Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

358 emaitza osorik bilaketarentzat

Sarrera buruan (6)


Sarrera osoan (352)

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
lasto.
tradizioa
tradizioa
Tr. Documentado ya desde Dechepare, es de uso gral. Hay lasta ante adjetivo en Orixe (Eus 332 lasta luze ) y ante gainean en Añibarro (v. infra ). Hallamos un ej. de lazto en Larreguy (I 329, frente al frecuente lasto ), seguramente errata. En DFrec hay 12 ejs. de lasto .
sense-1
1. (V-ger-ple-arr-m-gip, G, B, Ae, S, R; Lcc, Volt 103, Mic 8r, SP, Urt, Ht VocGr , Lar, Aq 361 (G), Añ, Arch VocGr , VocBN , Gèze, Lcq 38, Dv, H). Ref.: VocPir 640; A; EI 381; Lrq; Iz Als (biturriya), UrrAnz, ArOñ ; Ibarra Dima ; Etxba Eib ; Holmer ApuntV ; Elexp Berg.
Paja. "Paja trillada, lasto larrindua" Lcc. "Paille. [...] Lastoz egina, fait de paille" SP. "Aceratus, lastoarekiñ nahastátua" Urt I 94. "Stramen agreste, lastóa" Ib. 463. "Paja", "caña de trigo" Lar y Añ. "Pelaza, paja de cebada [...] garagar lastoa" Lar. "Paja de maíz (G)" Aq 361. "Paille", "chaume" Gèze. "Paille, tige de graminées, céreale desséchée. Gari, olo, garagar lastoa [...]. Lastoa iori da, bihia ordea aphur, la paille est abondante [...]" H. "Gibelaldia lastoz, pas fier du tout (litm. le derrière en paille)" Lh. "Iñonian lastua bai ikusi, baña ez abia norberanian" Etxba Eib. Cf. VocNav s.v. lasto y lastón. Cf. J. Irigaray "Estado actual de la onomástica botánica popular en Navarra" FLV 1976, 286: "(Agropyrum repens) [...]. lastón (Lacar, Alloz, Abárzuza, Lezaun [...])". Cf. begilasto. v. ahotz, 1 galtzu.
Lastoa eta bihia. E 137. Bilduren du bere ogi-bihia granerera baina lastoa xoil erreren du. Mt 3, 12 (SalabBN, Ip lastua, TB, Echn, Leon, IBk, IBe lastoa, He, Ur, Dv, Ol lastoak; BOEanm 1282, Samper agotzak, Hual autzak). Olloari oloa, astoari lastoa. RS 346. Pagatzale gaistoaganik, lastua pagamenduen aldera. "Paille pour paiement" . Volt 233. [Haur gaxoak] lumatxatzat lastoa du, / bururditzat belharra. EZ Noel 52. Eta bihia, onak, zeruko bihitegian ailtxatuko direla; eta lastoa, gaixtoak, ifernuko labean. Ax 572 (V 367). Bide luzean, lastoa ere, sorta soinean. "La paille même est à charge" . O Pr 99. Nadukate harturik / begi leinhuru goriek / lasto-legez garturik. O Po (ed. Michel), 227. Oetxek biok jango zegoe / oeko lasto guztia. (1705). GavonC Egan 1956 (5-6), 28. Su handi baten hurbillean lasto pixka bat bezala zare. He Gudu 110s. Gari-buruan ta last artean arki diteke ale ona edo ale galdua. Mb IArg I 205. Lastotan dautzan / aurtxo orrek / sortuak zera. GavS 19. Andrea eta gizona [...] direla sue eta lastoa bezela. (Langarika, s. XVIII). ETZ 149. Garia eztá parátzen granéroan, aliketá eulzian lástoa berexiartáño. LE JMSB 131. Aska baten [...] lasto ta abereen artean. EL1 97. Inoren begiko lasto txikija [...] zur anditzat daukagu. fB Ic II 222. Gari-lasto batekin. It Fab 188. Lasto edo zume pillatxo baten gañean. It Dial 87s (Ur, Dv, Ip lasto). [Artoak] azal ta barru, lasto ta mami [...] du oneretsua. Izt C 29. Ikusi zituen zazpi galburu eder mardul, lasto batetik zetozenak. Lard 53. Bihi samurrak du lastoaren barnea hutsa. Dv Lab 39s. [Irris ogia] yakiteko eia egina den, behar zaio sartu lasto bat barnian eta ez du behar izan bustia atheratzian. ECocin 35. (v. tbn. 44) Ohetzat lastoa, alkhitzat harria. Laph 169. Ez dakit ote naizen / zaldun edo sota / lastoz egiña edo / puztutako bota. JanEd I 107. Airean zear doian lasto igar bat baño / Jauna, zure aurrean besterik zer gara? AB AmaE 433. Beraz, oe biguñian ezin zana jaio, lasto gorrian ikusten da. Bv AsL 23. Aurten lasto luzia ta galburu txikia. Sor Bar 77. Lasto pixka baten gañean etzan bearra du. Arr May 113. Lasto poxi bat ohetzat! Lap 179 (V 79). Lastoa bezala bazeramatzan lur-ikarak oro. Elizako aldarea, leihoak [...] xirxikatu ditu. HU Zez 15.
( s. XX.) [Etxea] lastoz estalia, bi ixurkirekin. JE Bur 8. Obra beti dilindan zagon [...] soldado aitzindari baten hitz batek lastoa bezala lurrerat aurtikitzekoa. StPierre 31. Jesus Aurtxoa lasto gañean etzanik. Inza Azalp 61 (cf. Añ NekeA 252 lastaganean). Zama bat lasto / bazeraman. Ox 97. Berria edaturik suia lastoan bezain laster. Zub 85. Lasto ariña bezain errez [eraman] . TAg Uzt 11. Lasto igarra baño ariñago jaurtiko zukean leiotik beera. Ib. 191. [Sagarrak] lastoartean umatuz. Ib. 279. Neguko bustialdiak eta sapaietako lasto-arteko egonak. Ib. 202. Piarres, asarre-alditan, lastoa baiño sukorrago zen. Etxde JJ 268. Neri, beiñere burutapen txar bat ere ez duan gazteak ematen dit kezka. Onelakoak lastoarekin-edo egiñak izango dirala pentsatzen det. MAtx Gazt 52. Gari-jotzen eta lasto-txikitzen dute arratsaldeko lana. Ib. 46. Lasto sikua. BEnb NereA 103. Olo-lasto xamurrak. Ibiñ Virgil 76. Olo-lastoak. Berron Kijote 30. Lastoa izaten den tokian, izaten da garie. (AN-ulz). Inza NaEsZarr 1239. Sanlontzo ondoren gariak jo. Esan nai du: lastotik alea berezi. JAzpiroz 76. Zakuek lastoz edo bedar sikuz betetan genduzan. Gerrika 70. Lastoa ateraz, ateraz, meta hura, ziriduna, azpitik lastoa tiratzearen ariaz, zorro haundi batekin sartua. Larre ArtzainE 71. Inoren begiko lastoaren bila ez bagabiltza. MEIG II 94.

v. tbn. SP Phil 253. Tt Arima 87. Gç 73. Cb Eg III 337. Lg II 148. Egiat 167. Iraultza 14. Monho 140. Mg PAb 70. VMg 19. AA III 562. Astar II 71. Ur MarIl 96. Gy 141. ECocin 47. Zby RIEV 1908, 768. Azc PB 109. Jnn SBi 13. Arb Igand 84. UNLilia 8. Ag Kr 12. PE 139. HerVal 279. Jaukol Biozk 24. Etcham 67. Barb Leg 60. Yanzi 49. Otx 22. Ir YKBiz 42. Or Eus 279. JAIraz Bizia 63. NEtx Antz 141. Anab Aprika 78. Osk Kurl 106. Erkiag BatB 129. Basarri 129. Larz Senper 10. And AUzta 46. Ardoy SFran 87. Alzola Atalak 95. EZBB I 90.
azpiadiera-1.1

(Como primer miembro de comp.).
"Adobe, zoia, zoi lasta nastez egiña " Lar.
Lasto zati zakar ariñak. Mb IArg I 203 (v. tbn. lasto zati en Mg CC 147). Bere karga pian leherturik, / lasto-jalea inziriz ari zen. Arch Fab 191 (ref. a un burro). Nekhe da hemengo lasto-oskientzat zapha lekhu idor den gutienekorik khausitzea. Prop 1898, 100. Lau sagar gordin andi eder ta frantzes-galleta lasto-yakeradunak. A Latsibi 147. Onuntz t'aruzka, t'azpi ta gaña / etzat patxada lasto-kamaña. Inzag EEs 1915, 5. [Ijito] emakumiak lasto-pretesto / kasikan larru gorriyan; / gizonak berriz mozketa-aitzaki / beren aizturrak gerriyan. Tx B II 64. [Urzoa] lasto piru batekin / han zen berehala. Etcham 169. Lurrezko pipa atera due lasto-txapeletik agureak. TAg Uzt 81 (v. tbn. 80). Lasto mutur bati su emanda. Etxde JJ 171. Lasta-etxola. "Techo pajizo" . Gazt MusIx 117. Lasto meta guzier su emaiteko. Etchebarne 24.
v. tbn. Insausti 314.
azpiadiera-1.2
(Como representación de una cosa sin valor, insignificante).
[Zure kuntre] sor ahal litekian gaizak oro, zer damü egin litzirozie, [...] lasto bat beno haboro etxeki ezpazintza? "Festucam perpenderes" . Mst III 46, 2 (SP fitzkeria bat baino geiago). Guztiak orazinoe egin legijela, nai izan ezkero, euren zer eginetan lasto baten balijua atzeratu bagarik. fB Ic II 281. Ezagutzen [dut] hemengo onak lasto-ilhaun batzu direla. Dv LEd 156. Orrelakuak gose danian / lastua ere ez du merezi. MendaroTx 131. Lasto baten goraberagatik duelora, au da, alkar iltzera dijoazela. Urruz Zer 26.
azpiadiera-1.2.1
" Horrek ez du lasto bat balio, cela ne vaut pas une paille. Cette locution équivaut à cela ne vaut pas un zeste" Dv. "Pura paja, sin contenido sustancial. Frai Gerundion gaurko jarduna, lasto utsa" Etxba Eib.
azpiadiera-1.3
"Paille, fêtu, petit brin de bois, etc., que l'on deplace sur une des épaules et qu'on défie quelqu'un d'enlever, prêt à se battre avec lui, s'il l'enlève. Haugi bada, khendezadak lastoa, viens donc, (si tu l'ose), ôte moi la paille" H.
azpiadiera-1.4
Galaotsa da gariaren buruko lastoa.And AUzta 64.
azpiadiera-1.5
(En la expr. ipurdia... lasto(z)).Cf. Lh, s.v. lasto: "Gibelaldia lastoz, par fier du tout (litm., le derrière en paille)".
Mokanesak airean, ipurdia lasto, / oihuka ari ziren: "Tira, tira, karako!". FrantzesB I 33. Ama gizonari oldartu zaio eta gizonak, bere buruaren zaintzeko, arbola punta-punta batetarat ihes egin omen du, ipurdia lastoz. Herr 8-12-1960, 2. Gertatuko zen, aldi batzuez, ipurdia lastoz ibiliko zela bat lehen aldi heietan. Larre ArtzainE 58.
sense-2
2. (V-gip, G-nav).
Tallo. " Lastuausteko denboria ózten bazán ézin lastúrausí, garilastura " Iz Als. "Tallo de cereales y hortalizas. Aurten patatak lasto aundixa ta ale txikixa " Elexp Berg. Cf. infra LASTOTAN.
[Iru-orribelarrean] lasto bat beragandik sortzen dira iru orriak. Inza Azalp 39. Lasto bakoitzaren erne ugaria. "El vasto afluir de cada tallo" . MEIG IX 120. (en colab. con NEtx)
azpiadiera-2.1
(V, G, AN, L, BN, S, R; Lar, Aq 361 (G), , H). Ref.: A (arto-, baba-); A Apend (ogi-.
); Lh (ogi-); Garbiz Lezo 180 (arto-lasto); Arin AEF 1960, 63; Iz Als; Elexp Berg (arta-, baba-). (Como segundo miembro de compuestos). "Caña del trigo, gari lastoa, bilastoa" Lar. Artalasto, tallo de maíz, sobre todo después de quitársele la mazorca. Artalastuak, atxurrez jo ta errekara botatzen giñuzen" Elexp Berg.
Arta lastoa agin egizu, / nik al dagidan gauzarik. Lazarraga 1183r. Astoak on dik oloa; idiak arto-lastoa. (1705). GavonC 10. Gari-lasto batekin [...] / marrangaz jendeari / iges eragiten. It Fab 188. Batzuetan egokitzen bazaio [...] arto-lasto andiak egitea, geienean orituko dira edo galduko dira buruak emateko denboran. Agric 29s. (v. tbn. arto-lasto TAg Uzt 292, arta-lasto Apaol 40, Oñatibia Baserria 80) Zer uste uan gizajo orrek, arta lastoz betea zegoala? Apaol 40. Mutil galanta bera, baba-lastoa . <-lazto-> legez gazterik azia. A BGuzur 117. Hazirat doa landarearen indarrik hoberena. Horra zertako indar gehiago duen artho bihiak, ezen ez artholastiak [sic] . Eskual 12-6-1908 (ap. DRA). Gari-lastoa gabaz kanpoan dabillenean argi-egiteko ere erabiltzen du nekazariak. EEs 1930, 43n. Leitze-landan jan dukan baba-lasto tantai, / egiñen duk ortz-lana, jartzen badite mâi. Or Eus 147. Gari-lastoa, osorik, Goierri aldean asko ematen zaio ganaduari. Oñatibia Baserria 80 (v. tbn. gari-lasto Or Eus 137).
azpiadiera-2.1.1
" Baba-lasto (V, G, AN), gandul, muchacho grandote" A. (baba-lasto, con el sdo. de 'necio, tonto').
Lotsabaga lotsabagiori, ume gorri, baba-lazto, tentel... A BGuzur 148 (v. tbn. Eguzk GizAuz 7).
azpiadiera-2.1.2
"A zer baba-lastoa den ori!, zein oillo, zein txepel" (AN-larr) Inza NaEsZarr 205.
sense-3
3. (H).
"Paille dans le métaux, dans les pierres précieuses. Urhe lastoduna, monnaie d'or qui a une paille, et dont le son est mat" H.
sense-4
4. " 100 lásto: 100 azao; amar lasto, diez haces" Iz ArOñ.
azpisarrera-1
LASTOA ATERA. "Lastua atara, gogor jo (pegar fuerte)" Zubk Ond.
azpisarrera-2
LASTOA EGIN. "Effeuiller le maïs" Lh.
azpisarrera-3
LASTO-HAGA (L, BN, S ap. Lh; Dv A). "Perche autour de laquelle on forme la pile de paille" Dv. v. LASTO-ZIRI.
azpisarrera-4
LASTOA JAN ( lastoa j. S ap. Lh), LASTO JAN. "Lastoa jan. Se dit d'un jeune homme à qui une jeune fille fait faux-bond, en manquant à un rendez-vous; on dit davantage: Asto-hün janarazi, faire manger de la cervelle d'âne" Lh. "Noiz behinka neska etxetik ateratzen da mutikoaren bidera, neskak edaria ekartzen duela, mutikoak kokil edo bixkotxa. Mutikoa nunbait zain dagolarik eta neskak opor egiten, erraiten ohi da mutikoaren gatik lastoa jan duela, hots, janari idorra" Lf ELit 74. v. LASTOA JANARAZI.
Biharamenian Atharratzeatko hitzartürik, badutza [...]. Nurk erranen zin biharamenian Allandek bere bizikoz lehentze lasto jan (faire le pied de grue; demeurer seul, délaissé) behar zila! Picochet GH 1926, 469.
azpisarrera-5
LASTOA JANARAZI. Plantar en una cita. v. LASTOA JAN.
Ene bihotz gaixoa etentzera doa / ezin jasan dezaket bardako laidoa, / maiteak jan-arazi baitzautan lastoa, / bera dut deitoratzen, ez haren arnoa! In. Lf ELit 74.
azpisarrera-6
LASTO-ALANBRA. "(G-bet), alambre delgado que sirve para embalar paja" Zt.
azpisarrera-7
LASTO-BALA ( (R ap. A)), LASTOFAL ( (B ap. A)). "Gavilla de paja" A.
Lasto-bala artu bi eskuakin. JAzpiroz 76.
azpisarrera-8
LASTO BASA. "Lutum aceratum, [...] lasto buztiñoa, lasto morthéroa, [...] lasto bása" Urt I 94.
azpisarrera-9
LASTA-BELAR. "Fétuque, lastabelhar" T-L.
azpisarrera-10
LASTA-BIHUR (Lar, H (V, G)). "Tramojo, atadero de los manojos, azaoketa, lastabiurra, lokarria" Lar. "Lien de paille avec lequel on lie une botte" H.
azpisarrera-11
LASTO-BUZTIN. "Lutum aceratum, [...] lasto buztiñoa, lasto morthéroa, [...] lasto bása" Urt I 94.
azpisarrera-12
LASTO-EGILE. "Ceux qui dépouillent le maïs de ses feuilles" Hb.
azpisarrera-13
LASTO-ESKUMEN (B ap. A; lasteskumen Lar H). "Mellón, manojo de paja" Lar. "Manojo de paja" A.
azpisarrera-14
LASTO-ESKUTADA (lasteskutada V ap. A; lasteskutara H (L), lasteskuta V-arr, R ap. A; H (BN, S)). "Manojo de paja" A.
azpisarrera-15
LASTO-ESPAL ( (B ap. A)). "Gavilla de paja" A.
azpisarrera-16
LASTO-ETXE. v. lastetxe.
azpisarrera-17
LASTO-FARDO. "Fardo, paquete de paja prensada, atado generalmente con alambre. Iges baiño sei pezeta karuao dabill lastofardua" Elexp Berg.
azpisarrera-18
LASTO-GAIN. a) (En casos locales de decl. sing.).
Ene bihotz dibinoa, / zokholu hori utzazu, / lasto gaiñean sobera / denbora ematen duzu. Gç 75. Otzak kil kil kil datza / lasto gañean. GavS 10. Sabaiko lasto ganian etzunda egongo da oraindiño. Mg PAb 70. Kutxa itxita neure lasto-ganera itzuli nintzan, eta an itxedon eta lo apur bat egin neban. Or Tormes 51. Ik oñak larrakillotan ditukala lasto-gañean lo egin dezakan. NEtx Antz 141.
v. tbn. Ag Serm 382. Inza Azalp 61.
b) "Lastagana, follaje del maíz" (Comunicación personal de B. Murueta). "Bai, hementxe, lastanak egiten [='arto landareen goiko zatiak mozten'; contr. de lastagan]" (V-ger) X. Kintana Iker-10, 1997, 155.
azpisarrera-19
LASTO-GERRIKO. "(G-to), vencejo, atadura" A.
azpisarrera-20
LASTA-GIZON. "Gizalastoa, lastagizona, bausán, hombre de paja, dominguillo" Lar DVC 238. v. LASTOZKO GIZON.
azpisarrera-21
LASTA-ISUSKI. "Lasta-izuzkiya, el haz de paja encendida que se llevaba para alumbrarse al caminar de noche (G-azp)" Iz IzG (s.v. izuzkixe). v. lastargi.
azpisarrera-22
LASTO-IZPI. Brizna de paja, paja.
Lasto-izpi bat. Gy 53. Lasto-izpi bategaz. "Con una paja larga de centeno" . Or Tormes 19.
azpisarrera-23
LASTO-IZPITXO. Dim. de lasto-izpi.
Lasto izpitxu bat. Or Tormes 85.
azpisarrera-24
LASTO-KOLORE (H; lasta- L, BN, S ap. Lh; H). a) (Adj.). "Qui est couleur de paille" H.v. lastokara. b) (Sust.). "Bata kolore orixkaria artu arte ta bestia [...] lasto-koloria ("color paja") dabela laga" SM EiTec1 (s.v. iraotu).
azpisarrera-25
LASTO-KOLOREKO (Añ; lasta- Lar). "Pajizo, pajado, color de paja, lasta kolorekoa" Lar (v. tbn. Añ s.v. pajizo).
Nabarri lasto kolorekoa. Izt C 55.
azpisarrera-26
LASTO-MOLTSO (lasta- V-gip ap. Etxba Eib), L.-MOLTXO. Montón de paja; haz de paja. "Montón de paja. Atai aurreko lasta-moltsua tolostu biarra dogu, ez deiñ alperrik galdu" Etxba Eib.
Begiratzen du an arkitzen zen estalbi txar batera, arkitzen du an agotz edo lasto moltxo edo abar bat. Mb OtGai I 206. Esku batean argizari amatau [...] bat eta bestean zekelezko (centeno) lasto moltso biztua. Ag AL 89.
azpisarrera-27
LASTO-MORTERO. "Lutum aceratum, [...] lasto buztiñoa, lasto morthéroa, [...] lasto bása" Urt I 94.
azpisarrera-28
LASTO-OHE (lastoi H (V, G)). Lecho de paja. "Lit de paille, et paillase quand elle sert seule de lit" H.
[Sagarrak] lastoartean umatuz urrengo udaberriraño iraun dezaten, osasuntsu joan bear due sapaiko lasto-ogera. TAg Uzt 279.
azpisarrera-29
LASTOPE, LASTOPEKO. Figuran en SP, sin trad.
azpisarrera-30
LASTO-PILA ( -illa G-goi ap. Arin AEF 1960, 64), LASTO-PILO. Montón de paja.
Lasto-pillan lo egiten zuten. Aran SIgn 92. Belar da lasto / pilla ikaragarriya. PE 141. Lau ostro ta lasta pilla batzuek tellatutzat jartzea. Ag G 8. Alorrak lasto-pilloa besterik eztu emango. Ibiñ Virgil 73.
azpisarrera-31
LASTO-PUTZUKA ( (L, BN ap. A)). Manojo de paja. v. LASTO-ZAMUKA.
[Aziendak] thorratzen dituzte bizkarrean eta saihetsetan lasto putzuka batekin. Dv Lab 224s.
azpisarrerakoSense-31.1
" Lasto-putzuka (L, BN), tapón de paja. Se usa en estilo familiar para designar las mujeres pequeñas y rechonchas" A (s.v. putzuka).
azpisarrera-32
LASTO-SALTZAILE (H (-alle); lasta- L, BN, S ap. Lh; -alle Lar, H). "Pajero" Lar. "Qui vend de la paille, pailleur" H.
azpisarrera-33
LASTA-SASKI. "Altabaque, tabaque, cestillo de pajas o mimbres, lastotarrea, zumeotarrea, lastasaskia" Lar.
azpisarrera-34
LASTO-SU (SP (que cita a O), T-L (s.v. paille)), LASTA-SU. Fuego de paja.
Lasto-su, laster-su. O Pr 298. Lasto sua hiltzen den bezala urrikiak hiltzen zitzaiozkoten. Zerb IxtS 44.
azpisarrerakoSense-34.1
Tea. v. lastargi.
Eldu dira zalapartan [...] / arma, krisallu, lasta-su, gure Jauna lotzera. "Con armas, candiles y teas" . Or Poem 544.
azpisarrera-35
LASTOTAN (Estar el trigo) en estado, en fase de hierba. Cf. supra (2).
Zagolarik xa garia lastotan. Hual Mt 13, 26 (BOEanm 1303 belarrean).
azpisarrera-36
LASTA-TXOLA. "(V-ple), carguilla de tallos de maíz" A.
azpisarrera-37
LASTO XEHATU. Paja triturada, trillada. v. LASTA-XEHE.
Gure gorputza dago / guztira oitua; / degun oirik onena / da lasto txetua. Echag 260. [Artzaren] mami ta ezurrak larruari arras kendu eta au lasto zeatuz ondo beterik [...]. Izt C 192.
azpisarrera-38
LASTO-XEHATZEKO. "Instrument pour hacher la paille" Dv.
Lasto seatzeko bat einik. HerVal 148.
azpisarrera-39
LASTO XEHE (Lar (l. txe), Dv), LASTA-XEHE (V-gip ap. Elexp Berg ). "Trigaza, trigazo, gariaren lasto txea" Lar. "Lasto xehea, menue paille, se dit de la paille brisée dans le battage du froment" Dv. "Lastaxee, paja triturada. Emoixezu ganauei lastaxeia, pentsu puxkatekin" Elexp Berg. v. LASTO XEHATU.
azpisarrera-40
LASTO-ZAKU ( -kh- L, BN, S ap. Lh; Ht VocGr 395, Arch VocGr; -kh- Dv A, H), LASTA-ZAKU. Jergón. "Paillasse" Ht VocGr, Arch VocGr y H. v. lastaira.
Edo gizona gizon edo lastazaku. RS 390. Iru deabruk erruki baga / lastazakuba baininzan ala / kendu jeuste zaiak. Acto 294. (la lectura de la b <-uba> es poco segura) Edo gizona gizon, edo lasta zaku egon. EZBB I 83. Lasto zakuok lastotan aiña pixu baeben zorritan. Gerrika 103.
azpisarrera-41
LASTO-ZAMUKA (L ap. Lh; Dv A, H (s.v. zamuka), que cita Dv Lab ), LASTO-ZATUKA. "Bouchon de paille" Dv. "Manojo de paja" A. v. LASTO-PUTZUKA.
Aberezainak thorra betza lasto zamuka batekin abereak eta urez garbi. Dv Lab 226 (v. tbn. 229 y 343). Lasto-zatuka. "Fajo de paja" . Or Eus 246.
azpisarrera-42
LASTO-ZERRA ( (G-goi)). "Lastozerra (instrumento para serrar paja)" AEF 1926, 46.
azpisarrera-43
LASTO-ZIRI (B ap. A; lasta- AN-gip ap. A), "Palo que sirve de eje a los montones de paja" A. v. LASTO-HAGA.
azpisarrera-44
LASTOZKO (V-gip, L, BN, S; SP (sin trad.), Lar, Dv, H). Ref.: Lh; Iz ArOñ (goru-burua). "Pajizo, que está hecho de paja" Lar. "Qui est fait avec de la paille" Dv. "Goru-burua [...] zimitzezkua edo lastozkua izaten zan" Iz ArOñ (s.v. goru-burua).
Lastozko buztana dauenak atzera begira. RS 202. (RIs 18 buztana lastozkoa duena) [Sufrezko sua] beroago eta indartsuago da lastozkoa baiño. Ax 580 (V 372). Lastozko etzintegia. Mb IArg I 106. Amore sendo egiazko bat; ez lastozko suaren antzekoa. LoraS 52 (v. tbn. lastozko su en Ibiñ Virgil 96 y Xa Odol 245). Lurrezko eta lastozko etxeak. Hb Egia 64. Lastozko ohe mehearen gainean. Prop 1906, 9. Lastozko txapel andia. Ag G 250 (v. tbn. lastozko (t)xapel en Echag 62, Sor AKaik 110, Alz Bern 70, Zub 111). Lastozko alkiak. Alz Ram 110 (v. tbn. JE Bur 190 lastozko alki). Lastozko besalki bat. Ib. 63. Lastozko kapelea. Otx 97. Lastozko ginbailtxoak. TAg Uzt 37. Lastozko xare batean. EA OlBe 43. Lastozko etxola. Ardoy SFran 265. Lastozko ipurdidunak, erretzeko beldur. (AN-5vill). Inza NaEsZarr 1773.
azpisarrerakoSense-44.1
Gari garbizkoa bata, lasto-agotzezkoa bestea.Mb IArg I 203.
azpisarrerakoSense-44.2
(Dv, que cita el ej. de Gç).
(Uso fig.).

Deliberaziño ilhuna! / Esparantza lastozkoa! 102 (Dv traduce "vaine espérance").
azpisarrera-45
LASTOZKO GIZON. "Lastozko gizon bat, un homme de paille, de néant, ou encore, un prête-nom, ou enfin, un épouvantail, répresentation d'un homme garnie de paille" H. v. gizalasto.
azpisarrera-46
LASTO-ZORRO. Jergón. v. lastaira.
Argiari putz egin da gero, soiñeko ta guzti etzan zan lasto-zorro ganean. A BeinB 85.
azpisarrera-47
LASTO-ZUZI (AN-larr ap. Asp Leiz; lasta-zuzi Izt). Antorcha de paja. "Tea, zuzia. Especialmente de palo" Izt. "La punta negra que queda después de apagada la antorcha del manojo de paja" Asp Leiz. v. lastargi.
Au da lasta zuzi batekiñ eguzkia argitu nai izatea bezela. Ag Serm 499. Gau illunetan bideak argitzeko eztek, ordea, lasto-zuzien adiñako argiontzirik. TAg GaGo 95. Lasto-zuziak artu / eskuan garretan. Uzt Sas 110. Baita argi egiteko / ainbat lasto-zuzi. Insausti 298.
lasto
<< lankizun 0 / 0 1 latera >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper