VIII 59.
azpiadiera-1.1.1
Emanik ere ehun urthe edo gehiago, guzien buru azken egunak argituko du. Bere lerroan heldu da egun hura. Ez dezadala ahantz. Dv LEd 164.
azpiadiera-1.2
Lista, serie; colección. "Série, sucession de choses. Ixilduko zire galdezko lerro luze horrekin? [...] long série de demandes?" H. " Lerroaren lehen izena, azken izena (BN-arb), listaren leenbiziko ta azkenekoa (AN-gip)" Gte Erd 139.
Nola guziak aipha, lasterka batean? [...] / Eskaldunen lorea, Arxu Xuberoko / luma eta bihotzez, lehena lerroko. Hb Esk 156. Ez ditezke izkiriba [...] Elizan hemeretzi mendez Saindutu direnen lerroak. Hb Egia 104. Aski da ikustea Aita Sainduen lerroa. Higaten da Yondoni Petriraino. Ib. 107. Laborari etxetan den / hauk haur eder lerroa! / [...] Aita ama leialen / ondorio gozoa. Zby RIEV 1909, 108. [Eskuarak] iraun duen mende lerroa. HU Aurp 210. Bere bi semetarik etxean bere ondoko zuenaren haur lerro ederra. Ib. 167s. Huts xehe lerroarentzat garratzago zela, ezin ez handi bakar batentzat. JE Bur 11. Oi, bepetan lehoinak erauntsi orroa! / [...] Hantxet ikusia du zimino lerroa; / jadanik hasi zaio goxatzen zorroa. Ox 130. Oi, hango izen handi lerroa! Zerb Azk 26. Eta on dukegu [Saindu] lerro horren aski xeheki lerrostatzea. "D'examiner assez en détail cette lignée" . Ardoy SFran 10. [Hazparnek] munduari eskaini dion apez lerroa. Larre ArtzainE 223.
azpiadiera-1.3
Ba... hiru lerrotan adinez pasatua nuk.Larz Iru 54 (Lek: irurogei urtetikan igaroa nauk gero ni).
sense-2
2. (Lar, H, A).
"Renglón" Lar. "Entre renglones, lerroartean " Ib. " Lerroartean irakurtzea, lire entre les lignes (Aizk)" H. "Línea, renglón de escritura" A. v. HITZ-LERRO.
Hemen bada irakurtzak hitz gutitan emanak, / hirur lerroetan hirur misterio dauntzanak. EZ Man II 45. Ahanzi du inprimatzailleak lerro hau, bigarren lerroaren ondoan. INav 167. Zein liburu edo lerrotan irakurri duzu, Zeruko dohain hura zure eskuko [...] izanen duzula? Brtc 178. Ene xede guzia da, lerro hauk izkiribatzean [...]. MarIl 5. 89garren plaman, lehenbiziko lerroan. Dv Lab 390. Irakurri ziotzaten bi lerro bere liburu Zen-Abestanetik. Hb Egia 74. Koran mintzo da xeheki gauza ezdeusez, ergelkeria dario, galtzen da lerro hirrigarrietan. Ib. 84s. Hari edo huni lerro bat igorri edo hitz bat erran. HU Aurp 215. Bear bada norbaiti parra eragingo dio lerro auetan diotenak. Inza in Jaukol Biozk VII. Inaziok berak izkiriatu lerro batzu. JE Ber 65. Lerro hauk idaztean [...]. Zub 29. Zer egin nezakean? Lerro baldar batzuek idatzi. Munita 13. Hemengo lerro eta xehetasunak kofesio bat bezala hartuko ditutzue. Zerb Azk 70. Aaztu egin zait idazten. Denbora asko da lerrorik batere zirrimarratzen ez dudala. Txill Let 79. Neskatx garbi, bijoaz zuretzat onako lerro auek: [...]. MAtx Gazt 31. Zonbait lerro banitian izkiriatuak. Larz Iru 78. Nere lerroek aspertzen baldin bazaitute, zoazte aren orrialde gozoetara. Ibiñ Virgil 26. Lerro trakets onek idazten noia. Gerrika 13. Hemengo lerroetan aski ageri den bezala. Larre ArtzainE 325. Horrexegatik idazten ditut lerro hauek. MIH 119. Lerro-mataza ugari horien sorgin-izkutua ez dago nornahiren mendean, eskribauenean baizik. Ib. 152.
v. tbn. Legaz 68. Elzb PAd 3. Arb Igand 226. Itz Azald V. Kk Ab I 123. Ox 201. Or Tormes 127. Barb Sup VII. Inza Azalp 28. Otx 72. FIr 156. Ldi IL 76. Markiegi in Ldi IL 10. Eguzk GizAuz 197. Lf in Zait Plat XV. Osk Kurl 128. Erkiag BatB 203. Or in Gazt MusIx 50. Basarri IX. Ardoy SFran 22. Alzola Atalak 23. Xa Odol 292. Larre in Xa Odol 15. Berron Kijote 18. BAyerbe 157. Etchebarne 85.
Línea, verso.
[Amalaudunaren neurriya] izan da amalau lerro, ta lerro bakoitzian amaika izkin. EEs 1913, 194. Zazpirik zazpi elkartuak, eta orregaitik neurtitz edo erreskade edo lerro guztiak lauregun eta berrogeitazazpi dirade. RIEV 1928, 654. Euskeraren lerro bat bera neurtu diteke bi edo geio aldetara. "Un mismo verso". EEs 1928, 218. Lerroan berean dagon utsarte edo etenak egiten du neurtitza. Lerro auek bina eten ditut. Or Poem 518.
sense-3
3. (SP, Ht VocGr 380, Lar, Añ, Izt VocC, Arch VocGr, H).
Línea, raya. "Ligne" SP. "Raie" Arch VocGr .
Iguzkiak du ikhusten / bere arrai dibinoa, / pintadoreak miratzen / thiratu duen lerroa. 74. Euren gorputzak lerroa legez / oker-unerik bakoak. Azc PB 151 (in Ur PoBasc 267 piñua legez). Karel ondoan edo gañertzean lerro urdin, zuri edo gorriz apaindurik. Ag Kr 37. Idun-mauketan lerro gorriak eta paparrean bera borlatxoak. Ag G 93. Kopet andi zabala [...] lerroz ta zimurrez betea. Ib. 200. Oñaztarraren susko lerroak ikusten. Ib. 152. [Elaiak] errekako ura egalakin ukutu ta zidarrezko lerruak egitten ebazan. Altuna 10. Lerro utsak, esku-errañuak eta gizar-irudi antzeko marrezlanak. JMB ELG 49. Gerka-lerro zuriz [...] apainduak. Ib. 99. [Mikrolitoak] geienak lerro-zuzenezko tankeran egokituak [ziran] . Ib. 30. Oien mugak [...] gutxi-gora-bera orain giputz-izkuntza eta bizkaiera banakatzen diran lerroan. Ib. 97s. Itsasoa zabal dager, / lerro zuriz ertza. Ldi UO 45. Bekain-lerroa aldero-antxa, itsusi aurpegiz. Ldi IL 23. Lerro gabeko [latoi] meari. EAEg 21-3-1937, 1334. [Itxasoak] bere bitsaren lerro zuriya / ondar-gañera polliki dakar. EA OlBe 56. Lerro beltz eta berdeak zittun zapi bat. Etxde AlosT 41n. Beiak ez labaindu edo irrixtatzeko, lerro edo raia batzuk egiten dizkiote [porlanari] . Oñatibia Baserria 20. Aren arpegi lerroak [...] aitaren berdin-berdiñak ziran. Etxde JJ 215. Ikusten aal dozu [...] itsasoak eta zeruak bat egiten daben ertza, lerroa? Erkiag Arran 192. Are auts artean lerroak eta marrak egiten. Erkiag BatB 55. Atzean markatuta zegoan lerro batetik igaroten ziranak irabaziak ziran. Osk Kurl 77. Firma beharrean, zentzu gabeko lerro bihurri batzuk imini zituen. Arti Ipuin 35. Ezpaita sekula naturalistarik azaldu, bizigabekoen eremutik bizidunetara lerro jarraitu [...] ori aurkitu duenik. Vill Jaink 64. Aren eskuen lerrorik eztazaugu. Zait Plat 52. Klarionez-edo lurrean marraztutako lau lerro. NEtx LBB 320. Izarrak [...] gauaren bizkar illuna lerro luze diztiratsuz argitzen. "Flammarum longos a tergo albescere tractus" . Ibiñ Virgil 77. Argi lerroraiño berez iekitzen [diran zuaitzak] . "In luminis oras" . Ib. 83. 70eko lerro hori hori gure munduko itzuliaren azken mailetan sartzea dela. Larre ArtzainE 307. Indar-lerro batzuek. "Algunas líneas de fuerza" . MEIG IX 139. (en colab. con NEtx) Lerro mugatzailleen bidez. "Líneas definidoras" . Ib. 119 (en colab. con NEtx). Berak, bi Unibertsitateak lerro paralelo gisa ikusten ditu. Ib. 31. Lerrorik laburrena lur-gainean ez da lerro zuzena. MEIG I 109.
v. tbn. Ir YKBiz 545. Or Aitork 259.
Línea, sucesión de acontecimientos (de una vida).
Eskiribatzen dudala haren bizitzearen lerroa, ez laudorioetako liburua. SP Phil 184 (He 186 haren biziaren historia). Osaba aren bizitza-lerroaren zati onexek, lorratz sakona egin eutsan biotzean. Erkiag BatB 26.
azpiadiera-3.1
"Radio, línea del centro a la circunferencia" Lar.
azpiadiera-3.2
Marco (de un cuadro).
[Pedro Migelen gizantza] urre lerroz inguraturik daukate. Ag G 370.
azpiadiera-3.3
Suburdi beltza bere burni lerrotik barruna laisterka.Ag G 12. Guztia elurrez txotildurik [...] Bide lerroak, bete betean ostenduak zeuden. Ib. 201. Trenentzako lerro biko burdiñari luzeak. Erkiag BatB 119. Trenean arantz onantz biurguneak bide-lerroa aldatukeran. Ib. 168.
azpiadiera-3.4
[Ârien] lênen-talka motxa da. [...] / Bigarrenez, lerroa beaute zuzendu. "Tienen que rectificar la línea". Or Eus 30.
azpiadiera-3.5
Zazpikote bat entzuten ari bazera, bakoitzaren mintzo-lerroa garbi entzungo duzu, ta zazpiak erabat ere.Or QA 127.
azpiadiera-3.6
Kondairaren lerro nagusiei bagagozkio, gizonak eztu ezer aundirik egiten bere kabuz edo asmoz. Vill Jaink 174.
sense-4
4. Decena del rosario. " Arrosario bortz lerro erraitea, dire cinq dizaines de chapelet" H.
sense-5
5. "(BN), recua, conjunto de animales de carga que sirve para trajinar" A.
sense-6
6. (Tema nudo, uso adv.).En fila. v. infra LERROAN, LERRO-LERRO.
Bere mutillak lerro darraizkon / begiratuaz atzera. Or Eus 180. Ontziak lerro dauden ezkero. "Una vez que las embarcaciones se han alineado ya" . Ib. 392. Eultzian ala, lau beor, lerro; / laurak ozta doaz berdin. Ib. 233.
azpisarrera-1
LERROAN. (V, G, AN, L, BN; H). Ref.: A; Izeta BHizt; Gte Erd 199.
a) En fila, alineado. "Lerroan doaz, ils vont en rang" SP. "Hamar itzain lerroan, dix bouviers à la file, à la suite l'un de l'autre" H.
Izenik ederrenak ageri lerroan: / Lehenbiziko Mina, Eraso, Duthary [...]. Hb Esk 158. Hamar gizon tieso badohaz lerroan. Ib. 219. Harmada bat bezala heldu dire lerroan <lerroran> hitz miragarrienak. Hb Egia 93. Harmak har-arazten, / lerroan ezartzen / gerlarat igortzen. Elzb Po 214. Hura zen bezalako mera gaixto baten izenarekin bere izena lerroan ezartzen duen gizona [...]. HU Aurp 129 (v. tbn. 190). [Ithurriak] badauzka lerroan bortz latsa-harri gaitzak. JE Bur 35. Lerroan, soldado batzu bezala, jartzen dira sei haurrak. Ox 59. Bidearen eskuin-aldetik lerroan doazila. JE Ber 50. Pazkoaz nork norekin bazkal / irakur ditu lerroan. "Enuncia". Or Eus 184 (v. tbn. Mi 42). Oraindik ere tinkatzen ditu / zango-belaunak lerroan. "Afianza sus piernas y rodillas en posición firme". Ib. 171. Lan da zure obrak oro ezartzea lerroan. Xa Odol 158. [Arizaleak] aterako dira zoin bere atetik [...] eta lerroan emanen bazterrean. Lf in Casve SGrazi 12. Andrak grada erdian lerroan jarten ziran. Etxabu Kontu 81. Gu lerroan atarian zai geunden arte. Ataño TxanKan 221. Ene lagunak ezarri zituzten lerroan. Etchebarne 77.
v. tbn. Bordel 49. Barb Sup 148. FIr 143. Osk Kurl 167. Larre ArtzainE 124.
b) (Dv A, H). Seguido, sin interrupción. "Hirur egunez lerroan, pendant trois jours consécutifs" Dv. "Bederatzi egunez lerroan edo hautsika, pendant neuf jours de suite ou en interrumpant (Jub)" H.
Meditazionea orobat egin diteke asko egunez ere lerroan gei beraren gainean. Dh 52. Aurkintza hetan egiten duela uria berrogoi eta hamar bat egunez lerroan eta gero urthe guzian baterez. Dv Lab 20. Ardurenetik letra multzo bat, hamar hamabortzetaraino eginik lerroan, metatuak, askaldu gabe. HU Aurp 123. Gutxienez ogei urte lerroan [...] eultzilari ibillia duzu. Or Mi 46. Zazpi egunez lerroan eginaraz zezon hiriaren itzuli guzia. Zerb IxtS 43. Ain buruz argiak itun, bereala botako zizkiteken lerroan noizbait entzundako bertsoak. Ataño TxanKan 77.
azpisarrera-2
LERRO-ETEN. "Lerro-etena, erderaz 'cesura'" Or Poem 519. v. eten (II, 3).
azpisarrera-3
LERRO-IBILERA. Procesión.
Ara zer diyon batek lerro-ibillera (procesión) onen gañean. Iñarra EE 1893a, 13.
azpisarrera-4
LERROKO.
a) Recto, derecho, en línea.
Eta urtoki onetatik bi milla berreun ta berrogei ta amar oñ lerrokoetan joanik [...]. 'Una distancia de 2.250 pies en derechura'. Izt C 89. Zeñaren urak, eun ta irurogei eta amaika deztatu lerroko bidastia igarorik [...]. 'Después de recorrer un curso de 171 "deztatus"'. Ib. 78.
b) Ordinal.
Hitz lerroko kondazaleak moldatzen dira üskaraz, garren ezartez ürhentzian. "Les adjectifs numéraux ordinaux". Arch Gram 22.
c) "Heldu den igandean eta lerroko lau egunetan ethorriko zarete hunat, vous viendrez ici dimanche prochain, eta pendant les quatre jours consécutifs" Dv.
d) Gassarnaud Ezpeleta gazteluko jauna espos zen Gixa herrian lerroko (chevalier, seigneur, noble erdaraz) zaukan Jaunaren alabarekin. GH 1932, 311.
azpisarrera-5
LERRO-LERRO (G-to, BN-baig; Ht VocGr, H). Ref.: A; Satr VocP. En fila, en orden, alineado, de seguido. "De suite" Ht VocGr 428. "Ethorri zaizkidan oro lerro-lerro, ils m'arrivèrent tous l'un à la suite de l'autre" H. "Lerro-lerro dagoz (V), están bien alienados. Lersoinak lerro-lerro dijoaz (G-to), las grullas van bien alienadas" A. "Lertxuna lerro, lerro...! gritan los niños pensando que les hacen cambiar de posición" Satr VocP. v. kerro-kerro.
Madrilko kortera joan da / frantsesa lerro-lerro. FrantzesB I 22. Geroago bertze batzuek, eta ala lerro lerro guziak, bata bertzearen atzetik. LE Urt 404 (ms. 143r kerro kerro). Menditik lerro lerro heldu direnean arthaldeak. Hb Egia 130. Urtsuan zazpi leio, / zazpiak lerro lerro. (B). Balad 179. Hain urrun [...] heltzen baitu pilota non bortz kintzeak baiteramatza lerro lerro, bertze gehiagoko joiterik gabe. JE Bur 32. Etxe orrek eztu lagunik, battxo ere, lerro-lerro beintzat. A Ardi 129. Egun batez, ixtudiant guziak lerro lerro eman-arazirik [...]. StPierre 35. Ezko-xirio benedikatuak, lerro lerro, phizten ari ziren. Barb Sup 142. Jesus errezebitzen / denek lerro-lerro. Etcham 196. Usoak . lerro-lerro azaltzen direnean. Anab Usauri 137. Orai lerro-lerro ikusten dituzun alki horietan dira jartzen. JE Ber 60. Berri hoiek lerro lerro idaztera saiatu zala. Ir YKBiz IX. Eskolarateko zeinuak jo eta, haurrak lerro-lerro bazoazin zoin beren barnetarat. Othoizlari 1954, 15. Lertsunak lerro-lerro airean doazi. Zerb Azk 101. Eta harriaren gibelean lerro-lerro gerlan hil Azkaindar guzien izenak. Ib. 25. Lizar-ondo azixeak ere birlandatu zituen lerro-lerro. Ibiñ Virgil 110. Denek batean egin baiginuen, lerro-lerro, gure itzulia. Larre ArtzainE 163. [Hitzak] ahotik irten orduko, lerro-lerro antolatzen zitzaizkion zein bere tokian. MIH 46. Bildu zituen bereizgarri ohoragarriak lerro lerro ematea eginkizun luzeegia genuke. MEIG VIII 86s.
v. tbn. Elzb PAd 53. Elsb Fram 72. HU Zez 38. Ox 184. Or Mi 63. Iratz 123. Lf Murtuts 2. Etxde JJ 44. Gazt MusIx 113.
azpisarrerakoSense-5.1
Bat, lerro lerro, jin zitzaion bataio galdez.Ardoy SFran 169 (cf. nota del autor: "assez intraduisible, signifie à peu près: un seul de toute la file").
azpisarrera-6
LERRO-LERROAN. En la línea misma, en el límite mismo.
Zazpi kilometro sartalderuntz, desertuko lerro-lerroan [...] iru piramide islatzen dira zeru urdinpean. Etxde Egan 1961 (1-3), 81.
azpisarrera-7
LERRO-LUZEKA. En largas filas.
Gizonen atzetik lerro luzeka, maasti baten anduak bezala, maillak ageri ziren. 'En longues files' . Or Mi 109.
azpisarrera-8
LERRO-NEURRI. "Longimetría" Lar.
azpisarrera-9
LERRO-SAIL. Párrafo.
Antzerki hori nekea da emaiteko [...]. Lerro-sail luzeak ditu. Herr 30-3-1967, 2.
azpisarrera-10
LERROZ LERRO. "File à file" SP.
Hainbertze iaun handi ederki lerroz lerro, nor bere graduaren eta tituluaren arauera iarririk. SP Phil 130. Gerlarat joan behar gira guziak elgarreki, / Madrilleko plazaraino, guziak lerroz lerro. Iraultza 135. Iakintzaleak gauzok lerroz-lerro ezarri nai lituzke. Zait Plat 43. Non-naiko era aldaketa oiek lerroz-lerro gertatu oi dira. Ib. 35. [Itsasoko] apar zuriak lerroz-lerro igerian zebiltzan. Ib. 51. Ango zugatzak, lerroz lerro jarriak dira, bai luze bai zabal. Erkiag BatB 168. Patata ereiteko gertu dagon soloaren itxurea artu eben, lerroz-lerro zuloz eta potxiz beterik. Ib. 26. Mixeriazko txabolak / lerroz lerro lurrean etzanikan / doi-doiak muñoari atxikiak. Lasa Poem 66.
lerro
<< 1 jo 0 / 0 makurtuki >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper