Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

4831 emaitza t bilaketarentzat

Sarrera buruan (63)


Sarrera osoan (485)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
aholkatu.
sense-1
(BN-mix, S; O-SPAd 876SP, Lecl, Arch VocGr , Gèze, Dv (S), H), ahulkatu, ahulgatu (H). Ref.: A; Lrq /ãhõlkáce/.
Aconsejar; exhortar, incitar. "Exhorter, inciter à faire quelque chose" SP. " Aholkatu dut idi pare baten erostera " Ib. "Engager, persuader" Lecl. "Conseiller, engager, persuader" Arch VocGr. . "Conseiller, inspirer, inviter, engager" H.
tradizioa
Tr. Tradicionalmente se construye con objeto personal y con un complemento en -ra(t) (norbaitek norbait zerbaitetara aholkatu ) o con una subordinada final. En los autores meridionales del s. XX y en Mirande se usa por lo general de modo equivalente, en cuanto a construcción y sentido, al del cast. aconsejar (aunque cf. ejs. con aux. trans. bipersonal en Zaitegi e Ibiñagabeitia).

Prestuak bethi gonbidatzentu hoberatzeko ieloskortasun saindu batetara [in m. aholkatzea gonbidatzea] . SP Imit III 54, 6. Aholkatzen dütügü herriko güziak [...], jin ditian Katexima Saintiala. Bp I 22. Deebriak hartara tentatü zian [lehen gizona], eta aholkatü Eba haren emaztiaz. Ib. 53. Beharren honiala aholkatzia. Ib. 50. Aholkatzen nai ardüra / Haren onsa maitatzera. Othoitz 64. Zeren Zihaurk aholkatzen benaizü. Ib. 60. Zunbait aldiz ere bortitzki berak ahulkatzen gitu haren grazien galditera. AR 103s. Orobat ere heltzen zieezu bestek ahulgatuz edo pusatuz bertutiari jarraikiten direner. Ib. 19. Lazaro arraphiztiak, / Aphezküpü kargia hartü, / Martak aldiz emaztiak / Seroratzera aholkatü. CantS 4187. Neskatilak, bere amaz aholkatürik, erran zeion. Ip Mt 14, 8 (Lç instruitu izanik, Dv irakatsia). Phenatan direnen konsolatzia, beharretan direnen aholkatzia. CatS 44. Erretor bati goguala jin zeron behar zütiala aholkatü algarreki oro gomendatzera Sen Grati. SGrat 21. Früta hartü / Ebak zianian, / Aholkatü / Zian Adam bertan, / Hark ere har lezan / Sagar hartarik. UNLilia 16. Sei orenez egotu zen bizirik gurutzean, eta gurutzetik ez zen gelditu gonbertitzerat burreroen aholkatzetik. Prop 1911, 20. (ap. DRA) Gizadiaren gaiztokeria ta lazeria ezagutzeak berez aolkatzen duan oarpe zurra izatea galerazi ere. "La cautela prudente que de suyo aconseja el conocer la miseria y la malicia" . Zink Crit 47n. Beldur niz Inazio gutarterat ager baledi eta dakigun eskuaraz aholka bagintza [...], gor eta elkor egon ginitzozken. JE Ber 65. Araa yoateko beldur izan zan, ta ametsetan aolkatuta Galilai aldeetara baztertu zan. Ol Mt 2, 22 (Ip aholkü ükhenik). Beude zure biotzean gaur aolkatzen dizkizudan itzok. Ol Deut 6, 6. --Ene! itz orrek eriotzaren zorian ezartzen nau. --Orrela ez dala yazoko itxoiten, ez zaitut aolkatuko. Zait Sof 187. Zuei asko aolkatuko nizueke, ulertzeko gai baziñate, alabok. Ib. 99. Ongi aolkatzen digunari entzutea, agitz atsegingarri zaigu. Ib. 190. Hona zeintzu [agerkari] aholkatzen ditudan. Mde Pr 319. Hori [atzerriko hizkuntza ikastea] zioten bestalde Irlandar populuari aholkatzen orduko gidari abertzaleek berek. Ib. 238. Belarritik eldu ta onela aolkatu nindun Kintiuk. Ibiñ Virgil 48. Iñor aolkatzea / oi da errez eta. Zendoia 188. Arantzazun aholkatu ziren urratsak handitu egin omen ditugu. In MEIG IX 58.
aholkatu
<< ahokatu 0 / 0 ahopiakari >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper