Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

987 emaitza u bilaketarentzat

Sarrera buruan (21)


Sarrera osoan (494)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
hartako.
sense-1
1. (Lar, ), hatako ().
Para aquello. "Pour cet usage, dans ce but" Lrq. Cf. ZERTAKO EDO HARTAKO.
Zeurok badakizue hartako ordenatuak garela. Lç 1 Thess 3, 3 (Dv hortako). Zerren nik zuri eman eztizut / artako okasiorik. Lazarraga 1195r. Artako zuk, jauna, señala ezazu eguna eta lekua. MRos 12a.1r. Zeren zahartzea hartako, pausatzeko ordenatua da. Ax 179 (V 120; Añ GGero 134 atako). Hartako etzara eri, hartako baduzu indar. Ax 517 (V 332). Zerik gogatu izan baita / zeruko aita / gure berherostera, / seme bakoitza hartako, / saritako igorri du lurrera. O Po 54. Zeren hartako lekhu ona eta behar bezalakoa baita. ES 114. Zein dire hartako exenplua emaitera gehienik obligatuak? CatLav 147. (V 76) Artako an ark egin zuena zen predikuz erakustea nola kendu behar diran Jesusen bideko trabak. Mb IArg I 91. Hirur milla gizon aski izanen zirela hartako. Lg II 192. Artako bear dan prestaera osoa. Mg CC 237. Entzun Meza Santuba albadaigu egunoro; prestau atako, komulgetako bagengoz legez. CrIc 100. Zenzua edo juizioa galtzeraño [...] ardoa edo artako egoki dan beste edariren bat bear baño geiago eratea. Gco II 59. Jauna zük egidazü hartako fabore. Etch 188. Hartako egiten ditu alegiñak. Gy 129. Hartako baizik on ez diren itxurekin gizonak gizonari agertzea halako bat dela. JE Bur 182. Jainkoak hartako zerbeit dohain emanik. Barb Sup 171. Bereala egin bear dugula, artako aita ta ama ta aideak ta gauza guziak utzi bear baditugu ere. Ir YKBiz 185. Parra eragin behar zanean, hartako ere zu ona. Xa Odol 311. Hartako behar nuen emeki egon eta jendea ezagutu. Etchebarne 94.
v. tbn. Zby RIEV 1908, 603. HU Zez 134. Brtc 65. Or Eus 412. JEtchep 84. Larz Iru 22.
azpiadiera-1.1
Jarri aguro eta kosta ala kosta. Artako gera indianuak. Sor AuOst 73.
azpiadiera-1.2
Expresamente.
Halaz irabazten dira Aita Saintiek hartako konfraier eman dütien indüljenziak. Bp I 149. Mahainean iartzean eta mahainetik altxatzean hartako katiximan diren othoitzak eginen ditutzu. Brtc 14. Aphezpikiak hartako benedikatü dien oliua. CatLan 155. Bizitus zerbitzátzen Jangoikoa artako eman zaigun plazogóntan. LE Prog 102. Ango tribunal edo / komisiyo onak / artako nonbratuta / zeuzkaten gizonak. AzpPr 24. Mahain ttipi bat baitzuten hartako apaindua. StPierre 37. Emazteki hartako ikasi batzuek zoin zoini jatekoak zerakarguten sahetsera. JE Bur 131. Beti txarra asmoa, okerrerakoa: ostutzen yaioa, artako jaioa. NEtx LBB 313. Jaungoikuak artako berezitakuak. Uzt Sas 114.
azpiadiera-1.3
"Pour cela. Zertako da hau? Hartako " H.
Zertako? Hartako. HU Zez 114. Datorrela neskamia. --Zertako? --Artako. Iraola 41. Eta zertako, jauna? Hartako! Lf Murtuts 21. Zertako ez bada? --Hartako. --Errazu bada zertako. --Zer! StPierre 20.
sense-2
2. (L, BN, S ap. A ; H), kartako (Sal, R ap. A ).
(Adj.).Adecuado, apto; hábil, experto. " Uste duzu ebatsi dudala: ez naiz hartakoa. Je ne suis pas (pour cela); je ne suis pas capable" H. "Hombre apto a..." A. " Artako jantzia, traje adaptado para el desempeño de una función u oficio, traje " ad hoc", uniforme, traje de gala. Artako jantzia izango dute ori?, expresión oída como comentario de la indumentaria que llevaban los graduados de una Universidad americana. La misma persona añadió a continuación: erako jantzian jartzen dira nunbait ortarako" Gketx Loiola. v. hartarako. ua izaite hura, hartakoa dela eta ederra dela enzute hura eder iduri dakion. Ax 350 (V 232). Ekuskizun txarmari ederrak dira, dio salmari onak, bide batez ta bestez bere Santu andiei Jangoikoak eragin diezten gauzak eta guzien artean artako bezala berezi dituen Santu zenbaitenak. Mb IArg II 267. Zakarra sutarako ta garia nere ganbaran ta alondegi artakoan sarzeko. Mb IArg I 201. Gaztetandikan zan buru azkarra, argiya, langillia, biziya, guztitarako artakua ta trebea. EE 15-12-1913 (ap. DRA). Erakusletzat badugu gizon luze bat, hartakoa, galtza-sahets eta maipuliseko esku-muthurrak gorriz galonatuak. JE Ber 58. Gero hartu zuen kalitza, hartako arnoa benedikatu eta apostolueri edan-arazi. Zerb IxtS 87.
azpiadiera-2.1
(Usos predicativos).
Antioko sofista deitzen zen hark, bere kondizinoa ezaguturik, etzuen behin ere konpaiñiatan ibili nahi, eta ez, hartako bazen ere, herriko kargutan sarthu nahi. Ax 287 (V 192). Ordea minzatze molde hau etzen errezibitua jende jakintsun, eta hartako zirenen artean. ES 136. Gari ale onak sarzen dira alondegi ganbaran edo artako den kutx andian. Mb IArg I 205. Kenzen diozka [kaimanari aragi pitsak] artako den txori batek. Ib. 278. Zure Kongregazioak iraunen ez dute otoitz-gaiezko ta artako diran libruz laguntzen ezpadiguzu. Ib. 52. Hartu zen ere yuietzat hartako zen listafin bat. Gy 188. Esplikatuko banu / pasa den moduan, / artako dagoenak / artzeko goguan. EusJok II 21. Xingarstatzen duzu barnian, eta hartako den orratz handi batekin xingarra phiruka pikatua sistaka sar. ECocin 8. Geroztikan badira / emen zer esanak, / artako daguanak / eskribitu planak. AzpPr 107.
sense-3
3. (Conj.).Por aquello, por aquella razón. v. hartakotz, hortakotz.
Gutik dute hobeki maite Eskalduna / hartako du herrian axkide ausarki. Hb Esk 143. Han zituen Augustek Kantabreak herstu, / Hartako hiri hori Bitoria deithu. Ib. 84. Haur prodigoak bezala iretsi duzu zure ontasuna eta hartako zabiltza orai athez athe. Laph 55. Hartako, Salbatzailea zerurat iragan eta berrogoi urtheren buruan, Jerusaleme izan zen setiatua. Elsb Fram X. Hartako, ene ustez, ez da egina izan Chourioren agerraldi berri bat, zortzigarrena. Zerb Azk 59.
sense-4
4.
(Sust.).
" Artako (R-uzt), crédito, haber" A.
azpisarrera-1
HARTAKOTZAT (HARTU, EDUKI, etc.) (Tener, tomar, etc.) por tal, como tal. "Artakotzat egon, tenerse por tal, creerse tal. Artakotzat nago neu beintzat, ondrauen artian" Etxba Eib. v. aintzakotzat.
Jaunak eskojiturik / bere ordekotzat, / aurrak aita ezbadu ere / dauka artakotzat. GavS 14. Ez dira barriz herejijako pekatubak atakotzat askok daukeezanak. Mg CO 6. Pelleburu diriala zubek atakotzat eztaukazuzanak. Astar II 154. Eztaukagu ze bildurrik euki lapurtzat euki ez gaijezan, ez atakotzat kastigadu ez gaijezan. Ib. 164. Esan gura dau eztogula inorbere besterik ezagutu biar ez zeruban, ez lurrian Jaungoikotzat, ez adoradu atakotzat, bera bakar bakarrik baño. Ib. 44. Jainko egiazkoari utzirik, artakotzat Baal artu zuten. Lard 132. Au izan zan Jesusek agirian egindako lenbiziko miraria, edo beintzat munduak artakotzat artu zuena. Ib. 374. Baziekien Erregetzat igortzia zegoala, orduraño artakotzat iñork ez bazeukan ere. Ib. 175. Gertari samiña --artakotzat etsi genizun itzez, beintzat-- gertari beltza [...] "Kirikiño" il da... Ldi IL 103.
azpisarrerakoSense-1.1
Tomar en consideración. " Ez deure atakotzat artzen (V-arr), artakotzat artzen (V-gip)" Gte Erd 108 (s.v. "gutxi estimatzen dute Edurne").
Nik uste nuen orren alegria izanda, etzenituela penak artakotzat artzen. Iraola 31. Ezin leikela bakaldunak euren eskabidia ezetara be ukatu, atakotzat artu baño. Otx 45s.
hartako
<< harrogo 0 / 0 1 hartu >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper