Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

987 emaitza u bilaketarentzat

Sarrera buruan (21)


Sarrera osoan (494)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
adiuntza.
sense-1
(V ap. A ; Lar, , H (que cita a Mb)), adinuntza (V ap. A ; H), aduintza (Hb (V), H (que cita a Mb)).
Tiempo, ocasión. "Sazón, ocasión, coyuntura" Lar, . "A deshora, adiuntza gaitzean " Lar. "(A la) sazón se hallaba allí, adiuntza artan zegoan an " Ib.
tradizioa
Tr. Es palabra originalmente vizcaína y usada en instrumental (adiuntzaz 'a tiempo') o inesivo (a. onean ...); así figura en el dicc. de Añibarro, y en los glosarios de Moguel. Larramendi y Mendiburu lo utilizan tbn. como sustantivo equivalente a garai, etc.

Adiunza onean nentorre baia ezer ez nekarre. "En buena sazón vine" . RS 332. Bada, ene kristauak, zer juizio zuezaz egin aldagiket adiuntza onetan? Lar SermAzc 56. Nora zoazte, bada zuek, orain, aduintza edo garai onetan zeren etxeetatik? Mb OtGai II 290. Behar den aduintzan, behar den eran, ta guztiz kontuz. Ib. 116. Komuniatzen zaran adiuntzan bezain mutu ta motel gelditzen zara zu, komuniatu ondoan? Mb OtGai III 204. Garai edo adiuntz hau da alabaña orretako [...] garai guztiz egokia. Ib. 231. Garai edo aduintz berean. Ib. 210. Denporaz ta bere neurrian artuten dan osagarriak osatuten daben legez, ta adiuntzaz kanpora artuak gatx egin. MisE 195. Adiuntza txarra da oraingoa, noski: baña Mireni idaztea erabaki dut. Txill Let 45.
azpisarrera-1
ADIUNTZAZ (Mg Nom, Mg PAbVoc, Añ, Izt 3v, A; adiontzaz Añ). A tiempo; oportunamente, en el momento adecuado. "Mugonez (G), adiuntzaz (V), a buena hora" Mg Nom. "Adiuntzaz y adi-onez, a buen tiempo u hora" Mg PAbVoc. "(A buen) tiempo, (V) adiontzaz" Añ. "(Llegar a) punto, a tiempo, (V) adiuntzaz" Ib. "(A) buen tiempo", "(a) hora buena", "(a) sazón" Ib. "Oportunamente" A. v. ADINONEZ, ADIUNEZ.
Emotia adiuntzaz edo ordu onian zor deutsen biarsaria. CrIc 69. Aldegin ordi lekubetati [...] ta adiuntzaz juan etxera. Ib. 74. Adiuntzaz edo denporaz ez erakutsiaz euren umiai zer dan konfesinoia. Ib. 102. Gorputzeko gatxetan esan oi da adiuntzaz edo asieran datozala ondo osagarri edo erremedijuak. Mg CO 113. Nik esnaatuko zaitut goxian adiuntzaz urteteko gauzaak ikustera. Mg PAb 113. Adiuntzaz ta goxago oetik jagi, asi baga eguna nagitasun ta alper usañagaz. Ur MarIl 2. Baldin adiuntzaz eta denporaz onduten diranak bere, estu eta larri ibilliko badira erijotzako orduan. Ib. 79.
azpisarrera-2
ADIUNTZAZKO. Oportuno.
Denpora guztiak dira erazkoak ta adiontzazkoak bakeak egiteko. MisE 250.
adiuntza
<< adinon 0 / 0 adobo >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper