Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

17 emaitza bolu bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
bolu.
sense-1
1. (V ap. A; Lar, Añ, Dgs-Lar, Dv), bolua , bolun(a) (Dgs-Lar)
Molino. "Rueda, molino" Dgs-Lar. "(Vc), aceña, molino (algo distinto de los actuales)" A. Sg. Etxba Eib las formas boliña y bolingua sólo subsisten en la toponimia local (Patxi boliñ, Bolingokua). v. errota.
Tr. Documentado en textos vizcaínos. Hay algunos testimonios guipuzcoanos del s. XX.
Manguiar et bolinua sursum (Alboniga) (V, 1093). CSM 281. Abbate domno Sancio de Bolinivar (V, 1093). Ib. 281. Sancte Andres de Molinivar (Al, 1087). Ib. 269. Ligoarius Molinivarrensis abba (V, 1051). Ib. 151. Borinivar, una rega (1025). Manguiar et bolinua sursum (1093). Et Gamiz, et Bolivar, et Ulivarriz (1331). Pedernales Bolivar Fruniz (1383). Juan de Volibar, e Gonzalo de Voliuar (1475). Arzam 183.
Urrutirean boluara dator ura. "Al molino". RS 147. Gari garbitu ustekua, zorroturik, darue bolu edo errotara. Mg PAb 151. Laizoletako errotara edo bolura iru zorrokada gari eiotera eroan ebazan. A BeinB 76. Errota edo bolu bat erosi eban. Kk Ab I 75. Nire aita, [...] bolu edo errota baten errotari izan zan amabost urtez, eta astaira gertuteko biargintza eukon. Or Tormes 7. Erreka-ondoko bolu, / zuria goitik beeraiño; / gordeta daukan pitxia / eztot ikusi gaurdaiño. Erkiag EuskOl 1934, 15. Eio bolu orrek, eio, / baratzan dabil axia, / Errotarime lerdenak / zangorriz dauko ulia. Laux AB 78. Maizter sumiña gure boluan, / errotari txar, zikoitza, / biotz-iriñik ez alegiya, / baizik añoaren beltza. EA OlBe 98. Bolu-ondoko zelaian / sorgin-oztea nabasi. Ker Orbelak 48.
sense-2
2. "(V-m-ple), rueda grande inferior de molino" A.
azpisarrera-1
HAIZE-BOLU. Molino de viento.
Don Quijotek aize-boluak erraldoi ozartu, eta ardi ta ari taldeak gudarozte gudatzalle biurtzen zituan bezela. Zink Crit 31.
azpisarrera-2
BOLU-ARDATZ. Eje del molino. v. EIHERA-ARDATZ. Biotza, bolu ardatz, / kiskaltzen dago / orduren batzuetan. Egieder Usk 87 (ap. DRA).
bolu
0 / 0 BOLU-ARDATZ >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper