Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

34 emaitza ostots bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
ostots.
sense-1
(G-nav, AN-larr-araq-erro, B, S; Lar, Añ (G), Izt C 235, Dv, H (G, BN); oz- G-nav, AN-larr), otsots (Ae; A Apend), otsos (AN-ilzarb), osots (AN-mer). Ref.: Bon Trueno 416; Bon-Ond 137; VocPir 88; A (ostots, oztots); A Aezk 297; Lh; Echaide Nav 30; CEEN 1969, 103 y 1970, 345.
Trueno; tronada. "Tonnerre" Dv. "Como elemento de protección contra las tormentas (en vasco: ots-otsak), se acostumbraba recoger determinadas hierbas" CEEN 1971, 345. AxN explica ez igortziriren, ez ozprinaren (451), por ez ostotsaren, ez oñaztarriren y igortziriez (97), por ostotsaz. Cf. JMB ELG 82: "Ostots, osten otsa edo zarata". v. ortots.
Pensamentu guziak baño lijeruago ostotsen artian zeruko argitasun ederren artian jatxi zan Migel mendi yontara . (Aralar, 1833). ETZ 192. Elurra lodi, euria adarrez, ostotsak (trumoiak) belarriak gortzeko zorian. A Ardi 100. Odeiak odei, lañuak laño, ostots, ekatz negargarri. Enb 153. Otsa entzunda, ostotsa zala zion. Ol Io 12, 29 (Ir YKBiz 425 ostots (trumoi); LE ortots). Iñusteria edo ostotsa. JMB ELG 76. Berak dun maitatxi, / barren-ostots ixillaz, ekarri besteri. "Tormenta interior" . Or Eus 19. Araba-aizeak ostotsa maiz. Ib. 295. Ostosketan ari danean kartak aidean bota bear dira, ostots oriek infernukoaren astruziak baitira . (AN-larr) A EY I 168. Martxoko ostotsak berrogai eguneko ekaitza . (V-al, AN-larr). Ib. 174. Ostotsa ostiralez bada . (V-ger-m). Ib. 175. Ostots bildurgarriz etxekoak oro / jeiki, baiña ni lo. Or Poem 530. Madarikatu nituen, ibiltze-maradikuz, ibaia, loreak, haizea, basoa, zerua, ostotsa eta ur-lilien asperenak. Mde Pr 120. Ostots eta oñaztuak, sarri-sarri, baña ostotsen otsa motel dator. Larrak EG 1958 (5-6), 532. Durdurika ta naspil bedi guzia ega zuriko elurraren pean eta lurpeko ostotsen burrunbadaz! Amez EG 1959 (1-2), 104. Ostotsa, txoriak, argontzietako garra e. t. eguraldi txarra iragartzeko. Ibiñ Virgil 69.
azpiadiera-1.1
(Como primer miembro de comp.).
Patxikoren aotik ostots-erauntsi bat egiteko adina tximista atera ziran. A Ardi 62. Odei baltzakaz ostots-orrubaz, / Ekaitz ankerrak sortu daruaz. Enb 64. Yainkoari goraintzi akioke, esan zion Urrik ostots otsez. Or Mi 61. Auei . Boanerges, au da, ostots-umeak eman zien izengoiti. Ir YKBiz 116. Ostots-bero lazkarria. Or Eus 341. Ostots-bildurrez auzoa zai zan. Ib. 326. Ostots-burrunda bizigo dator / maiztuz, luzatuz orroa. Ib. 263. Ostots-giroa suma du, orde, / suge gorriak zaiñetan. "Temporal de tronada" . Ib. 313. Ostots-egunetan emaztekiak buruan ile-artean erramu benedikatu-zati bat sartzen dute . (BN-ciz) A EY I 173.
azpiadiera-1.1.1
Bedeikatu ditute gurutzak Mezetan / ostots-aurka jartzeko alorren mugetan. "Contra las tempestades". Or Eus 289.
azpisarrera-1
OSTOSDUN. Tonante. v. ostosgile.
Yupiter ostosduna negualdian / elurrez datorrenean. "Tonantis" . Or JBDei 1919, 253.
azpisarrera-2
OSTOTSA ARI IZAN. Tronar.
Ostotsa ari du, naikoa luze, / zaldien ezpain-dardara. "Está tronando" . Or Eus 344.
azpisarrera-3
OSTOTSA IZAN. Tronar.
Ostotsa denean, argizai bedeinkatua erazeki (AN-larr). A EY I 167.
azpisarrera-4
OSTOTSAK JO. "Tronar, ostosak, ortosak jo" Aq 1460.
azpisarrera-5
OSTOTS EGIN. Tronar.
Tzeu lurtarrak oztots dagi. 'Tronó' . Zait Sof 151.
azpisarrera-6
OSTOTS-ESKAINKA. Amenazando truenos, amenazando tormenta.
Odei-mordoak ostots-eskainka / datoz zeru zabalera. "Vienen amenazadoras" . Or Eus 315.
azpisarrera-7
OSTOTSEZ. Tronando.
Zeru-sapai goiena ostotsez dardartzen dunak. 'Summa sonitu concutit' . Or Aitork 31.
azpisarrerakoSense-7.1
Tximist-ostotsez, erakus, Jauna, / gure Sina-mendi ontan / bakar zerala Jainko. "Rayos y truenos". Or Eus 252.
azpisarrera-8
OSTOTS-LAINO. "Ostots-laiño, nubarrones (G-nav)" A Apend. "Ostos lanoak (AN-larr)" Echaide Nav 37.
ostots
0 / 0 OSTOTS EGIN >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper