Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

1008 emaitza edan bilaketarentzat

Sarrera buruan (29)


Sarrera osoan (496)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
edoski.
sense-1
1. (V-gip, G, L, BN; SP, Urt III 324, Lar, HeH Voc, Dv, H), egoski (L, BN, S; Lecl, Arch VocGr , Dv, H), eroski, idoski (L, BN; Dv, H, A), igoski (S), edozki. Ref.: A (edoski, egoski); Lh (edoski); Lrq /égośk, egośkice/.
Chupar, succionar, mamar; sorber, absorber. "Sucer, téter" SP. "Bulharra, ugatza, dithia hartu" HeH Voc. v. xurgatu.
tradizioa
Tr. La forma mejor documentada es edoski , que se encuentra en la tradición labortana desde Leiçarraga a Haraneder (que tbn. emplea edozki e idoski ), en Larramendi y en algunos autores vizcaínos y guipuzcoanos del s. XX. La forma empleada por los suletinos es egoski , que también se encuentra en Duvoisin. Hay idoski en Gasteluzar y Haraneder, y eroski en el TB . Frente a las formas habituales de sust. vbal. edoskite-, edoskitze-, hallamos idoste- en S. Mitxelena. En DFrec hay dos ejs. de edoski , meridionales.

Haurrén eta edoskiten dutenén ahotik konplitu ukhan duk laudorioa. Mt 21, 16. Dohatsu dituk [...] hik edoski dituán ugatzak. Lc 11, 27 (He edozki, TB eroski, Dv egoski, Ol edoski). Edoskitzera zioen / eman bere haurrari. EZ Noel 51. [Zuhaitzak] lurraren gozoa eta gizentasuna, beregana, bere erroez thiratuz eta edoskiz, hazten [...] baitira. Ax 24 (V 14). Huntzak inguratzen du zuhaitza, edoskitzen du, eta azkenean ihartzen du. Ib. 360 (V 238). [Ondoek] errazki edoskiten dute bere inguruneko aire gaixto eta lizun guzia. SP Phil 371s. Zuntzurretik loturik, odola orori edaten eta egoskiten. Tt Onsa 67. Idoskitzera emateko, / Ahoa bethez, egia. 191. Sobera edoskitzen duenak, esnea edoski behar bidean, odola edoskitzen eta iresten duela. ES 134. Bularrarekin batean edoski genduen ta lenbiziko ginekien hizkunzan. Lar, carta a Mb 278 (citado en Izt C VII edoskitu). Idoskitzearekiñ batean [...] eztirat ganbiatzen dute. He Phil 7 (375 edoski). Ene ama orano dit egoskitzen. "Je tète encore ma mère" . Arch Fab 91. Dohatsü bulharrak zük egoski dütüzünak! Ip Hil 155. Ugatzaz batera edoski ta edan doguzala. Eguzk LEItz 122. Aldika aldika ari ziren [edari] bat txesta, beste bat txesta, hirugerren batetarik egosk, laugerrenetik hürrüpaz. D. Béhéty GH 1929, 74. Nire pitxarra edoskitzen niarduela. Or Tormes 21. Orain ikusiko diagu nork esne obea edoski zun. Or Mi 57. Iñork ba al daki nongo errapetik edoski zenuen? Ldi IL 85. Zorionekoa zu ekarri zaituen sabela ta edoski dituzun ugatzak. Ir YKBiz 168. Euskal-anaien santutasuna / izpiz-izpi idosten dago. SMitx Aranz 154. Ezagun zun ezi-legea nonbait edoski zuna. Etxde JJ 84.
v. tbn. Or Aitork 76.
sense-2
2. " Eroski (R-uzt), ordeñar" A.
sense-3
3. " Eroski, amamantar. Eroski ezak (Darric ms.)" DRA . Cf. eradoski.
sense-4
4. (Sust.).Biberón.
Pipa txuriya / kirten ausiya, / [...] / aur-zar batentzat, / ziñez neretzat / edoski (biberón) maite gozoa. EA OlBe 70.
edoski
<< edontzi 0 / 0 egarri >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper