Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

1008 emaitza edan bilaketarentzat

Sarrera buruan (29)


Sarrera osoan (496)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
argitzaile.
sense-1
(Lar (-alle), Dv), argizale (BN, S; VocBN ), argitzale. Ref.: A, Lrq (argizale).
Alumbrador, iluminador; (el) que explica, enseña, instruye, guía, inspira. "Alumbrador" , "iluminador", "revelador, de otras cosas" Lar. "Celui qui éclaire, explique, interprète" Dv. v. KALE-ARGITZAILE.
Ene bizitzearen gobernaria, espirituaren gidaria, adimenduaren argitzailea. Mat 293. Eskalea emailleagana, biluza bestitzailleagana, lizuna uragana eta itsua argitzailleagana. Ib. 248. Eman gabe ere othoi etzaudela Fedea, / Zeña baita arimaren zuzi argitzaillea. EZ Man I 39. Mundura heldu den guziaren argitzaille mirakulluzkoa. Harb 17. Zu ene Iainko Iauna profeta guzien inspiratzaillea eta argitzaillea zarena. SP Imit III 2, 1. Arimen bake dohatsua, / Bihotzen argitzaillea. 183. Ene laguntzaillea, habea, ene sustengatzaillea, irakatsaillea, ene argitzaillea. Ch III 59, 3. Jinko Jauna, profeta ororen argizalia eta inspirarzün her emailia. Mst III 2, 1. Aláber Maria / dá erakasléa, / eta kidaria / eta argizaléa, / baitu erakásten / zerura bidéa, / argitzen eta kidatzen. LE Kop 28. Zu zaude laño artean, bear dezu beste argitzalle bat. Mg CO 159. Espiritu Santua bera gure argitzalle. Gco I 407. Orazinoe egijazkuaren Bide argizaillia. fB Ic II 285. Eman izan zitzaion Birjina sainduari izentzat Maria, zeinak sinifikatzen baitu. argitzailea. Jaur 346. Aita ona, Artzain lehiatsua, Argizale itzalik gabekoa! Prop 1888, 8. Zeru sakon zelaiak argitzalla bagarik, / Zearka ibilliaz dabezala isten? AB AmaE 431. Hola dio Liburu-Sakratuen xehatzaile eta argitzaile guziz jakintsun batek, Aita Korneliok. Arb Erlis 91. Itsuek ez dutela argirik gidatzen, huna hau itsu eta bizkitartean bertzen argitzale. HU Aurp 190. Jaun prefetak begietan duen errient bat... debruak ereman baitu, izanik ere nehon den haur-altxatzale, argitzalerik hoberena. Ib. 138.
( s. XX.) Ximixta hori eta gorriak ilhunbearen argitzaile. Barb Sup 142. Neke-sendalaria, / buru-argitzallea, / lanaren saria... Ldi BB 4 (cf. Mde HaurB 87: ohera eraman zuen alaba besoetakoa, "neke-sendalari, buru-argitzailea" izan behar zatekeen ohera, poeta hizpidean bazegoen...). Zuri ospe, ene Iainko, ene irakasle, ene belarrien ernarazle, biotzaren argitzale. Or Aitork 282. Edan ahal izanen zuen, mozkortasun argitzaileak zer egin behar zuen iragarriko zien arteraino. Mde HaurB 82. Arima zuzenean, adimendua da ez bakarrik argitzale bainan manatzale, eta hortik heldu zaio zuhurtzia. Lf in Zait Plat XVI. Casabonne legarkari hanitx untsa ikhusirik zena, jente argizale zuhurra zen. Herr 1961 (ap. DRA). Eskuara zakiatelakotz, hemen gaindiko krimen argitzale ni nuk. Larz Senper 20. Herriko guaitazalek die / egün oroz kukuxkatü / Eia etsaien argizaliek / zuiñ bide diren haitatü. "Les éclaireurs adverses" . Casve SGrazi 146.

v. tbn. Dh 79. Zby RIEV 1909, 400. Jnn SBi 33.
azpiadiera-1.1
Informador.
Aste guzi-guziez lanean ari baitzazko urririk berriketari edo argitzale suhar andana eder bat. Invitación al banquete de Herria, 1955 (ap. DRA).
argitzaile
<< 1 argitu 0 / 0 ari izan >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper