Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

6209 emaitza mA bilaketarentzat

Sarrera buruan (0)

Emaitzarik ez


Sarrera osoan (500)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
aintzakotzat.
tradizioa
tradizioa
Tr. Palabra exclusiva de la tradición occidental, documentada desde principios del s. XIX. El significado de '(tomar) en consideración', que aparece --coexistiendo con el primitivo-- a partir de Iztueta, termina por ser el único. En DFrec hay 25 ejs., ninguno de ellos septentrional.
aintzakotzat (Lar, Añ, Izt 25v, H, A (s.v. aintzakoa)). v. aintzat .
sense-2
1. (Tener, etc.)por tal, como tal. "(Por) tal me tienes, te tengo, [...] aintzakotzat naukazu, zauzkat " Lar. "Reputar, tener por tal, aintzat eduki, aintzakotzat " .
Etzuen alaere ezagutu nai izan bere Salbatzalletzat; eta aintzakotzat ezagutu bearrean [...] gizonik gaiztoena bezala lotu zuen. AA I 420. Ausitzen badu penitenzia larria, eta aintzakotzat emana, bekatua izango da larria. Ib. 293. Emaztea ez dala zure neskamea, baizik betiko laguna: eta aintzakotzat iduki bear dezu. Ib. 586. Emakume limuri zikin bat, aintzakotzat Parisen ezagutua zegoana. AA II 5. Jainkotzat artu zuen arrazoia, eta aintzakotzat onratu zezeen jendeak. Ib. 20. Apartau biar ditugu bada [...] alkarreganik, geu bizi izateko biar ditugun gauzen gurarijak, ta, ain bagarik igaro geintekezala, aintzakotzat burutazinoian sartuten jakuzan gauzen gurarijak. fB Ic II 254. Zeña [...] iduki izan dan San Martin-en jaioterri egiazkotzat, eta gaurko egunean ere aintzakotzat dauka Gipuzkoako Probinziaren zatirik andienak. Izt C 499. Bada lotsatuten bazara Jesusen jarraitzallatzat agertuten zeure burua, bera bere lotsatuko da aintzakotzat zu ezagututen. Ur MarIl 57. Erregiña gure Andriak aintzakotzat ezagutu, eta legiaren indarra emondako lege baten mendian. "Sancionada" (1863). BBatzarN 203. Ni ez naiz izan gizonak uste duten eta aintzakotzat iduki nauten bezela aien desonragarri eta eliz-lurrik merezi eztedan bat. Arr GB 75. Itxuen errian da tuertoa alkate / aintzakotzat errian ni ere naukate. AB AmaE 410. Gauza bearrekoa da Eleizearen nagusitasunak aintzakotat imini dagiguzala eta irakatsi dagiguzala. Itz Azald 18.
sense-3
2. (V, G-azp-goi-to, AN-gip). Ref.: A (aintzakoa); Etxba Eib; Elexp Berg; Gte Erd 40.

(Con hartu, eduki, etc.).
(Tomar, tener)en consideración, (dar, conceder) importancia. " Aintzakotzat artuko da [inglesez jakitea] (G-goi, AN-gip)" Gte Erd 40. Cf. ez-aintzakotzat.
tradizioa
Tr. El vb. con el que aparece con mayor frecuencia ez hartu . Se documenta con e(d)uki en KIkG, Etxaide (JJ 168) y M. Atxaga (Gazt 43), con eman en Txillardegi (Let 99), y con izan en Zaitegi, N. Etxaniz (LBB 252) y Berrondo (Kijote 171).

Euskaldunen izenekoak diradela enzutea aski da zenbait aizebelatsek ostikoperaturik aintzakotzat ez artzeko. Izt C 218. Iñork aintzakotzat artu bagez, bazterturik txokoan ixil ta geldi badaude ere. Ib. 239. Guziak jende beenekotik ateratuak, izen gabeko iñor uts ezertan ere aintzakotzat artzen etziranak. Lard 393. [Pobre izatea] artutzen ez degulako aintzakotzat, eta ez diogulako oni merezi duan begiramentua. Bv AsL 220. Ori da aintzakotzat / iñor ez artzia, / ez eta projimua / maitatutzia. AzpPr 118. Diego ta bere lagunen deadarrak aintzakotzat artu barik. Ag AL 26. Jaungoikoa eta bere Eleizea gitxitan euki eta aintzakotzat bere ez artutean. Itz Azald 209. Lagun arteko irakaspen gaiztoak aditzean, lenbizi, etzituan aintzakotzat artu nai. Ag G 218. Jaungoikoaren izena aintzakotzat eukitzera. KIkG 51. "Garratxa"-k jakin-gauzetan aintzakotzat artzea nai zuan. Anab Usauri 100. Nerekin aserretu zan; ez nau aintzakotzat artzen. Lab EEguna 67. Ezin ditekela euskeraz aintzakotzat artzekorik ezer adirazi. Ldi IL 32. Uri onetako Diru-Etxeen Elkarteak zuzendu dizkigun oarrak aintzakotzat artzen ditugu. "Atendiendo" . EAEg11-11-1936, 271. Dituzten eskubideak aintzakotzat artuak izango diralakoan. Ib. 8-11-1936, 249. Axanpa ori ez dut aintzakotzat. Zait Sof 27. Bañan beltzen lagunak izan bear dute ta beltzek barrean aintzakotzaz [sic] ez zituzten artzen. JAIraz Bizia 35 (v. tbn. 123, 21, 73 aintzakotzaz). Norberak erakusgarri berezirik baldin ba dau, eztau emakumeak aintzakotzat artu barik utziko. Erkiag Arran 42. Ezin gizona konpreni hormonak aintzakotzat artu gabe. Txill Let 88. Gurasuak bere esana aintzakotzat artu ebala. SM Zirik 79. Aintzakotzat ere ez dizkitzute artzen zure naigabe ta pozak. MAtx Gazt 30. Irakurri be irakurri dautsat zeozer. Ezagutu, eta geiago aintzakotzat artu bear orain. Alzola Atalak 86. Beste irurak etzuten bakarraren erasoa aintzakotat artu. NEtx LBB 41. Iñor gutxik belar onen azia ereiten du. Ez baidugu aintzakotzat artzen belar onen balioa. Ostolaiz 165. Eskerrak orduan eskola etzala aintzakotzat artzen gure moduko jende artean. Insausti 73. Hutsa ahal da, bada, gure artean, inor mamia haintzakotzat hartzen ikustea? MIH 296. Egituraren ederrez ez genituzke beharbada aintzakotzat hartuko bertso hoek. MEIG III 111.
v. tbn. Zam Man 2. Mok 8. Munita 71. Etxde JJ 268. Berron Kijote 180.
sense-4
3. " Aintzakotzat nago (V-arr), creo que es verdad" A (s.v. aintzakoa).
azpisarrera-1
AINTZAKOAGOTZAT (Tener, etc.) en mayor consideración.
Agintaritza bat aintzakoagotzat dan ginoan, eskierrago gertatu oi da, eta eskierrago dan ginoan, errezago egiten zaio erritarrei eskubideak oro kentzea. Zait Plat 18. Guk zuzen eztugula irizten, zuzentasuna aintzakoagotzat eginik, zuzenbagekeria baino. Ib. 137.
azpisarrera-2
AINTZAKOTZATAGO. Más en cuenta.
[Epailleak] euskal-urietarako diranean, euskaldunak aintzakotzatago artuko dira. EAEg 11-10-1936, 20.
aintzakotzat
<< aingira 0 / 0 aintzat >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper