Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

2957 emaitza leon bilaketarentzat

Sarrera buruan (2)


Sarrera osoan (500)

Emaitza kopurua 500 elementura mugatua
Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
agurgarri.
sense-1
(gral.). Ref.: A; Lh.
"Venerable" A.
tradizioa
Tr. Documentado desde finales del s. XIX en autores meridionales. En DFrec hay 14 ejs., todos meridionales.

Aiñ da munduan / Nola zeruan / Agurgarri / Guazen guk ere / Adora zagun / Ta alaba zagun / Biotz ori. InAnt JesBi 167. Andre Luziaren irudi agurgarria etzan iñondik agiri. Ag AL 109. O zugatz dontsu agurgarria! AB AmaE 64. Beronen zartzaro agurgarria. A EEs 1916, 108. Gixon urtetsu agurgarri bat. Kk Ab I 23. Jesukristoren odol guztiz agurgarria. ArgiDL 66. Etzagun beztu izen agurgarri ori lan txarren batez. Inza Azalp 9. [Jesusen] gorputz agurgarria. Ib. 71. Elizan gordetzen zan, [...] leku agurgarrienean oialez ondo bilduta. Ib. 15s. Jaungoikoa baño agurgarri ta maittagarriagorik iñor ezin izan dalako. Ib. 132. Au batzar eder agurgarria. Enb 138. Euzko-Gaztedi agurgarrija / Daulako zeuri didarka. Ib. 133. Gizon men eta agurgarrien lepotik ixeka egin nai al du, edo? Goen Y 1934, 102. Sorgiñak ezker agurgarriarekin ateratzen du burruntzalia ta galdosten dio bularra naastekari arekin. 'Vénérable' . Or Mi 80s. Yaun Anbrusi agurgarriak [...] erantzun zion semeari: [...]. Ib. 84. Arbaso pakezale agurgarri orrek [...]. "Patriarca pacífico y venerable" . Ldi BB 98. Yaun illezuri agurgarri batzuk. Ldi IL 63. Aren arpegi agurgarrian antxiñako errege-arrandia islaz azaltzen da. Zait Sof 103. Ainbeste neskato, mutiko, ainbeste gazte ta adin guzietako, alargun agurgarri ta birkin urtezu. "Graves viduae" . Or Aitork 206. Ain egoan dotore ta agurgarri gure Txiki. Bilbao IpuiB 21. Konpainia onen manuan oso kapitain agurgarri eta bizartsu bat etorri da. Arti Tobera 263. Ezker eskubi emen daukagu [sic] / Konbentu agurgarriak, / Biotz oneko emakumiak / Or daude preso jarriak. And AUzta 153. Belaunikaturik [...] maitasun beroz sarritan esan bear ginduzken itz agurgarriak. MAtx Gazt 21. Iainkoak (Bak-ek) bere buru agurgarria biurtu duen toki guzietan. Ibiñ Virgil 90. Zure guraso agurgarria / zeruan gerta dedilla. Basarri in Uzt LEG II 12. Arimateako Jose, Lege-batzarreko gizon agurgarria [...] be etorri zan. Ker Mc 15, 43 (Lç konseillér ohoratua, Dv kargudun ohorezko bat, IBk Batzarreko gizon argitsua). Donostiko bikario agurgarri batek, ala esan omen zin. Ataño TxanKan 220. Gure euskera agurgarria. FEtxeb 90. Aren guraso agurgarriak / zer bide artu zituzten. Zendoia 118.
v. tbn. Aitzol in Ldi UO 4. Jaukol Biozk 69.
azpiadiera-1.1

(Empleado en el tratamiento respetuoso, aplicado en la mayoría de los ejs. a un superior eclesiástico).
" Aba agurgarriya, Reverendo Padre; Senide agurgarriya, venerable hermano o hermana; Irugarren Batz Agurgarriya, la Venerable Orden Tercera" Bera.
Aita agurgarri Gabriel Batizi Leon Olazarreta bereterrak. A Ardi 137. Ez al zerate oroitzen, elizgizon agurgarriok, egia aundi onezaz? Ib. 53. Ariztimuñotar Joxe, apaiz jaun agurgarri, mixio-zale jakintsu ta beroari. Jaukol Biozk 57. Deun Mikel agurgarrija / Etor zakiguz kentzeko emen / Daukogun erdelkerija. Enb 43. Gernikako geure jaupalburu agurgarrijari. Ib. 143. Guzti augaitik eskerrik asko, / Gure txaunburu agurgarrija. Ib. 154. Zenbat lan gure izkuntzaren alde egiña degu gure apaiz agurgarria. J . Artetxe Y 1933, 323. Emen naiagotzu, juan egurrigarrori. --A-gur-garr-i-o-ri! Otx 176 (ref. al rey). Intza yaun agurgarriak ere itzegin zun. Ldi IL 91. [Idazki-asierak] elizgizon artekoak. Agur, Jaun agurgarri ori. Ene Jaun agurgarria. Begirapen osoko Jauna. NEtx Nola 11. Gure etxekoandre agurgarria: Ez dakizu zenbaterañoko samintasuna daukadan zuri ondorengo egi au esateko. JAIraz Bizia 122. Lurpeko Erme ta Arao agurgarria! Erini guren yainkoen alabok! [...] atozte! Zait Sof 16. Munitatar Inozenzio apaiz jaun agurgarria [...] liburu onen egille argia. InMunita 3. Akizako gotzai txit agurgarri Clement Mathieu Iaunari. Or Aitork 5. Morcillo Jaun agurgarriek be, Bilboko Obispo zala [...]. Akes Ipiñ 13. Zilegi izan bekit niri ere, mandatari jaun agurgarria. , nire kunplimentuak presenta dizazkizudan zuri. Arti Tobera 275. Maixu agurgarria / jakintzaz beterik, / Gaitz da zure mallara / eltzea besterik. Basarri 54. Eliz-lanetan ekin zioten / apaiz jaun agurgarriak. Uzt Noiz 18. Gaurko egun auetan bertan egin zaigu Kardenal jaun agurgarri Sukia, Zaldibiko seme azkarra. BAyerbe 177. Bertso berriak, [...] Artzelus [...] ta gañerako donostiar jaun agurgarriei, biotzez. MEIG I 41.
azpiadiera-1.2
(Uso sust.).Venerable (grado de santidad).
Done, Doatsu ta Agurgarri guztien bizitzak idatz ditzala. Lh Itzald II 101.
azpisarrera-1
AGURGARRIZKO. Venerable.
Agurgarrizko frutuak ziran / guraso orreik emanak. FEtxeb 66. Esker bero bat agurgarrizko / geure andra-gizonori. Ib. 121.
agurgarri
<< agur 0 / 0 agurka >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper