OEH - Bilaketa

13 emaitza oinarria bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
abiada.
sense-1
1. (V, G-azp), abiara (V-gip, G-azp) Ref.: A; Etxba Eib (abixadia); Elexp Berg (abixada); Gte Erd 2 .
Impulso; velocidad. "Impulso. Zeroian abixadiak galdu eban, eziñ izan zan ba geldittu biar zan denboran " Etxba Eib. . "Velocidad. Karreristak abixada demasian pasau die " Elexp Ber. . " Orrek damakien abiara (G-azp), abiara ederrean jun zan (G-azp) [...], abixara guztin doie (V-gip)" Gte Erd 2. v. abiadura. Tr. Documentado por primera vez en fr. Bartolomé; lo emplean sobre todo los autores vizcaínos del s. XX. En DFrec hay 24 ejs. de abiada.
Prenubari bere obeidu gura ez eutsan, zaldi ezi bage batek eroian gainian mutilla abijada baten. fB Ic II 257 (cf. infra ABIADAN). Arek eroen abiadea! A BeinB 89. Etozan geroago andiagoak, eta abiada ariñagoaz. Echta Jos 90. Zelan egingo deutsak arrika arek eroaten daben abiadea daroanari? Ib. 115. Auxe da ni-lako ziziriko bati dagokijon abijadea! Altuna 85. Potiñaren abiadea eziñ geinkeala gelditu. Ag Kr 209. Arranondoko saretxalopok arraña dagoan tokira eruaten daben abiadea ta aparra benetan izaten da begiragarrizkoa. Ib. 37. Edozeñek ezagutu eikean alkarren atzetik txalopak ekarren abiadea ta aparra. Ib. 62. Jas! Nik ekarri det abiadea. Ag G 158. Geroago eta abiada eta indar aundiagoz. Bilbao IpuiB 147. Baiña negar-anpuluak urten orduko, urrengo aldatz beeran eroian abiadeaz, aize gogorrak errukizko esku legunez legortu eutsazan. Erkiag BatB 106. Eta abiada andirik ez eutsoen emoten ontziari. Etxabu Kontu 115. Bareak eta karakolak segituko zioten gure trenari, eraman zuan abiadarengatik. Insausti 19. Hona nora zeraman, ustez behintzat, hartu zuen abiadak: [...]. MEIG IV 111. (cf. ABIADA HARTU)
azpiadiera-1.1
(Como segundo miembro de comp.).
Uñak amorru-abijadiaz / Jo dabenian aurreko aitza, / Lertu dira. Enb 61.
sense-2
2. (H, Dv).
Partida, marcha, inicio. "Commencement, début, départ" Dv.
Abiadan bezen arin / orai ere daukat moltsa. Etcham 47. [Saussure-ren liburuan] bide du oinarria eta abiada [estrukturalismoak] . MIH 194. Urteren hiztegia, lehen abiada baizik ez izateaz gainera, ez zuen inork ezagutzen. MEIG VII 30. Zorioneko Euskal Atlas hura, beti abiadan duguna eta [...] inoiz zertzen ez zaiguna. MEIG VIII 107.
sense-3
3. " Abixada, embalaje (V-gip)" Garate Cont BAP 1962, 257.
azpisarrera-1
ABIADA HARTU ( (V-gip)). Ref.: Etxba Eib; Elexp Berg. Tomar impulso, carrerilla; tomar velocidad. "Abixadia artu eta jaurti zan itxasora" Etxba Eib. "Erreka saltuan pasatzeko, abixadia artu neban, baina sasixan trabau nitzan da blausta uretara" Elexp Berg.
Artu eben abiadea zaldidunak egozan alderutz. Echta Jos 321. Beiñ abiadea artu zuanean, etzegoan mutilla ixiltzerik. Ag G 266. Itsu gizagajoak akerra lez abiada artuta, yo eban buruz arri-mutilla. Or Tormes 35. Orduantxe ba trenak abiyadia artu biar eban. Kk Ab II 161. Oa gaintxo artara ta abanta (abiada) artuta, bultz eta jaurtiki nazan zulora. A EY II 295. Abiadea artuta, bost metro ta erdiko luze-laburra egin eban. Bilbao IpuiB 187.
azpisarrerakoSense-1.1
Pedalai apurtxu bat eragitea naikoa izaten zan izan, aldazbeeran abiadea beingoan artzeko.Erkiag BatB 72s.
azpisarrera-2
ABIADAN. a) (Adv.). A gran velocidad.
Oraintxe urten dozu etxetik abiadan. Ag Kr 178. Iru gazte azaldu dira gero, makillaz edo makil gabe, abiadan edo kukubillo asita, zenbat arrako zaparta egin zitekean erakustera. Ag EEs 1917, 203. Bultz egitera abiadan etorrenean. Bilbao IpuiB 85. Ontzia gaiñean abiadan ikustean, aguro alboratzen zan bera, antxobea. Etxabu Kontu 120. Ametzaia ikustean, / gaiñera abiadan. Insausti 177. (Con adj.).
Kaiuak abiada haundian agurtu ninduten. Lasa Poem 98. Abiada guztian andik urrundu, beste tokiren baten sareak uretara jaurtiteko. Etxabu Kontu 119.
b) "(V-arr), jugar a bolos, moviéndose los jugadores al lanzar la bola" A.
abiada
0 / 0 ageri >>

Egoitza

  • B
  • BIZKAIA
  • Plaza Barria, 15.
    48005 BILBO
  • +34 944 15 81 55
  • info@euskaltzaindia.eus

Ikerketa Zentroa

  • V
  • LUIS VILLASANTE
  • Tolare baserria. Almortza bidea, 6.
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus

Ordezkaritzak

  • A
  • ARABA
  • Gaztelako atea, 54
    01007 GASTEIZ
  • +34 945 23 36 48
  • gasteizordez@euskaltzaindia.eus
  • G
  • GIPUZKOA
  • Tolare baserria. Almortza bidea, 6
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus
  • N
  • NAFARROA
  • Oliveto Kondea, 2, 2. solairua
    31002 IRUÑEA
  • +34 948 22 34 71
  • nafarroaordez@euskaltzaindia.eus

Elkartea

  • I
  • IPAR EUSKAL HERRIA
  • Gaztelu Berria. 15, Paul Bert plaza.
    64100 BAIONA
  • +33 (0)559 25 64 26
  • +33 (0)559 59 45 59
  • baionaordez@euskaltzaindia.eus

Azkue Biblioteka eta argitalpenak

Maximiza tus ganancias en criptomonedas confiando en Bitplex 360, una plataforma diseñada para el éxito.
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • info@euskaltzaindia.eus
Library zlibrary project
z-library z-lib project
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper