Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

138 emaitza abarka bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
aisit.
sense-1
1. (BN; O-SP 225, SP, Lar Sup, H), axit (G-to, L-ain, B, BN-baig, S; Ht VocGr 379, Dv, H), aisita, aiset (BN-baig), aixit (S-saug; H (L, BN; que cita a SP)), aisik (S), aisika (S (aidsika)). Ref.: A (aisit, axit, aidsika); Lh (aiset, aixit, aisika); Lrq /aiśík/; Satr VocP (axita).
Fácil; ligero. "Au langage de Soule veut dire facile, aisé " O-SP 225 (→) SP. "Léger, ariña, axita " Ht VocGr 379. "Fácil" Lar Sup. . "Subtil, léger" Dv. "Signifie facile, mais seulement facile à porter" H. " Aisit: [...] 2.º suave (LE); 3.º aisita (BNc), ligero, fácil" A. " Aidsika (S): 1.º ligero, ágil; 2.º trabajo fácil" Ib. "Commode" Lrq. " (Lan) aiseta, trabajo fácil (Lacombe ms.)" DRA. . "Ligero; de fácil manejo" Satr VocP. .
tradizioa
Tr. Documentado en textos septentrionales y alto-navarros. Además del más gral. aisit , hay axit en Duvoisin e Hiribarren.

Sandaleak ziraden abarka edo berze oinetako arin eta aisit batzu. Lç Decl ã 6r. Ezen ene uztarria aisit da, eta ene kargá arin. Lç Mt 11, 30 (Ax 498 (V 321) aisit; TB aisea, Dv eztia). Gauza aisita <aiz-> da errezoñaizko jende arekin akordatzea. "C'est chose facile". Volt 261. Plazent, aisit, arin eta erraz da Iainkoaren zerbitzatzea. Ax 490 (V 317;
v. tbn. 483 (V 312)). Guziak aisit zaizko. Guillaume d'Arche (ap. H (s.v. axita), que traduce "tout lui est léger"). Yago kuadratzenzáio biótz penatuarén ansiabát ta oroipenbát alakoetán, ezi milla gauza aisíta. LE Ong 56r. Erran den lurrari bertze iraulaldi axit [= arin] bat emozu, eraiteko aroa ethorri denean. Dv Lab 26. Bigarren iraulaldia lan axita da. [...] Lurra erabiliago, eta erabil errexago. Ib. 28. Hain errex da deus ez egitea! Eta are errexago [...], lan aisit bat har eta utz, nahi den bezala bizitzea! Dih MarH 437 (ap. DRA). Badire lan bortitzak, eta badire aisitagoak. Ib. 439 (ap. DRA). Etxeak aphalak dire Habanan eta hemengoak baino haxitago arruntean. Zerb GH 1925, 80. Xuberotar ardi muthur konkurrak, hango bereko dantza aijitak, urtzo phesaga..., hots, deus guti da ahantzirik izan. Herr 3-1-1956 (ap. DRA, que interpreta "ágil").
azpiadiera-1.1
Aho zabal zenbeitek badute erasten, / Hainitz diru dutela aphezek izaten, / Kaskodunak badaki, nihor gobernutik, / ez dela bere pagan hek baizen axitik.'Quien tiene cabeza sabe que nadie es tan fácil como ellos en su paga del gobierno [que nadie cobra menos]'. Hb Esk 196.
azpiadiera-1.2
" Axit, léger, élancé. Gizon axita, l'homme qui porte" Hb.
azpiadiera-1.3
" Axite, [...] cosa pequeña o menuda. Aurten arto axite dugu. Axite, baño ona " Izeta BHizt2. .
sense-2
2. (Sal, S (aidsit)), axit (AN-larr). Ref.: A (aisit, aidsit); Asp ANaf (axit).
"Ligeramente (holgadamente)" A. " Axit bizi, vivir fácilmente, cómodamente. Lehen baiño axitago bizi da orain jendea " Asp ANaf. .
aisit
<< aguantatu 0 / 0 alaraoka >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper