Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

6209 emaitza mA bilaketarentzat

Sarrera buruan (0)

Emaitzarik ez


Sarrera osoan (500)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
amaigabe.
sense-1
1. amaibage, amaibaga, amaige.
Infinito, sin fin; eterno. v. bukagabe, azkengabe.
tradizioa
Tr. Propiamente vizcaíno, aunque tbn. lo emplean unos pocos autores guipuzcoanos del s. XX. En DFrec hay 2 ejs. de amaigabe y uno de amaigabeko.

Agaiti esaten da: linuaren atsakabiak, amai gabiak. Mg PAb 141. Zeruko zorijontasun amai bageen herederu egiazkua. JJMg BasEsc 23. Batzubeentzat daukaz geroko sari amai bagaak, besteentzat kastigu betikuak. Ib. 151. Pekatubaren malizija ta zorra dira amaibagaak, izanik Jangoikuaren ontasun, ta amodijo amaibagiaren kontra. Ib. 35. Munduko bizitza laburrian irabazten doguna izango dogu geroko amaibagaan. Ib. 2. Au da arako Jangoiko amaibagia. Ib. 29. Zeure erijotzako irabazi amai bagiak gaiti. fB Ic III 279. Zeure ontasun ta erruki amaibagaan. CatBus 41. Pekatuaren astuntasun amaibagea agertu eta erakustearren. Itz Azald 34. Bere jakituria amaibageagaz iraun eragiten deutsan guztiari. Ib. 23. Penitenzija berrogei, irurogei edo geijenez larogei urtekua: atsegiña ta glorija betikua, amaibagia. Ur MarIl 74. Edertasun amaibagia. Ib. 114. Baitaere izan zala grazien beren gordeleku, gutxi bear zuena izateko amaigabea. Ur BulaG 531 (BulaAl 33 amaibagakoa). Suak artzen ditu geiegizko jardun garratz amaigabean. Ag G 81. Alkar ondoren, negu ta uda, / amaibagia da orren guda. Enb 192. Orain, gero ta beti, zorun amaigiak / Biotzez dopaltzuz, ba, zeure maitaliak. Ib. 210. Gaitzen bide amaigabeari lotuki. Zait Sof 17. Ibar ontatik i, maite ori, / amaigabera (sin fin, eterno) joan aiz. Goiko / urdiña nunbait ire Aberri. EA OlBe 105. Oñaze areik ez dira iñoiz amaituko: amaige dira. Ibarg Geroko 58. Bihotz euskalduna eta buru erdaldunaren arteko borroka amaigabea. MIH 35.
v. tbn. Amaibaga: Zuzaeta 75. Amaibage: Ag Ioan 212. Amaige: J.M. Tolosa EEs 1913, 113.
azpiadiera-1.1
Jangoiko bat ezin geiagoan andia, miragarria, amai azken bagea. GGero 381.
azpiadiera-1.2
Irudiz txiro, baña izatez / Aberats amai bagia.Enb 95.
azpiadiera-1.3
(Precediendo al sust.).
Goruntz begiratu ta amai gabe zuhaitz menditik gora ikusten genituan. Osk Kurl 83.
sense-2
2. (Uso adv.).Sin fin. v. AMAIGABERIK.
Jesus maitiari amai baga esker onak emoteko. fB Ic III 306. Noz arte itxaso baltzak / samurtu amaige? Egieder UrreB 99.
azpiadiera-2.1
Infinitamente.
A! geijago, askozaz geijago, amaibaga geijago. Ur MarIl 16. Jaun bat amaigabe ona. Legaz 12.
azpisarrera-1
AMAIGABEKO.
a) Infinito, sin fin; eterno.
Ontasun guztijetan da amai bagakua geure Jaungoikua. fB Ic I 56. Gurarija amai bagakua da. fB Ic II 250. Bere amai bagako ontasunaren eta jakiturijaren emonak. fB Ic III 291. Beraz biar zan pagatzalle amaibagako bat. JJMg BasEsc 35. Zure eskintsarijak / Dira betikuak / Bake, poz ta atsegin / Amaibagakuak. Ur MarIl 127. Izaiteko amaibagakoa eta oxin eta sonda iñoz sikatu eta agortu ezin leiyana. Ur BulaAl 33s (BulaG 531 amaigabea). Bere ontasun eta erruki amai gabekoaz. Legaz 66. Gora ta bera ebiltzanai "agur" edo "arratsaldeon" egiñaz, baziarduen euren amaibageko jardunean. Ag Kr 105. Abere, pizti ta sortutako gauza guztien amaigabeko soñu txiki ta andi, ixill ta bizi [...] danak. Ag G 3. Amai bagako saria. Enb 78. Aurkitu dedin ludi goietan / Amaibagako bakiaz. Ib. 83. Len lez orain, beti ta amaibako egunetan. Amen. KIkV 53. Iru aldiz abestu-arazi zioten oiu ta amai-gabeko txaloketaz. Garit Usand 62. Euskaltzaindiaren arlo amai bako au ezarri dautso. A LEItz 130. Arnas-artzeko, billau, amaibako urdiñak. Laux BBa 136. Sozialistak, ostera, eten eta amai bako burrukea nai dabe. Eguzk GizAuz 100. Amaibako neke-miñak. Eguzk LorIl 70. Amaigabeko bideetan zear. Txill Let 119. Amaigabeko samintasunak zimeldutako agure igarra zen. Etxde JJ 274. Ta ortik eldu da erosta amaigabeko ori. Vill Jaink 99. Aize zatarraren amaibako burrundara arek. Erkiag Arran 153. Uriaren edertasunak amaibakoak dirudie. Erkiag BatB 170. Francoren amaigabeko garaietan. MEIG VIII 85.
v. tbn. Amaibagako: Zuzaeta 81. Ag Serm 78. Itz Azald 77. Amaibako: GMant Olerti 1961, 147.
b) Inacabado.
Oraindik, ordea, amaigabeko hiztegi hau hain aguro ezagutarazi beharrik ez zegoen. PMuj in MEIG I 89.
azpisarrera-2
AMAIGABERIK. Sin fin, sin límite; infinitamente.
Orain zaartzaan umiak emoten deutsubeezan pena, atsekaba ta naibage orreek, diriala eurak eta zeuk amai bagarik beste munduban irago ta padeziduko dituzuneen asieria. fB Ic I app. 29. Zelan da amaibagarik jakituna? Itz Azald 23. Jaun bat amaibagarik ona. Ib. 22. Jaungoiko amaibagarik onak eta zuzenak. Ib. 39.
amaigabe
<< amaginarreba 0 / 0 amaitu >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper