Orotariko Euskal Hiztegia

OEH - Bilaketa

49 emaitza abadia bilaketarentzat

Euskaltzaindia. OEH. Orotariko Euskal Hiztegia
goiburua
plantatu.
sense-1
1. (G-nav ap. Iz Als ).
Plantar (una planta). " Gaztainak plantatú basúan lanik-e sorúun etzoonín " Iz Als (s.v. gaztainasko doó?).
Biz mintegibát nondik atradaitzen plánta ónak plantátzeko elizan. LE Matr5 303. Plantatuzué ardanze bat. (Mt 21, 33). BOEanm 1321. Planta ene Aita zelestialak plantatu ez dion oro, arrankatruk izanen da izorrotik. Hual Mt 15, 13 (Samper plantatu; Echn, BiblE landatu). Udan botaten dabena, neguan atzera plantau egiten dabe. Gerrika 289.
azpiadiera-1.1
Eztákit zierto daiken izán gauza andiagorík, nola infernutik librátzea arimak, eta plantatzea ta erregátzea bekála txikittoen arimak.LE Doc 64.
sense-2
2. Establecer (una regla...), implantar.
Nainúke egún plantátu bizimódu ta erreglabát egunóro segidezaziéna. LE Prog 96. Espeziálki plantátus kostúnbrea konformidádes egitekó zenbáit limósna. LE Matr5 297.
sense-3
3. + prantatu (G-goi-azp). Preparar(se); organizar. Ref.: Bouda; EAEL 131. " Prantau, prantatzen (G-goi), preparar [...], enjaer" Bouda CEEN 1972, 53. " Bazkarie prantatu do (G-goi)" EAEL 131.
Ez geiago plantatu / orrentzat barkurik. FrantzesB II 46. Pierris, behar dizugu / besta bat plantatu, / Andres eta Madalen / bazkaitara kumitatu. AstLas 54. Goizian diru kontatzen, / tabernarako plantatzen. Xe 233. Esandako berbie / an eban kunplitu, / bai eta sasoirako / idiek plantatu. EusJok II 94. Prantatzen det piparakara bat tabako ta nere pipa ortzetan . paa... pa... detala, asten naiz atzeraka. EEs 1918, 9. Prestatzeko dirua / zenidan eskatu, / beriala biar zenduela / bizitza plantatu. Yanzi 91. Armarioan dagoan eper-parea prantatzeko, / olioa bear duala prejitzeko. BAyerbe 118. Hortakotz haunitz gosta zitzautan lekuaren plantatzea. Etchebarne 98.
sense-4
4. (V-gip, S). Ref.: Lrq; Elexp Berg.
(Aux. intrans.).Plantarse, ponerse. "Presentar(se). [...] Ustekabean agertu. Gabeko amarretan plantau jakun afaltzera. Edozein egunetan plantatzen jakue etxian. Agertu, besterik gabe. Da danen publikuan abadia plantau ei jakon konfesau ero, beran asoluziñua emun ero, eitteko ero, ta " Elexp Berg. .
Errege eta astoen berdiñ buruetan, / zare plantatzen askotan. Gy 288. Erorien gainean plantatzen dira xutik haurrak. Ox 62. Gu diruz bildurtzia / nunbait zeizkiyon, / danak jokatutzeko / plantatu nitzaion, / orduantxen aguro / damutu zitzaion. EusJok II 31. Teatruan erdiyan / or plantatu zaio, / sillan eseri eta / jarrita seriyo. Imaz Auspoa 24, 133. Xoria Peiori buruz itzultzen da jauzian eta haren begieri beha plantatzen. JEtchep 26. 105garrenean bekatoreari galdatzen zaio planta dadin Betlemeko harpearen eta Galbarioko gurutzearen artean. Lf ELit 131. Txoria dagoen lekura heltzen denean, haren aurrean plantatzen da. Arti Tobera 285. Huna, beraz, plantatzen niz suaren egiten. Etchebarne 29. Bera nire atzeko aldetik plantau. Gerrika 41. Ikustearekin hainbeste tratulari beren sudurraren aintzinean astelehenetan plantatuak. Larre ArtzainE 313. En DFrec hay 8 ejs. de plantatu, 5 de ellos septentrionales.
v. tbn. GH 1957, 379.
azpiadiera-4.1
Establecerse, instalarse. "(L, BN, S), 'se planter', se placer" Lh.
Artzain batek nahi badu bere gain plantatu, artzain lagunek emaiten dakote axuri bat. Othoizlari 1957, 134. Zer nahi gisaz, Xaberrin plantatu ziren espos berriak. Ardoy SFran 61. Aitak erranik / ardiak goberna nitzan, / plantatu nintzan artzaintzan. Xa Odol 97.
azpiadiera-4.2
Ponerse, comportarse.
Ahatik, hola plantatzen hizenaz geroz, ez zakala izan Etxebestean petrentzionerik. Larz Iru 28. Arinago jali hintazke bertzela plantatzen bahitz... Orhoit adi pixka bat hire aitaz... Larz Senper 68.
azpiadiera-4.2.1
(Con dat.).Acometer (?).
Helduden uda aintzin ikusteko Euskal-konfederazioa denen buru zeri plantatzen ahal den eta nola. Herr 1-2-2001, 1.
azpiadiera-4.3
"Enfadarse y enfrentarse súbitamente, generalmente con el interlocutor. [...] Gosiak dagonian eta afaltzera ezkoiazela esan ezkero, aura plantatzen dok bitxua. Aura belaxe plantatzen da burrukarako " Elexp Berg. .
sense-5
5. Poner (por escrito).
Ordena nuben bertso oriyek / paperan plantatutzeko. Tx B I 101.
azpisarrera-1
ONDO PLANTATUTAKO. "Persona de buen tamaño y porte. Gurasuak etzittuan pieza aundixak, baiña bera ondo plantautakua dok" Elexp Berg.
plantatu
<< parabola 0 / 0 posesio >>
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • +34 944 158 144
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper