Euskaltzaindiaren Hiztegia

9 emaitza dag bilaketarentzat - [1 - 9] bistaratzen.

daga
iz. Ezpata laburra. Borrokan hasten dira, lantza, ezpata edo dagarekin.

Aztergaia: daga

Iturria:

Kodea [?] Data Proposamena
Lantaldearen proposamena: Z4:HBL 1998-07-15 Lantaldeak onartua, informazio bat gehituz

Formari buruzko datuak

Erabilerak
Bestelakoak
Sistematikoki aurreratzen direnen datuak

HLEH: - / EuskHizt: + / HiztEn: + / LurE: - / ElhHizt: + / EskolaHE: -

Informazio lexikografikoa
Kategoria

iz.

Forma baten adiera(k)

ezpata laburra.

dagoen-dagoenean
adb. Bere hartan, aldaketarik gabe. Proposamen hori ezin dugu dagoen-dagoenean onartu. || Gauzak dauden-daudenean uzteari hobeto deritzat.
Loturak

Aztergaia: dagoen-dagoenean

Iturria:

Kodea [?] Data Proposamena
Araua: Z3:EArau63
Lantaldearen proposamena: Z4:HBL 1998-07-15 Lantaldearen ustez aipatu gabe uztekoa

Formari buruzko datuak

Erabilerak
Bestelakoak
Euskaltzaindiaren Arauak

EArauak 25 (II.2.a): "Marrarekin idaztekoak [dira (...)] gorri-gorri(a) moduko bikoiztapen indargarriak (lehen osagaia deklinabide-atzizkirik gabe dutenak): (...) dagoen-dagoen(ean). Ikus AAAren 1. atala".

Euskaltzaindiaren Arauak

AS

Lantaldearen irizpideak
Beste sarrera batean argitzekoa

egon sarreran arautua, AS gisa.

dagoeneko
adb. Hitz egiten den unerako. Ik. jadanik; honezkero; ordurako. Luze iritzita ere banago dagoeneko. Hiruretan bazkaldu du eta dagoeneko hor ari da igerian. || Hori, urte haietan, dagoeneko aldarrikatua zuen Altubek. Iluntzeko bederatziak ziren dagoeneko.

Aztergaia: dagoeneko

Iturria:

Kodea [?] Data Proposamena
Araua: Z3:EArauB
Lantaldearen proposamena: Z3:EEBS:04 1994-02-04 Lantaldeak onartua, informazio bat gehituz

Formari buruzko datuak

Erabilerak
Bestelakoak
Euskaltzaindiaren Arauak

luze iritzita ere banago dagoeneko; hori, urte haietan, dagoeneko aldarrikatua zuten Altubek eta.

Informazio lexikografikoa
Adibide argigarriak, testuinguru egokiak

luze iritzita ere banago dagoeneko; hori, urte haietan, dagoeneko aldarrikatua zuten Altubek eta.

Formen arteko bereizketa semantikoak

ez da nahasi behar honez gero esapidearekin

Formari buruzko oharrak

Iritzi-emaileak

 - [E101]: "honez gero idatzia dago dagoeneko sarreran, ez honezkero" (1994-11-10)

dagokionean
adb. Norbaiti zerbait dagokion denboran. (Denborazko esaldietan bakarrik). Dagokionean egiten du lan.
Loturak

Aztergaia: dagokionean

Iturria:

Kodea [?] Data Proposamena
Araua: Z3:EArauB

Formari buruzko datuak

Erabilerak
Bestelakoak
Euskaltzaindiaren Arauak

(denborazko esaldietan bakarrik) dagokionean egiten du lan. *honi dagokionean e. honi dagokionez.

dagokionez (zegokienez, dagokigunez...)
1 Esaldian mintzagai berria sartzeko erabiltzen den esapidea. Irlanderari dagokionez, hau da egoera. Niri dagokidanez, egon zaitez lasai. Amari obeditu zion; ez, ordea, barauari zegokionez.
2 Egokitzen zaionez. Haur nintzenean, haurrari dagokionez hitz egin, haurrari dagokionez uste, haurrari dagokionez asmatzen nuen. Kristau onei dagokienez, Elizaren irakaspenak aintzat hartu.
Loturak
dagonil
iz. Abuztua.

Aztergaia: dagonil

Iturria:

Kodea [?] Data Proposamena
Araua: Z3:EArau61
Lantaldearen proposamena: Z3:EEBS:09 1994-02-04 Bigarren mailan onartzekoa

Formari buruzko datuak

Erabilerak
Bestelakoak
Euskaltzaindiaren Arauak

h. abuztu.

Informazio osagarria
Zerrendakoa markatua edo erabilera urriagokoa da

ik. abuztu

esan beharrik (ere) ez dago (da)
Esateko premiarik ez dago, ez da beharrezkoa esatea. Ik. esan beharrik ez; zer esanik (ere) ez; esan gabe doa. Baietz irudituko zitzaiola, esan beharrik ez dago. Baina, esan beharrik ez da, xehetasun guztiak ez direla behin ere kontatzen. Esan beharrik ere ez dago, askotan joaten zirela igeri egitera.
ez dago eskubiderik
interj. Zerbait bidezkoa ez dela adierazteko erabiltzen den esapidea. Gizajoa; hainbeste eman herriaren alde, eta orain hau; ez dago eskubiderik. Nereari egin diotena lotsagarria da; ez dago eskubiderik! || (Osagarri bat hartzen duela). Ez dago eskubiderik egin dutena egiteko. Hirurogeita sei euro; honetarako ez dago eskubiderik! || (Galdera erretoriko gisa). Ba al dago eskubiderik dugun guztia kendu eta gisa horretan ordaintzeko?
 

Azkue Biblioteka eta Artxiboa

ORDUTEGIA
9:00 - 14:00

Azkue Biblioteka eta Artxiboa Euskaltzaindiaren zerbitzura dago. Horrez gainera, zabalik dago ikertzaile ororentzat, eta bere ahalbideen neurrian euskal kultura gaien ikerkuntza eta hedapena sustatzen eta laguntzen saiatzen da.

Egoitza

  • B
  • BIZKAIA
  • Plaza Barria, 15.
    48005 BILBO
  • +34 944 15 81 55
  • info@euskaltzaindia.eus

Ikerketa Zentroa

  • V
  • LUIS VILLASANTE
  • Tolare baserria. Almortza bidea, 6.
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus

Ordezkaritzak

  • A
  • ARABA
  • Gaztelako atea, 54
    01007 GASTEIZ
  • +34 945 23 36 48
  • gasteizordez@euskaltzaindia.eus
  • G
  • GIPUZKOA
  • Tolare baserria. Almortza bidea, 6
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus
  • N
  • NAFARROA
  • Oliveto Kondea, 2, 2. solairua
    31002 IRUÑEA
  • +34 948 22 34 71
  • nafarroaordez@euskaltzaindia.eus

Elkartea

  • I
  • IPAR EUSKAL HERRIA
  • Gaztelu Berria. 15, Paul Bert plaza.
    64100 BAIONA
  • +33 (0)559 25 64 26
  • +33 (0)559 59 45 59
  • baionaordez@euskaltzaindia.eus