Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

4831 emaitza t bilaketarentzat

Sarrera buruan (63)


Sarrera osoan (485)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
aitaorde.
sense-1
(V, G; , Darthayet ap. A.), aitorde (V, BN-baig, R; Lar, Dv, H). Ref.: Bon; A (aitaorde, aitorde); Iz ArOñ; Elexp Berg (aitta-orde).
Sustituto del padre (padrastro, tutor, padre adoptivo, etc.). "Padrastro" Lar, Añ, A e Iz ArOñ. . "Père nourricier, tuteur, celui qui remplace le père dans les actes civils et religieux" Dv. "Parrain, ou tuteur, ou parâtre, indifféremment, qui tient la place du père" H. "Tutor, el que reemplaza al padre, en la familia o en un acto público" A. "Padre adoptivo" Elexp Berg. v. aitaordeko, AITA-LEKUKO; AITA USTEKO.
--Nor da haren Aita? --Aita eternala, eta san Ioseph haren aita ordea. Arg DevB 240. Esker ta esker milla onelako aita ordeari, bizi bedi milla mendez. Betiko pakea Fernandori. Lar Fueros 8. Ta Jesus beraren Ait-orde San Josef. Mb OtGai III 391. Ta hau bera da orien ait-amak, ait-orde ta beste eskusle guziak orien eskutik uste dutena. Mb IArg II 28. Obeditzen dio San Jph. bere Aiteordeari. (Olza, 1769). ETZ 110. (la -e- es debida al contexto fonético) Ikhusteaz Jainko haur egina, eta bera haren aita-ordetzat hautatua! Lg II 106. Josep aita-ordeak / Jesusen hazteko / jasan tuen nekeak / ez tu ahantziko. Monho 90. Beleneko sarreran / dago jaio-lekuba, / antxe dago zeruba, / an ama maitea, / an aita-ordea. Echag 123. Eztago aitari eta aita pontekoari beren eginkizunak adirazteko apaiz bat; ala bada amapontekoorde, aita-orde [= 'sustituto del padre'] eta apaiz-orde neronek egingo det. Arr GB 23. Nola legeak, halako orduetan, apezei berei manatzen baitzioten Tenploan zauden umexurtxen aita-orde izatea. Jnn SBi 36s. Jesus Haurra, bere Aita-ordearen eta bere Ama Sainduaren laguntzen. Ib. 19. Ikastetxeetan bizi nai izango dau [euskerak] ta irri egingo dautse erdaldunak, irri euskaldunak eurak, irri euskaldunen aita-ordeak. A Ezale 1897, 53a. Andre Mariaren Senar guztiz garbia, ta Jesusen Aitorde zuzena, Jose Doatsua. ArgiDL 120. Beinola, nire aita-orde baltzak morroxkuagaz lanean iñarduela. "El negro de mi padrastro" . Or Tormes 9. Nire aita-orde gizagaxua, zigorkatu ta esegi egin eben. Ib. 11. Aitaordeaganako azaldu zun eskertxarra. Etxde AlosT 98. Goraldu Jesus Aurren aitordea. EG 1956 (9-10), 5. Benetan, Poli ain aldakorra izan ez balitz, sukaldaria leukake aita-orde on-ona [...]. Ez aita, ez aita-orde, baño bai aita... giarreba. Anab Poli 8.
v. tbn. Jaur 394. JesBih 444. KIkV 27. KIkG 18. Aitorde: Ag Serm 144.
aitaorde
<< aitaginarreba 0 / 0 aitatoki >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper