Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

358 emaitza osorik bilaketarentzat

Sarrera buruan (6)


Sarrera osoan (352)

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
1 ostia .
Tr . Documentado desde principios del s. XVII tanto al Norte como al Sur. La forma más empleada es ostia . Hay hostia en textos meridionales y en los septentrionales Pouvreau, Gasteluçar, Larreguy (II 228) y CatLuz (36);ambas formas en Etcheberri de Ziburu, Capanaga, Baratciart, Moguel y Añibarro. Hay además ejs. de osti en Cardaberaz, Añibarro (junto a (h)ostia), Zabala, Legaz (h-), KIkG, KIkV, ArgiDL y Etxaniz, y ostria en J.J. Moguel, CatArrig (90), Arrese Beitia (Olerk 586) y en un texto baztanés del s. XIX.
sense-2
1. (V-gip, L, BN, S; Urt III 449, Lar, VocBN , Gèze 342, H; h- SP, VocBN ) , (h)osti , ostria . Ref.: Lh; Lrq; Elexp Berg . Hostia.
Jesus Kristo, zaudelarik / Aitaren eskuñean, / halarik aurkhitzen zare / ostia barrenean. EZ Noel 122 (123 hostia). Iesu Kristo hostia artan eta kalizan dagona. Ber Trat 87r. Sazerdoteak daroeanean gora hostiie. VJ 11. Laudoriozko hostia sakrifiziatuko dut. SP Phil 310. Behar duzue koroatu / Amudiozko hostia. 110. Apezak Meza saintian ostia eta mahatsanoa konsekratzen dütian bezain sarri. Bp I 70. Aingeru onak atseginz andiarekin eskeinzen ziola Jangoikoari mezako hostia. Mb IArg I 128s. Aphezak kalitzaren eta ostiaren gainean eskuak zabalduak daduzkanean. Brtc 27 (227 hostia). Guzia da ogi mee edo hostia zuri baten iduri. Ub 201. Konsagratu baño leenago hostia. Mg CC 198 (250 ostia). Berau da ostia garbia, ostia santea, ostia miragarria. EL1 113 (174 osti txiki, 89 hostiak). Ausapaiari itsasten bazaio ostia, artuko det mihiaren puntarekin. AA I 459. Ostrija konsagrauban dago Jesusen gorputz bizija. JJMg BasEsc 65. Jesukristo osoa dago hosti guzian eta osoa ere hostiaren edozein zatian. Legaz 45 (v. tbn. el mismo ej. en KIkG 70 y KIkV 90 osti osoan). Jesus ez da hausten, ostia haustean. Zby RIEV 1908, 210. Apezak konsegrazioko itzak erran onduan zer dago ostria <otst-. > artan? (B, s. XIX). BOEans. 460. Lur handia da / ostia bezain biribil. Or Poem 515. Osti zuri, ogi, txuri, / Jainko egindako gari. NEtx Nola 35. Apezek buru gainean ekartzen ginuen koro hura, ostia, ostia ttipi baten haineko biribil xuria. Larre ArtzainE 159.
v. tbn. Cap 131. ConTAV 5.2.11, 154 (N. de Zubia, 1691). El 73. Cb Eg III 235 (det.). GavS 29. CatLan 131. Monho 76. CrIc 151. fB Ic I 49. CatLlo 74. UskLiB 56. MarIl 59. Dv LEd 15. Bv AsL 112. Arb Igand 92. Itz Azald 164. CatJauf 111. StPierre 37. A Ardi 120. ArgiDL 133 (det.). Hostia: Cap 145. OA 44. Arz 57. Iraz 58. LE Ong 29r. Astar II 197. CatB 90. CatBus 46.
azpiadiera-1.1
(Como primer miembro de comp.).
Ostia pixkak aphezak biltzean. Brtc 33 (v. tbn. el mismo ej. en Arb Igand 204). Jesukristo osorik dago osti osoan eta osorik osti-puxka bakoitzean. KIkG 70.
sense-3
2. " Ostria, [...] patena" Deen I 61.
sense-4
3. (Lar).
Víctima del sacrificio. "Hostia, la res de la víctima" Lar.
Milla bakezko hostia ofrendatu itu. SP Imit IV 1, 4 (Mst ostia; Ch sakrifizio, Ip bitima). Nola deitzen da Jinkuari sakrifiziotan oferitzen zakon gauza? --Deitzen da biktima edo ostia. CatLan 133.
sense-5
4. "Zartada. Kriston ostixia artu najuan ate-markua jota " Elexp Berg. .
sense-6
5. " Ostixia! ere entzun daiteke. Birao ezaguna. ¡Hostia! Batzuetan mekauben la... darama aurretik" Elexp Berg. .
azpiadiera-5.1
"Jurar a discreción. Umiak gasolina-tapia arrapu jotsen itxuria ta arek jabillan ostia-soiñua. Goizian goizetik ostia-soiñu baten jabik " Elexp Berg. .
azpisarrera-1
OSTIA DEUN. Hostia santa.
Jesukristoren gorputza, bere odol, arima, jaungoikotasun ta guzti, dago osti deunean Mezerdiko itzak esanezkero. KIkV 89. Apaizak Osti-Deuna jasotzen duanean, berari begiratuaz, esan ixilik bakoitzak beregan [...]. ArgiDL 6s.
azpisarrera-2
OSTIA DONE. Hostia santa.
Lurzabaleko osti done guztietan ete-dago Jesukristo? KIkV 90. (KIkG 70 osti done) Jesus uraxe ber-bera ortxe aldare gañean dago Osti Donean ezkutatuta. ArgiDL 66. Ostia donea gordeta egoan tokira begira. Ag Kr 25s.
azpisarrera-3
OSTIA GORRI. Lacre.
Eskutitza plegatu eta hetsi ondoan ostia gorri batekin. Elzb PAd 80.
azpisarrera-4
OSTIA GUREN. Hostia santa.
Ezarri zuen Ostia gurena (santua) bere Aitaren, ardi len galduaren, mingainean. A Ardi 127.
azpisarrera-5
OSTIAKO ( (G-azp)).
a) Golpe, tortazo. "Bi ostiako artuta jun huan etxera" (G-azp). v. supra (4). b) Borrachera. "Krixton ostiakoa arrapatu giñean atzo ere" (G-azp).
azpisarrera-6
OSTIA KONSAGRATU. Hostia consagrada.
Hostia konsagratua eta kaliza. Ber Trat 87r. Osti konsagradu onetan Jesus maiteen gorputzean ezkutadua! Cb CatV 93. Ez tristetzerren ekarri zion ostia konsagratu gabea. Mg CC 215 (118 hostia konsagratu). Hostia konsagradua erdibitu edo apurtuten danean. CatBus 46. (CatLlo 73 ostia konsagradua, CatUlz 46 ostie konsagratue) Jesüs-Krist dago ber denboran Zelian eta mündü orotan diren ostia konsekratietan. CatS 73.
v. tbn. OA 44 (h-). El 74. Iraz 58 (h-). CatLan 132 (o. konsekratü). AA I 470. CatB 63 (h-). CatLuz 36 (h-). HU Zez 135 (o. konsekratu). CatJauf 111 (o. konsekratu). Itz Azald 164 (-adu).
azpisarrerakoSense-6.1
Bizirik ala ilik dago Jesukristo ostiya eta kaliz konsagraduan? CatLlo 73.
azpisarrera-7
OSTIA-KOPA (SP (h-), Urt, H (s.v. kopa)). "Hostia kopa, boîte à hosties" SP. "Ciborium" Urt V 16.
azpisarrera-8
OSTIA-ONTZI (ostionzi Lar; ostia-untzi T-L). "Hostiario" Lar. "Ciboire" T-L.
Hartu zion osti-untzia eskuetarik eta katedralerat ereman, jendea debotki kantuz jarraikitzen zitzaiola. Lf ELit 125.
azpisarrerakoSense-8.1
Bi urrezko ziborio edo ostia saindu untzi. HU Zez 165.
azpisarrera-9
OSTIA SAKRATU. Hostia sagrada.
Zu zara ostia sakratu hunetan errealki zaudena. Harb 209. Ontasun hura ezin ardiets dezakezunean meza sainduan haren errezebitzeaz hostia sakratuaren azpian. SP Phil 169. Aldare bat egidazu / Eta hostia sakratua / Han pausa diezadazu. 116.
v. tbn. Brtc 227 (h-). Zer egin bear da, ostiya sagradua artuten danean? Itz Azald 159. Aldareko ostia sakratuak athera dakon bersu andana. JE Bur 160.
azpisarrera-10
OSTIA SANTU. Hostia santa.
Iauna, ostia sainduan errezibituko zaitut. Harb 207s. Mezan ostia saintiaren goratzian, zer erran behar da? Bp I 74. Beste ainbeste Kristo ote daude hostia santuaetan? OA 48. Zer egin behar lizateke Ostia seindia lotzen baliz aho sabaiari? CatLan 140. Zenbat bider abereak ta infernukoak belaunikaturik Ostia santua igarotzean? Mg CC 204 (130 hostia santuan). Ostia sandua zatitzen denean, zatitzen da Kristoren gorputza? CatAN 55. Adoretan zaitut Jesus neure Jauna ostia santa orretan. EL1 111 (EL2 118 ostia santu). Geratzen zaio Ostia Santua auan airean. AA I 430. Zer erran behar da aphezak Hostia Saindua eskuan hartzen duenean? CatLuz 37. Ostia saintia edo hartarik pharte txipi zonbait eror baladi ere. UskLiB 92. (58 ostia sainta) Bost milla kristauk ekusi zuten Osti Santua. Zab Gabon 105. Aita Rochereau itzuli zen ostia sainduarekin. StPierre 37. Jesusek, Osti santuan gugana etortzeakin agertzen digun maitasuna. ArgiDL 132. Ostia sainduko Jesusek ez othe zituen Ama-Birjina eta San Joseph goxoki mainatzen. Barb Sup 54.
v. tbn. Ag Serm 115. Auspoa 97, 91. Ostia saindu: Gç 126 (h-). Brtc 27. CrIc 141. MarIl 54. Laph 139. Jnn SBi 95. Arb Igand 91 (200 oztia saindua). CatJauf 116. Ardoy SFran 115. Ostia saintü: CatS 79.
azpisarrera-11
OSTIA-TOKI. "Ciborium" Urt V 16.
ostia
<< osoik 0 / 0 2 ozpin >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper